Home / TRIPITAKA / Đại tạng kinh tiếng Việt / Tam Tạng Kinh Điển Bắc Truyền / 02. Bộ Bản Duyên / [0199] NĂM TRĂM ÐỆ TỬ TỰ NÓI VỀ BỔN KHỞI (KIẾP TRƯỚC)

[0199] NĂM TRĂM ÐỆ TỬ TỰ NÓI VỀ BỔN KHỞI (KIẾP TRƯỚC)

NĂM TRĂM ÐỆ TỬ TỰ NÓI VỀ BỔN KHỞI (KIẾP TRƯỚC)

Hán dịch: Tây Tấn, Tam Tạng Trúc Pháp Hộ
Việt dịch: Thích Chánh Lạc
—o0o—

PHẦN I

A-nậu-đạt Long vương (Nước Tần gọi là Vô Phàn). Khi Ðức Phật còn tại thế dẫn các Bồ Tát có đức thần dõng mãnh đến núi Côn Lôn, nơi điện báu cung quán của con rồng này. Nguồn gốc của năm con sông bắt nguồn từ đấy. Nơi ấy có ao nước tám vị có hoa bảy màu. Nếu ai muốn nước đó liền biết đựơc kiếp trước.Bấy giờ Long vương thỉnh Ðức Phật Thế Tôn cùng năm trăm đệ tử thượng thủ của Ngài đến thọ thực xong, ngồi trên tòa Liên Hoa, truy giảng những điều tội phước đã tạo ở kiếp trước. Tất cả đều do những hành động rất nhỏ, chuyển thọ báo ứng, trải qua nhiều đời nhiều kiếp, không thể tự tế độ được, phải nhờ gặp bậc Chánh giác mới có thể độ thoát. Mỗi vị đề tự soạn bài ca để làm kệ tụng.

1. Phẩm đại Ca-diếp (19 bài kệ)

Phật là vô pháp chốn nhơn gian
Chặt đức dây đan về Xá Lợi
Các căn tịch định đức uy nghiêm
Như Lai tự bảo các Tỳ-kheo
Có các qủy thần để vui thích
Cùng các thứ hoa vô số loại
Bốn dòng nước phun về bốn hướng
Các dòng nước chảy ra sông biển
Tư-đầu-na-đề Bá-sư-tử
Người không thể đến thần túc đến
Bay lướt thật nhanh bèn vượt qua
Cùng đến vực sâu, suối chảy ấy
Tỳ-kheo Thiện Duy vâng lời Phật
Ðại thông, an trụ, đệ tử đầu
Nghe lời Phật dạy lương thần túc
Thí như nhạn chúa dẫn bầy nhạn
Bay lên bầu trời chơi sông biển
Ngắm xem đồng loại cùng vui thích
Phật-trời trông trời cũng vậy thôi.
Cùng các đệ tử bay thỏa thích
Phật bèn bảo các đệ tử rằng:
“Nên biết đời trước chỗ trải qua
Hãy nói ta nghe đã làm gì
Mà được phước đức không kể xiết”
Ðệ tử Phật là ngài Ca-diếp
Giống như sư tử dạo núi sâu
Các kiếp trải qua không dám giấu
Nên nói việc làm các đời trước
“Nhặt được tổ yến và lúa mạch
Dâng cúng Phật-bích-chi chút ít
Tâm vui giải thoát không còn lậu
Dâng cúng không hành ý tịch tịnh
Khi ấy tâm niệm có nguyện này
Liền đó suy tư nơi thượng pháp
Cùng người như vậy hội một nơi”
Khi mạng chung, sanh Uất-đơn-việt
Nhờ nhân duyên ấy phước mới đến
Sanh Uất-đơn-việt cả ngàn lần,
Sau đó sanh nơi trời Thắng Mạng
Thân hình tuyệt đẹp không ai bằng
Tôi nhờ phước ấy tạo ra đức
Lại được ngàn lần sanh Ðao-lợi,
Thân đeo các hoa, hương, ngọc quý,
Thân đẹp vi diệu, được tự tại
Khi hết mạng sống ở trên trời
Lại được sanh nơi Uất-đơn-việt
Bởi vì đời trước nguyện như vậy
Do nhờ nhơn duyên phước đức ấy
Sanh nhà giàu có, giòng Phạm chí
Tài sản sự nghiệp vô số kể
Sống trong ngũ dục mà không tham
Ðối với dp không ai bằng
Lòng thương bao la giảng kinh pháp
Chủ lực nhất tâm định các căn
Thất-giác-chi, Tám-đạo-hạnh
Nhờ đã được nơi pháp này
Liền hết các lậu, tay cầm đuốc
Cùng câu hội chúng này lần cuối
Hợp nhau thành chánh thẳng lìa tà
Dp Như Lai thật khéo nói
Trọng người giữ giới được đắc chí
Những điều mong ước đều toại nguyện
Rốt cuộc thân sau được đủ đầy
Viễn ly sanh tử từ căn cội
Ái kết từ đây vĩnh viễn trừ
Chính là vương tử trong pháp Phật
Biết dừng biết đủ thường suy nghĩ
Thanh tịnh trong tâm chẳng đắm suy
Ý chí vững bền, không lay chuyển
Giống như núi lớn chẳng động lay
Như vậy Ðức Ca-diếp
Trong các Tỳ-kheo Tăng
Ao lớn A-nậu-đạt
Tự nói phước duyên trước.

2. PHẨM XÁ LỢI PHẤT (12 bài kệ)

 

Là tiên sống nhàn cư Nơi đó thấy Sa-môn
Phật-bích-chi tôn qúy Thân mặc áo chằm vá
Thấy Ngài tâm hoan hỉ Ðang giặt giũ y phục
Lại mặc ca sa vá Luôn luôn đảnh lễ Ngài
Nên Ngài thương xót tôi Bay lên trên hư không
Trên dưới phun lửa nước Phút chốc liền biến mất
Tức thì tôi chắp tay Tự tâm phát nguyện rằng:
“Khiến con được như vầy Thông minh, trí tuệ lớn
Chớ sanh nhà hào qúy Không sanh loại nghèo hèn
Thường sanh nhà bậc trung Chí nguyện làm Sa-môn”.
Bởi nhờ công đức này Nên suốt năm trăm đời
Thường làm được thân người Ðời đời làm Sa-môn
Nay là đời cuối cùng Lại được làm thân người
Nhờ được thấy chánh giác Ðạo sư không ai bằng
Nên được làm sm Ở chỗ sư tử Thích
Thành tựu A-la-hán Thanh lương mà diệt độ
Nay ở trước Thế Tôn Trong chúng Tỳ-kheo Tăng
Cho con trí bậc nhất Chuyển bánh xe chánh pháp
Xá-lợi-phất trí tuệ Ở trước chúng Tỳ-kheo
Ao lớn A-nậu-đạt Tự nói kiếp trước mình.

 

3. PHẨM MA-HA MỤC-KIỀN-LIÊN (15 bài kệ)

 

Tôi là Tiên, nhàn cư Sống ở giữa rừng cây
Nơi đó, có người đến Xin tôi làm Sa-môn
Tôi cạo râu tóc họ Rồi lại giặt y phục
Chằm vá rồi lại nhuộm Trong lòng tự hoan hỷ
Vị ấy lui một chỗ Ngồi kiết già nghiêm chỉnh
Liền chứng Bích-chi-phật Bèn bay lên hư không
Lúc đó tôi phát nguyện: “Mong mình được thần túc
Khiến tôi được như vậy Ðại lực đại thần túc
Bởi nhờ phước đức ấy Nơi nơi chỗ sanh ra
Trên trời và loài người Rực sáng nơi tạo phước
Nay là đời cuối cùng Lại được làm thân người
Nhờ được thấy chánh giác Ðạo sư không ai bằng
Nên mới làm Sa-môn Ở nơi Thích sư- tử
Liền thành A-la-hán Thanh lương mà diệt độ
Ðã làm ít điều thiện Ðược vô lượng an ổn
Tôi lại làm điều ác Nay, nói đại chúng nghe
Phía Ðông La-duyệt-kỳ Sanh làm Tôn-giả-tử
Ra ngoài mà dạo chơi Người nhà cầu uống ăn
Liền thấy cha mẹ chúng Hai người cùng vui chơi
Thấy rồi họ đánh ta Chửi mắng và đuổi theo
Chỉ cần sống chánh mạng Nhưng ta lại không làm
Nên đọa ngục Hắc Thằng Thọ khổ nhiều vô số
Tai ương xưa còn xót Bây giờ đời cuối cùng
Bị ngoại đạo dị học Ðánh ta nhừ như cỏ
Ta gánh lấy tội lỗi Mạng chung rồi diệt độ
Xưa đã tạo dư ương Bây giờ mới diệt hết
Cho nên phải vui lòng Chí hiếu nhờ Cha Mẹ
Nhờ tâm hoan hỷ này Người được lên Thắng Thiện
Như vậy Câu Luật Tôn Ở trong chúng Tỳ-kheo
Ao lớn A-nậu-đạt Tự nói nhân duyên trước

 

4. PHẨM LUÂN ÐỀ ÐÀ ( Tịnh Trừ 17 bài kệ)

 

Xưa tôi đi đến chùa Thấy đất chùa không sạch
Bèn cầm lấy cây chổi Quét sạch nền đất chùa
Lại thấy chùa thanh tịnh Trong lòng rất vui sướng
Khiến tôi không trần cấu Sạch như đất chùa này
Bởi nhờ công đức ấy Bất cứ sanh ở đâu
Nhan sắc đẹp hòa duyệt Ðoan chánh không ai bằng
Nhờ phước xưa sót lại Nay là đời cuối cùng
Cha Mẹ đặt tên tôi Gọi là Vi Tịnh Trừ
Tôi ở trong thân tộc Lúc sống cũng thanh tịnh
Ðược mọi người ái kính Nhìn mãi không thấy chán
Nhờ gặp được chánh giác Ðạo sư không ai bằng
Nên thành A-la-hán Thanh Lương mà diệt độ
Tôi nhờ chí nguyện ấy Khiến tôi không bụi trần
Nay La Hán không nhỏ Vô lậu, việc đã xong
Giả như quét sạch hết Khắp thiên hạ sạch trong
Không bằng lìa ái dục Quét dọn chỗ kinh thành
Như quét sạch thiên hạ Chỗ đạo nhân kinh thành
Không bằng tứ phương tăng Quét sạch một tấc đất
Giả như quét dọn sạch Tinh xá khắp thiên hạ
Không bằng nơi chùa Phật Quét sạch một tấc đất
Thân tôiđã làm phước Nhờ đó biết kỳ diệu
Ngay khi quát chùa Phật Trong lòng rất hân hoan
Lấy đó mà hiểu biết Ðẳng giác đạo đức cao
Nên cúng thờ chùa Phật Ðược phước đức vô lượng
Nay tôi tự nhớ rằng Xưa đã từng làm thiện
Mới đưa đến quả thật Khả ý, an ổn lạc
Cho nên với chùa Phật Khéo tịnh tâm cúng dường
Nhân giả đó đệ nhất Phước điền không ai bằng
Bây giờ hay cúng dường Ðược an ổn vô lượng
Nhằm phá hoại trừ bỏ Tất cả dâm nộ si
Không khinh, vu khống tâm Ðược phước đức đâu ít
Hưởng Như Lai chánh giác Và các đệ tử Phật
Như vậy Luân Ðề Ðà Ở trước các Tỳ-kheo
Suối lớn A-nậu-đạt Tự nói nhân kiếp trước

 

5. PHẨM TU MAN (Thiện niệm 14 bài kệ)

 

Ngày xưa tôi đi dạo Cùng với các thân hữu
Trên đầu đội vòng hoa Tai đeo hoa Tu Man
Phật Duy Vệ thần thông Làm chùa lớn tại đó
Xa thấy các dường dân Cùng đến để phụng sự
Thân hữu đều đến đó Ðồng mang các hoa đẹp
Ðều đem tâm thanh tịnh Cúng rải hoa chùa Phật
Tôi thấy họ rộng thí Cũng lại mới phát tâm
Liền lấy hoa trong rừng Ðem cúng trên chùa Phật
Lúc sống không đọa lạc Lên trời, xuống làm người
Nhờ gốc đức này vậy Ðã làm thiện thấy rõ
Sau gặp Ðẳng Chánh Giác Bậc Ðạo sư Vô thượng
Chứng quả A-la-hán Thanh lương được diệt độ
Chỉ cúng một hoa thôi Liền được trăm ngàn năm
Tự vui sướng cõi trời Phước dư được Nê hoàn (Niết bàn)
Giả như tôi biết được Công đức Phật vô lượng
Liền xây dựng tháp chùa Phước ấy không tính được
Chư thiên tâm hoan hỷ Phước ấy vẫn còn nhỏ
Như Lai Ðẳng Chánh Giác Và đệ tử chư Phật
Chỉ tôi nhớ việc này Thân đã làm công đức
Nay tôi được thật quả Khả ý, vui, an ổn
Nhờ việc đã làm này Cuối cùng dứt sanh tử
Vô lậu, vô sở trước Thanh lương được diệt độ
Ðã chấm dứt năm đường Không còn vào bào thai
Ðây là đời cuối cùng Không còn sanh trở lại
Giải thoát gốc sanh tử Ðã vượt qua biển Hữu
Nay tôi vì chuyện này Ðược gọi là Tu Man
Khi trưởng giả Tu Man Hội ở trong Tăng chúng
Trong ao A-nậu-đạt Tự nói việc làm xưa.

 

6. PHẨM LUÂN LUẬN (Nghe rõ 11 bài kệ)

 

Lúc thời Phật Duy Vệ Trong nước Bát Ðầu Ma
Vốn vì bốn phương Tăng Tạo lập một phòng thất
Thêm vào giường, ngọa cụ Ðều đem để bố thí
Ðã đem tâm hoan hỷ Lúc đó phát nguyện rằng
“Tôi thấy Ðẳng Cháng Giác Mong được làm Sa-môn
Ðược Vô vi Vô thượng Thanh lương chánh diệt độ
Nhờ gốc công đức này Chín mốt kiếp an ổn
Ðã được thấy tự nhiên Ở cõi trời, thế gian
Phước công đức còn dư Nay là đời cuối cùng
Sanh trưởng giả quyền thế Kiêu, qúi, không anh em
Ðược cha mình kính mến Liền nhe lời dạy dỗ
Ông đem con cho ngài Vô số ức kho báu
Dưới châm mọc lông lạ Tự nhiên dài bốn tấc
Thân thể đẹp nhu nhuyến An ổn được vô hại
Chín mươi kiếp quá khứ Tất cả đều như nhau
Thân tôi không suy nghĩ Khi giở chân đạp đất
Nay là đời cuối cùng Lại được làm thân người
Thành tựu vô sở trước Thanh lương mà diệt độ
Phật rộng tuyên bố tôi: Bậc tinh tấn đệ nhất
Giải thoát hết các lậu Ðã được câu “Bất Ðộng”
Như vậy giòn Câu Lê Ở ngay giữa chúng Tăng
Trong ao A-nậu-đạt Tự nói công đức xưa.

 

7. PHẨM PHÀM KỲ (Thủ Thiện 8 bài kệ)

Tôi không rõ phước đức Vốn cũng không biết nghĩa
Thấy chùa Phật duy Vệ Cúng dường mà phụng thờ
Chùa vàng sắc đỏ tía Phan lọng bằng hương hoa
Thấy cúng dường chùa tháp Mà được sanh cõi lành
Thường ở trong trời, người Chỗ làm được chiếu soi
Trải qua chín mốt kiếp Chưa từng vào đường ác
Làm chút ít công đức Ðược an lạc rất nhiều
Ðã được không chỗ chấp Diệt độ mà thanh lương
Giả sử tôi biết được Công đức Phật như vậy
Thường cúng dường chùa tháp Sẽ được phước nhiều hơn
Cho nên phải biết rõ Chánh giác, đức rộng lớn
Nên cúng dường chùa tháp Phước đức sẽ vô cùng
Phật thấy khắp bảo con Bậc kính nhạc đệ nhất
Ða văn rất nhiều loại Hiện tại đức chí lớn
Khi trưởng giả Phàm Kỳ Ðã ở trong tăng chúng
Tại ao A-nậu-đạt Tự nói việc làm xưa.

 

8. PHẨM TÂN ÐẦU LÔ (Khất Bế môn 11 bài kệ)

 

Tôi vốn nhờ cha mẹ Sanh làm con quý tử
Cung kính thờ cha mình Và hiếu dưỡng với mẹ
Song thân và em gái Nô tỳ và người ở
Tôi nói với cha mẹ: “Ăn uống đúng thời tiết”
Khi khởi ý tham, ghét Không ăn của cha mẹ
Vì tức giận hủy báng Ðể được của phạn thực
Vì làm tội ác này Ðọa địa ngục Thái Sơn
Ngục Hắc Hoằng thiêu đốt Chịu khổ nhiều vô số
Từ địa ngục đi ra Ðời đời sanh ở đâu
Thường đói khát dữ dội Cần khổ mà chết đói
Nay là đời cuối cùng Lại được làm thân người
Ðược gặp Ðẳng Chánh Giác Ðạo sư không ai bằng
Ở chỗ Thích sư tử Lặng lẽ tâm thanh tịnh
Thành bậc Vô trước đạo Thanh lương mà diệt độ
Nhờ đó, tôi bây giờ Thần túc hay phi hành
Lại vào trong hang nhỏ Thì mới được ăn uống
Cho nên phải hoan hỷ Cúng dường cho cha mẹ
Một lòng cuối đầu lạy Ðược phước nhiều vô lượng
Nhờ đó tôi nhớ nghĩ Bỏ ác hạnh đã làm
Phải thọ nhân đã gieo Tội, phước không thể mất
Tân Ðầu Lô đóng cửa Khi hội trong Tăng chúng
Tại ao A-nậu-đạt Tự nói làm việc xưa.

 

9. PHẨM HÓA KIỆT (Thiện Lai- 21 bài kệ)

 

Xưa tôi con trưởng giả Tại nước Bàn Ðầu Ma
Giòn họ nhiều của cải Và quyến thuộc vây quanh
Bao vậy ở bên vua Khoái lạc vô cùng tận
Ðoan chánh ai cũng thích Sắc mặt đẹp vô cùng
Khi tôi chuẩn bị đi Kẻ hộ tống trước sau
Muốn đi dạo ngắm cảnh Cùng với các thế nữ
Khi đến nơi ngắm cảnh Thấy tướng Sa-môn tịnh
Tuân hành nghĩa an tịnh Thân mặc y chằm đỏ
Khi tôi thấy Sa-môn Liền phát khởi ác ý
Giận ghét hình dáng ấy Lòng bực bội không vui
Vì sao cạo râu tóc Nhan sắc đen xấu xí
Thân thể ghẻ, mụt nhọt Thân tâm đều ốm yếu
Do vậy đã tạo tội Miệng tôi nói lời ác
Tại đó, sau khi chết Liền đọa trong địa ngục
Từ ngục được thoát ra Nhan sắc đen, xấu xí
Thân thể ghẻ, ung thư Thân tâm đều ốm yếu
Cầm chén bể xin ăn Mặc y người chết vất
Mặc áo rách thô xấu Chỗ ở không yên ổn
Muốn đi đến nơi nào Xin ăn cho đỡ đói
Bị gậy đánh xua đuổi Bị người ghét, hủy nhục
Như vậy năm trăm năm Bất cứ sanh ở đâu
Bị đói khát cùng khốn Cần khổ mà chết đói
Khi gặp bậc Chánh Giác Tỳ-kheo Tăng vây quanh
Cùng đại chúng câu hội Liền nhanh chân chạy đến
Ý muốn vào trong chúng Hy vọng ăn uống no
Ðến thấy đại chúng hội Ðều ngồi muốn nhe pháp
Nhưng không đạt bổn nguyện Chẳng ai cho ăn uống
Ðại đức Trí thương xót Như Lai mới bảo rằng:
Nhơn giả, khéo đến đây Hãy ngồi vào tòa này
Bấy giờ tôi vui sướng Nên một lòng chấp tay
Lạy dưới chân Thế Tôn Rồi ngồi qua một bên
Bấy giờ Ðại Tôn thương Cù Ðàm rất từ bi
Thứ lớp phân biệt dạy Vì tôi giảng Tứ Ðế
Năng nhân cạo râu tóc Nhờ đó thấy dấu đạo
Phật dạy hạnh Tịch-trí Tại đó được thần thông
Do đó mới có hiệu Ðặt tên là Thái Kiệt
Nhờ vậy Phật nói tôi Bậc Chánh Thọ (Chánh định) đệ nhất
Phật Ðại tôn dũng mãnh Thế hùng, Bậc tối thắng
Thần thông thật vô lượng Ðộ tôi thoát các khổ
Khéo đến Phật như vậy Khi ở trong chúng Tăng
Tại ao A-nậu-đạt Tự nói việc làm xưa.

 

10. PHẨM NAN ÐÀ (Hân Lạc 12 bài kệ)

 

Ðông thành nước Vương xá Từng là phú tôn giả
Gặp phải lúc đói kém Có đại sĩ đến đây
Khi tôi đang ngồi ăn Có đạo sĩ đẹp đến
Hoại phá bậc duyên giác Ðược vô lậu, tự tại
Hưng khởi ý tham, ghét Tâm chí chứa độc ác
Nay Tỳ-kheo này đến Lẽ nào cũng như vậy
Bấy giờ thọ ăn uống Trộn cơm với lúa ngựa
Ðạo nhân khi ăn xong Mạng chung ngay tức khắc
Sau khi tôi mạng chung Mại đọa trong địa ngục
Hội nhau cùng kêu la Ðời đời bị chưng nấu
Từ địa ngục ra khỏi Trở lại làm thân người
Thân thường nhiều bệnh tật Buồn khổ mà mạng chung
Năm trăm đời như vậy Bất cứ sanh ở đâu
Thường tai ách đau khổ Áo não mà qua đời
Nay là đời cuối cùng Ðã được sanh làm người
Lại gặp Bậc Chánh Giác Ðạo sư không ai bằng
Xuất gia làm Sa-môn Thọ pháp Thích Sư Tử
Ðã được đạo La hán Thanh lương rồi diệt độ
Tôi lúc ấy, Nhân giả Ðược thần túc vô lậu
Thân thể nhiều tật bệnh Chổ ở không an ổn
Bây giờ nhớ nghĩ lại Tôi vốn đã hành động
Phải gặt lấy quả báo Tội, phước không thể mất
Như vậy, Ngài Nan Ðà Ở trong chúng Tỳ-kheo
Tại ao A-nậu-đạt Tự nói việc làm xưa.


  • Quản trị viên: Thanh Tịnh Lưu Ly

    [Lời tiền nhân] - Tất cả đều là hư huyễn, tạm bợ, không giả, từ một bọt nước, cho tới toàn bộ thế giới, cho đến các tinh tú cũng đều như vậy, không phải là vĩnh hằng và đã không tồn tại vĩnh hằng. - 84000 là thuật ngữ chỉ 84000 pháp uẩn, 84000 pháp tựu, 84000 pháp tạng, 84000 giáo môn và 84000 pháp môn. - Nên chọn tôn phái gần gũi với căn tính của mình, tôn phái mà mình cảm thấy hứng thú, dùng tôn phái đó làm phương tiện nhập môn tu tập.

    Leave a Reply

    Your email address will not be published. Required fields are marked *

    Pages: 1 2 3