CHƯƠNG V. BA-DẬT-ĐỀ – 12. NÓI XẤU NGƯỜI TĂNG SAI

A. DUYÊN KHỞI

Một thời, đức Phật an trú tại thành Vương xá. Bấy giờ, tỳ-kheo Đà-phiêu Lực Sỹ Tử thành tựu năm pháp, được Tăng tác yết-ma cử làm người sai hội.[78] Mỗi khi Đà-phiêu Lực Sỹ Tử cử các tỳ-kheo đi phó hội, thầy không vì ái, vì sân, vì sợ, vì si, biết cách phân chia thứ tự, trình tự từ hàng Thượng tọa xuống đến hạ tọa, không vượt thứ lớp.
Một hôm, tỳ-kheo Di-đa-la-phù-ma được cử đến chỗ nhận thức ăn dở, ăn không ngon, Di-đa-la-phù-ma nghĩ: “Tỳ-kheo Đà-phiêu tùy theo ái mà sai hội, tùy theo sân, sợ, si, không biết thứ tự. Vượt qua thứ lớp, không từ Thượng tọa xuống hạ tọa. Bọn mình phải diệt tẫn người này, thay đổi lại người sai hội.” Trong số tỳ-kheo có vị thiểu dục tri túc, hành hạnh đầu-đà, nghe việc này tâm không vui, dùng nhiều cách quở trách:
– Đã là tỳ-kheo sao Tăng đã như pháp yết-ma cử làm người sai hội, lại sân si chê bai người đó là người vì ái, vì sân, vì sợ, vì si, không biết thứ tự, vượt qua thứ tự, không theo từ hàng Thượng tọa xuống đến hạ tọa!?
Sau khi trách cứ, tỳ-kheo thiểu dục đến Phật trình bày đầy đủ. Vì chuyện này, đức Phật tập hợp Tỳ-kheo Tăng, Ngài biết mà vẫn hỏi tỳ-kheo Di-đa-la-phù-ma:
– Ông có thật làm việc đó không?
– Bạch Thế Tôn, thật có làm.
Đức Phật dùng nhiều phương tiện quở trách:
– Đã là tỳ-kheo sao Tăng đã như pháp yết-ma cử làm người sai hội, lại sân si chê bai!?
Quở trách xong, Phật bảo các tỳ-kheo:
– Vì mười điều lợi Ta kết giới cho các tỳ-kheo. Từ nay giới này được nói như sau:

B. GIỚI VĂN

Tỳ-kheo nào, giận hờn nói xấu người sai hội, phạm ba-dật-đề.

C. GIẢI THÍCH TỪ

Ba-dật-đề: là thiêu đốt, ngăn che, chướng ngại. Nếu không sám hối có thể ngăn ngại chướng đạo.

D. ĐIỀU PHẠM

Các trường hợp phạm:
[76a01] Tỳ-kheo nào, sân giận nói xấu tỳ-kheo đã được Tăng như pháp yết-ma cử làm người sai hội, phạm ba-dật-đề. Hoặc Tăng như pháp yết-ma sai mười bốn người,[79] mà tỳ-kheo sân giận nói xấu những vị đó, phạm ba-dật-đề. Hoặc mười hai người[80] chưa xả yết-ma, mà sân giận nói xấu họ, phạm ba-dật-đề. Nếu họ xả yết-ma rồi, sân giận nói xấu, phạm đột-kiết-la.
Nếu hai người trong mười bốn người đó đã xả yết-ma hay chưa xả, mà sân giận nói xấu hai vị ấy, phạm ba-dật-đề hoặc đột-kiết-la. Cho đến biệt phòng[81] và đồng sự sai hội,[82] mà sân giận nói xấu, phạm đột-kiết-la.
Đức Phật kết giới xong, các tỳ-kheo không sân giận nói xấu trước mặt nữa, mà sân giận nói xấu sau lưng tỳ-kheo Đà-phiêu. Nói Đà-phiêu sai hội vì ái, vì sân, vì sợ, vì si, không biết thứ tự, vượt qua thứ lớp, không từ Thượng tọa xuống hạ tọa. Trong số tỳ-kheo có vị thiểu dục tri túc, hành hạnh đầu-đà, nghe việc này tâm không vui, trách cứ nhiều cách:
– Đã là tỳ-kheo sao biết Phật đã kết giới, sân giận không dám nói xấu trước mặt, lại sân giận nói xấu sau lưng.
Tỳ-kheo thiểu dục trách cứ nhiều cách rồi đến Phật thưa lại đầy đủ. Vì chuyện này, đức Phật tập hợp Tỳ-kheo Tăng, Ngài biết mà vẫn hỏi tỳ-kheo Di-đa-la-phù-ma:
– Ông có thật làm việc đó không?
– Bạch Thế Tôn, thật có làm.
Đức Phật dùng nhiều phương tiện quở trách:
– Đã là tỳ-kheo sao biết Tăng như pháp cử người sai hội, lại sân giận nói xấu sau lưng.
Sau khi quở trách, đức Phật bảo các tỳ-kheo:
– Từ nay giới này được nói như sau:
Tỳ-kheo nào, sân giận nói xấu trước mặt người được Tăng sai, hay sân giận, nói xấu sau lưng, phạm ba-dật-đề.
Các trường hợp phạm:
Tỳ-kheo nào sân giận, nói xấu tỳ-kheo đã được Tăng đã như pháp yết-ma sai hội, nếu người đó (tỳ-kheo được cử) nghe, thì tỳ-kheo kia phạm ba-dật-đề, không nghe phạm đột-kiết-la.
Nếu Tăng như pháp yết-ma cử mười bốn người, tỳ-kheo nào sân giận nói xấu sau lưng họ, họ nghe thì tỳ-kheo phạm ba-dật-đề, không nghe phạm đột-kiết-la. Hoặc tỳ-kheo đối với mười hai người chưa xả yết-ma, sân giận nói xấu sau lưng họ, họ nghe thì phạm ba-dật-đề, không nghe phạm đột-kiết-la. Nếu họ xả yết-ma, sân giận nói xấu sau lưng, họ nghe phạm đột-kiết-la, không nghe cũng phạm đột-kiết-la.
Nếu hai người trong số mười bốn người xả yết-ma hay chưa xả yết-ma, tỳ-kheo nào sân giận nói xấu sau lưng họ, họ nghe thì phạm ba-dật-đề, không nghe phạm đột-kiết-la. Cho đến biệt phòng và đồng sự sai hội, sân giận nói xấu sau lưng họ, họ nghe thì phạm đột-kiết-la, không nghe cũng phạm đột-kiết-la.
Hai người là người giáo giới ni và người được yết-ma sai đi đón nhận thức ăn thuộc pháp hối quá thứ tư trong bốn hối quá.

[78] Hán: Sai hội nhân 差會人, xem cht. 31, Ch. ii.
[79] Mười bốn người: Xem cht. 19, Ch. i.
[80] Mười hai người: Bách nhất yết-ma 10, p499a24: Tăng bạch nhị yết-ma sai mười hai người phân vật, như sai người chia phòng, chia thức ăn, chia cháo, … cất giữ vật dụng v.v…
[81] Biệt phòng: Xem cht. 27, Ch. iv.
[82] Đồng sự sai hội 同事差會: có thể người này làm giống công việc như trong mười hai người hay mười bốn người, nhưng không phải Tăng yết-ma cử.

BÀI CÙNG CHUYÊN MỤC

About Đoàn, Thoại MD

Chúng sanh có 8 vạn 4 ngàn phiền não, thì Đức Phật cũng chỉ bày 8 vạn bốn ngàn pháp môn đối trị. Hãy chọn ít nhất một Pháp môn và luôn tự lỗ lực bản thân, không một ai có thể giúp bạn rũ bỏ những điều bất tịnh. Ngay cả chư Phật và Bồ tát cũng không thể giúp bạn được. Các Ngài chỉ giống như tấm bảng chỉ đường và hướng dẫn bạn mà thôi.

Leave a comment

Your email address will not be published.


*