[T1470] Đại Tỳ Kheo Tam Thiên Uy Nghi (phiên âm)

TUỆ QUANG 慧光 FOUNDATION http://www.vnbaolut.com/daitangvietnam
Nguyên Tánh Trần Tiễn Khanh & Nguyên Hiển Trần Tiễn Huyến
Phiên Âm Mon Oct 22 09:11:29 2018
============================================================

No. 1470
No. 1470

大比丘三千威儀卷上
Đại Bỉ Khâu Tam Thiên Uy Nghi quyển thượng

後漢安息國三藏安世高譯
Hậu Hán An Tức quốc Tam Tạng An-thế-cao dịch

佛弟子者,有二種:一者在家,二者出家。在家者,初受五戒為本,遮三惡趣、求人天福。以未能永捨家眷屬緣累故,更加三戒助前五戒,一日一夜種未來世永出因緣。出家者,行有始終,上中下業。下出家者,先以十戒為本,盡形受持;雖捨家眷屬因緣執作,於俗人等是出家,於具戒者故是在家,是名下出家。其中出家者,次應捨執作緣務,具受八萬四千向道因緣;雖捨作業緣務,身口行意業未能具足清淨,心結猶存未得出要,上及不足、下比有餘,是名中出家。上出家者,根心猛利,次應捨結使纏縛。捨結使纏縛者,要得禪定慧力。得禪定慧力,心得解脫。得解脫者,名淨身口意業,出於緣務煩惱之家,永處閑靜清涼之室,是名上出家。
Phật đệ tử giả ,hữu nhị chủng :nhất giả tại gia ,nhị giả xuất gia 。tại gia giả ,sơ thọ ngũ giới vi bổn ,già tam ác thú 、cầu nhân thiên phước 。dĩ vị năng vĩnh xả gia quyến thuộc duyên luy cố ,cánh gia tam giới trợ tiền ngũ giới ,nhất nhật nhất dạ chủng vị lai thế vĩnh xuất nhân duyên 。xuất gia giả ,hạnh/hành/hàng hữu thủy chung ,thượng trung hạ nghiệp 。hạ xuất gia giả ,tiên dĩ thập giới vi bổn ,tận hình thọ trì ;tuy xả gia quyến thuộc nhân duyên chấp tác ,ư tục nhân đẳng thị xuất gia ,ư cụ giới giả cố thị tại gia ,thị danh hạ xuất gia 。kỳ trung xuất gia giả ,thứ ưng xả chấp tác duyên vụ ,cụ thọ/thụ bát vạn tứ thiên hướng đạo nhân duyên ;tuy xả tác nghiệp duyên vụ ,thân khẩu hạnh/hành/hàng ý nghiệp vị năng cụ túc thanh tịnh ,tâm kết/kiết do tồn vị đắc xuất yếu ,thượng cập bất túc 、hạ bỉ hữu dư ,thị danh trung xuất gia 。thượng xuất gia giả ,căn tâm mãnh lợi ,thứ ưng xả kết/kiết sử triền phược 。xả kết/kiết sử triền phược giả ,yếu đắc Thiền định tuệ lực 。đắc Thiền định tuệ lực ,tâm đắc giải thoát 。đắc giải thoát giả ,danh tịnh thân khẩu ý nghiệp ,xuất ư duyên vụ phiền não chi gia ,vĩnh xứ/xử nhàn tĩnh thanh lương chi thất ,thị danh thượng xuất gia 。

中出家者,始受具戒,沙門儀法未能周悉,要須依止長宿有德行者。是以優波離問佛:「成就幾法盡令不依止耶?」佛答:「凡成就二十五法,不依止。」廣而言之二十五法,取要言之,但能知二部戒為本,今但成就十法。
trung xuất gia giả ,thủy thọ cụ giới ,Sa Môn nghi Pháp vị năng châu tất ,yếu tu y chỉ trường/trưởng tú hữu đức hành giả 。thị dĩ ưu ba ly vấn Phật :「thành tựu kỷ Pháp tận lệnh bất y chỉ da ?」Phật đáp :「phàm thành tựu nhị thập ngũ Pháp ,bất y chỉ 。」quảng nhi ngôn chi nhị thập ngũ Pháp ,thủ yếu ngôn chi ,đãn năng tri nhị bộ giới vi bổn ,kim đãn thành tựu thập pháp 。

一者,不知廣利二部戒共議。共議者,當一篇中,或同或異,或僧戒中輕、尼戒中重,或尼戒中輕、僧戒中重,或前篇中有、或後篇中無,或戒本中有、或餘戒中無,或餘戒中無或餘戒中有、或戒本中無。如是等戒不知分部,是名不知戒。
nhất giả ,bất tri quảng lợi nhị bộ giới cọng nghị 。cọng nghị giả ,đương nhất thiên trung ,hoặc đồng hoặc dị ,hoặc tăng giới trung khinh 、ni giới trung trọng ,hoặc ni giới trung khinh 、tăng giới trung trọng ,hoặc tiền thiên trung hữu 、hoặc hậu thiên trung vô ,hoặc giới bản trung hữu 、hoặc dư giới trung vô ,hoặc dư giới trung vô hoặc dư giới trung hữu 、hoặc giới bản trung vô 。như thị đẳng giới bất tri phần bộ ,thị danh bất tri giới 。

二者,不知是罪非罪。或是佛法罪非世界罪,或世界罪非佛法罪,或亦佛法罪亦世界罪,或非佛法罪非世界罪。佛法罪非世界罪者,制戒後長財離衣等是。世界罪非佛法罪,未制戒前殺盜等是。亦佛法罪亦世界罪者,制戒前制戒後犯婬欺戒等是。或非佛法罪非世界罪,制戒前殺草木等是。若比丘觸食夜食、比丘失食宿,觀能作此三事:若食此食,是罪。若可信人共食宿食,是非罪。如是等事不知,是名不知是罪非罪。
nhị giả ,bất tri thị tội phi tội 。hoặc thị Phật Pháp tội phi thế giới tội ,hoặc thế giới tội phi Phật Pháp tội ,hoặc diệc Phật Pháp tội diệc thế giới tội ,hoặc phi Phật Pháp tội phi thế giới tội 。Phật Pháp tội phi thế giới tội giả ,chế giới hậu trường/trưởng tài ly y đẳng thị 。thế giới tội phi Phật Pháp tội ,vị chế giới tiền sát đạo đẳng thị 。diệc Phật Pháp tội diệc thế giới tội giả ,chế giới tiền chế giới hậu phạm dâm khi giới đẳng thị 。hoặc phi Phật Pháp tội phi thế giới tội ,chế giới tiền sát thảo mộc đẳng thị 。nhược/nhã Tỳ-kheo xúc thực dạ thực/tự 、Tỳ-kheo thất thực/tự tú ,quán năng tác thử tam sự :nhược/nhã thực/tự thử thực/tự ,thị tội 。nhược/nhã khả tín nhân cọng thực/tự tú thực/tự ,thị phi tội 。như thị đẳng sự bất tri ,thị danh bất tri thị tội phi tội 。

三者,不知輕不知重。不知輕者,如與戒沙彌一犯婬戒,極慚愧,死不更犯,終身易位,不受人請。眾中慨惻:「願聽我為比丘、終身勸化作福。」如是人等,現世雖不得道種,將來世受罪輕微,是名不知輕。不知重者,如掐樹葉比丘,迦葉佛時墮龍中,至今受報未盡。不知犯輕戒而罪重,是名不知重。
tam giả ,bất tri khinh bất tri trọng 。bất tri khinh giả ,như dữ giới sa di nhất phạm dâm giới ,cực tàm quý ,tử bất cánh phạm ,chung thân dịch vị ,bất thọ/thụ nhân thỉnh 。chúng trung khái trắc :「nguyện thính ngã vi Tỳ-kheo 、chung thân khuyến hóa tác phước 。」như thị nhân đẳng ,hiện thế tuy bất đắc đạo chủng ,tướng lai thế thọ/thụ tội khinh vi ,thị danh bất tri khinh 。bất tri trọng giả ,như kháp thụ/thọ diệp Tỳ-kheo ,Ca-diếp Phật thời đọa long trung ,chí kim thọ/thụ báo vị tận 。bất tri phạm khinh giới nhi tội trọng ,thị danh bất tri trọng 。

四者,不知有殘無殘罪。如盜一人五錢,後還主;如殺旃陀羅等,是不知無殘罪中有殘,是名不知有殘。不知無殘者,如三十事中,親厚意中索好衣,衣主還索,若不還,五錢以上犯波羅夷。不知如是比丘中有殘無殘,是名不知無殘。
tứ giả ,bất tri hữu tàn vô tàn tội 。như đạo nhất nhân ngũ tiễn ,hậu hoàn chủ ;như sát chiên đà la đẳng ,thị bất tri vô tàn tội trung hữu tàn ,thị danh bất tri hữu tàn 。bất tri vô tàn giả ,như tam thập sự trung ,thân hậu ý trung tác/sách hảo y ,y chủ hoàn tác/sách ,nhược/nhã Bất hoàn ,ngũ tiễn dĩ thượng phạm ba-la-di 。bất tri như thị Tỳ-kheo trung hữu tàn vô tàn ,thị danh bất tri vô tàn 。

五者,不知一制者,有戒始終不開,或有一因緣一開,是名不知一制。
ngũ giả ,bất tri nhất chế giả ,hữu giới thủy chung bất khai ,hoặc hữu nhất nhân duyên nhất khai ,thị danh bất tri nhất chế 。

六者,不知二制。或有戒二三因緣合為一戒,或有因緣二開乃至六開,是名不知二制。
lục giả ,bất tri nhị chế 。hoặc hữu giới nhị tam nhân duyên hợp vi nhất giới ,hoặc hữu nhân duyên nhị khai nãi chí lục khai ,thị danh bất tri nhị chế 。

七者,不知偏制。是名淨國不受食,如事外國不洗大小行便,如寒雪國聽著複衣,如是比不犯、餘國便犯,是為不知偏制。
thất giả ,bất tri Thiên chế 。thị danh tịnh quốc bất thọ/thụ thực/tự ,như sự ngoại quốc bất tẩy đại tiểu hạnh/hành/hàng tiện ,như hàn tuyết quốc thính trước/trứ phức y ,như thị bỉ bất phạm 、dư quốc tiện phạm ,thị vi bất tri Thiên chế 。

八者不知一切制。如殺等無國不遮,是名不知一切制。
bát giả bất tri nhất thiết chế 。như sát đẳng vô quốc bất già ,thị danh bất tri nhất thiết chế 。

九者,不知布薩羯磨。布薩者,秦言淨住,義言長養比丘和合。若作百一羯磨而不知和合,是名不知布薩。
cửu giả ,bất tri bố tát Yết-ma 。bố tát giả ,tần ngôn tịnh trụ ,nghĩa ngôn trường/trưởng dưỡng Tỳ-kheo hòa hợp 。nhược/nhã tác bách nhất yết ma nhi bất tri hòa hợp ,thị danh bất tri bố tát 。

十者,不知請歲羯磨。請歲者,求人出己之過,若見聞疑語我。若五人以上作百一羯磨,廣自恣要差二人。所以二人者,僧自恣竟自相向出罪,不得求餘人自恣,餘人僧不差故。二三四人三語自恣,一人心念口言。若不知是者,名不知請歲。
thập giả ,bất tri thỉnh tuế Yết-ma 。thỉnh tuế giả ,cầu nhân xuất kỷ chi quá/qua ,nhược/nhã kiến văn nghi ngữ ngã 。nhược/nhã ngũ nhân dĩ thượng tác bách nhất yết ma ,quảng Tự Tứ yếu sái nhị nhân 。sở dĩ nhị nhân giả ,tăng Tự Tứ cánh tự tướng hướng xuất tội ,bất đắc cầu dư nhân Tự Tứ ,dư nhân tăng bất sái cố 。nhị tam tứ nhân tam ngữ Tự Tứ ,nhất nhân tâm niệm khẩu ngôn 。nhược/nhã bất tri thị giả ,danh bất tri thỉnh tuế 。

若成就十法不知上事者,雖滿五歲若過,盡令依止宿長有德者。若不依止,日日犯突吉羅。若知上下十法者,若滿五歲,得離依止師。離依止師已,當學作師法,滿十歲當得度人。若不知五法,盡令不得度人。
nhược/nhã thành tựu thập pháp bất tri thượng sự giả ,tuy mãn ngũ tuế nhược quá ,tận lệnh y chỉ tú trường/trưởng hữu đức giả 。nhược/nhã bất y chỉ ,nhật nhật phạm đột cát la 。nhược/nhã tri thượng hạ thập pháp giả ,nhược/nhã mãn ngũ tuế ,đắc ly y chỉ sư 。ly y chỉ sư dĩ ,đương học tác sư Pháp ,mãn thập tuế đương đắc độ nhân 。nhược/nhã bất tri ngũ pháp ,tận lệnh bất đắc độ nhân 。

五法者,一者廣利二部戒;二者能決弟子疑罪;三者弟子遠方力能使弟子來;四者能破弟子惡邪見,及教誡勿使作惡;五者若弟子病,能好看視如父養子。若有五法成就滿十歲,得與人作和上。若不知事者,終身不得度人。度人者,得突吉羅罪。
ngũ pháp giả ,nhất giả quảng lợi nhị bộ giới ;nhị giả năng quyết đệ-tử nghi tội ;tam giả đệ-tử viễn phương lực năng sử đệ-tử lai ;tứ giả năng phá đệ-tử ác tà kiến ,cập giáo giới vật sử tác ác ;ngũ giả nhược/nhã đệ-tử bệnh ,năng hảo khán thị như phụ dưỡng tử 。nhược hữu ngũ pháp thành tựu mãn thập tuế ,đắc dữ nhân tác hòa thượng 。nhược/nhã bất tri sự giả ,chung thân bất đắc độ nhân 。độ nhân giả ,đắc đột cát la tội 。

既離依止已得度人,度人者當與徒眾者應知聚眾法。眾中無知法者,百人千人不得一處住。是以優波離問師:「云何比丘寓一處住如啞羊?」佛言:「若比丘不知四法。一者不知說戒。不知戒事者,未知廣利共議決定順經。二者不知說戒事,十四日十五日宜廣宜略,四人以上行籌廣說,二人三人三說戒,一人心念口言。若說戒時有事難起,始說戒序第二第三篇竟,應作一白羯磨:『今有事起。已說戒序竟,餘者僧常聞。』若僧問不知上事者,是名不知說戒事。三者不知羯磨。應白一更白二、應白二更白四、非法、別眾。非法者,先羯磨後白,有事人不現前、設現前不語有此事便唱。別眾者,應囑授不囑授,有事人界外羯磨。界內眾僧亦爾,結內界竟方結外界,是非法別眾。或非法眾聚一處、或眾和合布薩非法。如是比,是名不知會羯磨。四者不知會坐。說戒自恣時,有客比丘來,應更說、不應更說,應次第聽、不使次第聽,先比丘應出界,而出客比丘。或時客來少,雖不應更說。設客有重德,若剛強能作鬪亂事,應更說而不說。如是比,是名不知會坐。若眾中不知上四法,不得一處住,應當請知法人來。若請不能得,應舉眾依他知法眾住。若不請不依他知法眾住者,舉眾得突吉羅罪。」
ký ly y chỉ dĩ đắc độ nhân ,độ nhân giả đương dữ đồ chúng giả ứng tri tụ chúng Pháp 。chúng trung vô tri Pháp giả ,bách nhân thiên nhân bất đắc nhất xứ trụ 。thị dĩ ưu ba ly vấn sư :「vân hà Tỳ-kheo ngụ nhất xứ trụ như ách dương ?」Phật ngôn :「nhược/nhã Tỳ-kheo bất tri tứ pháp 。nhất giả bất tri thuyết giới 。bất tri giới sự giả ,vị tri quảng lợi cọng nghị quyết định thuận Kinh 。nhị giả bất tri thuyết giới sự ,thập tứ nhật thập ngũ nhật nghi quảng nghi lược ,tứ nhân dĩ thượng hạnh/hành/hàng trù quảng thuyết ,nhị nhân tam nhân tam thuyết giới ,nhất nhân tâm niệm khẩu ngôn 。nhược/nhã thuyết giới thời hữu sự nạn/nan khởi ,thủy thuyết giới tự đệ nhị đệ tam thiên cánh ,ưng tác nhất bạch Yết-ma :『kim hữu sự khởi 。dĩ thuyết giới tự cánh ,dư giả tăng thường văn 。』nhược/nhã tăng vấn bất tri thượng sự giả ,thị danh bất tri thuyết giới sự 。tam giả bất tri Yết-ma 。ưng bạch nhất cánh bạch nhị 、ưng bạch nhị cánh bạch tứ 、phi pháp 、biệt chúng 。phi pháp giả ,tiên Yết-ma hậu bạch ,hữu sự nhân bất hiện tiền 、thiết hiện tiền bất ngữ hữu thử sự tiện xướng 。biệt chúng giả ,ưng chúc thọ/thụ bất chúc thọ/thụ ,hữu sự nhân giới ngoại Yết-ma 。giới nội chúng tăng diệc nhĩ ,kết/kiết nội giới cánh phương kết/kiết ngoại giới ,thị phi Pháp biệt chúng 。hoặc phi pháp chúng tụ nhất xứ/xử 、hoặc chúng hòa hợp bố tát phi pháp 。như thị bỉ ,thị danh bất tri hội Yết-ma 。tứ giả bất tri hội tọa 。thuyết giới Tự Tứ thời ,hữu khách Tỳ-kheo lai ,ưng cánh thuyết 、bất ưng cánh thuyết ,ưng thứ đệ thính 、bất sử thứ đệ thính ,tiên Tỳ-kheo ưng xuất giới ,nhi xuất khách Tỳ-kheo 。hoặc thời khách lai thiểu ,tuy bất ưng cánh thuyết 。thiết khách hữu trọng đức ,nhược/nhã cương cưỡng năng tác đấu loạn sự ,ưng cánh thuyết nhi bất thuyết 。như thị bỉ ,thị danh bất tri hội tọa 。nhược/nhã chúng trung bất tri thượng tứ pháp ,bất đắc nhất xứ trụ ,ứng đương thỉnh tri Pháp nhân lai 。nhược/nhã thỉnh bất năng đắc ,ưng cử chúng y tha tri Pháp chúng trụ/trú 。nhược/nhã bất thỉnh bất y tha tri Pháp chúng trụ/trú giả ,cử chúng đắc đột cát la tội 。」

已得離依止、復得度人、徒眾使得,次應淨身口淨衣食。淨身者,洗大小便、剪十指爪。淨口者,嚼楊枝漱口刮舌。若不洗大小便,得突吉羅罪,亦不得僧淨坐具上坐及禮三寶,設禮無福德。若不嚼楊枝,若食若服藥若飲,得三突吉羅罪。若不淨衣向聚落,得突吉羅罪。淨食者,非大僧觸,非是不可信人共食宿,非是不淨器者,非不澡豆洗鉢器,不用木器及以內食,亦不自種作及販賣得,如是等是淨衣。所以淨衣者,踞坐。食者,佛始成道,食糜家女糜竟,自念:「若有出家弟子者,云何坐?云何食?」觀諸佛法,皆著淨衣偏踞坐、食一坐食。「我弟子法亦如是。」所以著淨衣者,欲作限礙,能防眾戒故。所以踞坐,為淨衣故,亦反俗法,亦為草坐食易故。因踞坐不如法,得九突吉羅罪:一者脚前却、二者闊脚、三者搖動、四者竪立、五者交、六者垂三衣覆足、七翹、八累脚、九累髀,盡皆犯突吉羅。因不踞坐,得三突吉羅罪。所以坐受香者,達波國有比丘住處,婦女行香觸比丘手,因起欲心即時罷道。師問所以,即說因緣。因是白佛,佛即制戒:若立受香者,得突吉羅罪。所以不得數數食一食者,若作若乞及以盪器,即妨半日之功,亦長婬怒癡結,復不異於俗人,是以一食。
dĩ đắc ly y chỉ 、phục đắc độ nhân 、đồ chúng sử đắc ,thứ ưng tịnh thân khẩu tịnh y thực 。tịnh thân giả ,tẩy Đại tiểu tiện 、tiễn thập chỉ trảo 。tịnh khẩu giả ,tước dương chi thấu khẩu quát thiệt 。nhược/nhã bất tẩy Đại tiểu tiện ,đắc đột cát la tội ,diệc bất đắc tăng tịnh tọa cụ Thượng tọa cập lễ Tam Bảo ,thiết lễ vô phước đức 。nhược/nhã bất tước dương chi ,nhược/nhã thực/tự nhược/nhã phục dược nhược/nhã ẩm ,đắc tam đột cát la tội 。nhược/nhã bất tịnh y hướng tụ lạc ,đắc đột cát la tội 。tịnh thực/tự giả ,phi đại tăng xúc ,phi thị bất khả tín nhân cọng thực/tự tú ,phi thị bất tịnh khí giả ,phi bất táo đậu tẩy bát khí ,bất dụng mộc khí cập dĩ nội thực ,diệc bất tự chủng tác cập phiến mại đắc ,như thị đẳng thị tịnh y 。sở dĩ tịnh y giả ,cứ tọa 。thực/tự giả ,Phật thủy thành đạo ,thực/tự mi gia nữ mi cánh ,tự niệm :「nhược hữu xuất gia đệ-tử giả ,vân hà tọa ?vân hà thực/tự ?」quán chư Phật Pháp ,giai trước/trứ tịnh y Thiên cứ tọa 、thực/tự nhất tọa thực 。「ngã đệ-tử Pháp diệc như thị 。」sở dĩ trước/trứ tịnh y giả ,dục tác hạn ngại ,năng phòng chúng giới cố 。sở dĩ cứ tọa ,vi tịnh y cố ,diệc phản tục Pháp ,diệc vi thảo tọa thực/tự dịch cố 。nhân cứ tọa bất như pháp ,đắc cửu đột cát la tội :nhất giả cước tiền khước 、nhị giả khoát cước 、tam giả dao động 、tứ giả thọ lập 、ngũ giả giao 、lục giả thùy tam y phước túc 、thất kiều 、bát luy cước 、cửu luy bễ ,tận giai phạm đột cát la 。nhân bất cứ tọa ,đắc tam đột cát la tội 。sở dĩ tọa thọ/thụ hương giả ,đạt ba quốc hữu Tỳ-kheo trụ xứ ,phụ nữ hạnh/hành/hàng hương xúc Tỳ-kheo thủ ,nhân khởi dục tâm tức thời bãi đạo 。sư vấn sở dĩ ,tức thuyết nhân duyên 。nhân thị bạch Phật ,Phật tức chế giới :nhược/nhã lập thọ/thụ hương giả ,đắc đột cát la tội 。sở dĩ bất đắc sát sát thực/tự nhất thực giả ,nhược/nhã tác nhược/nhã khất cập dĩ đãng khí ,tức phương bán nhật chi công ,diệc trường/trưởng dâm nộ si kết/kiết ,phục bất dị ư tục nhân ,thị dĩ nhất thực 。

上雖知沙門儀法種種別異,未論出家人所作業務。業務者,一者坐禪、二者誦經法、三者勸化眾事。若具足作三業者,是應出家人法。若不行者,徒生徒死,或有受苦之因。
thượng tuy tri Sa Môn nghi Pháp chủng chủng biệt dị ,vị luận xuất gia nhân sở tác nghiệp vụ 。nghiệp vụ giả ,nhất giả tọa Thiền 、nhị giả tụng Kinh Pháp 、tam giả khuyến hóa chúng sự 。nhược/nhã cụ túc tác tam nghiệp giả ,thị ưng xuất gia nhân pháp 。nhược/nhã bất hành giả ,đồ sanh đồ tử ,hoặc hữu thọ khổ chi nhân 。

若比丘成就是十法,得度人授人具足戒,成就威儀畏慎小罪,多聞能持師所說法,善誦二部律分別其義,能教弟子增戒學、增心學、增慧學,能除弟子疑亦能使人除其疑,能治弟子病亦能使人治其病,若弟子生惡邪見,能教令捨亦能教人使令捨,若弟子國土覺起,能迴其意亦能使人迴之。若滿十歲、若過十歲,有成就十法,應授人具足戒。知重罪、知輕罪、知麁罪、知有餘罪、知無餘罪、知有羯磨罪、知無羯磨罪因緣,滿十歲、若過十歲,有成就五法,應授人具足戒,能教弟子增戒學、增心學、增慧學,所行審諦繫念在前。有成就五法:三法如上,聰明、辯才。有成就五法:戒成就、定成就、慧成就、解脫成就、解脫知見成就。有成就五法:自住戒教人住戒、自住定教他住定、自住慧教他住慧、自住解脫教他住解脫、自住解脫知見教他住解脫知見。又成就五法:成就無學戒眾、無學定眾、無學慧眾、無學解脫眾、無學解脫知見眾。又成就五法:能教弟子增上戒、增上梵行、知犯不犯、知悔過未悔過、滿十歲若過十歲,應授人具足戒,度沙彌、為作依止亦如是。
nhược/nhã Tỳ-kheo thành tựu thị thập pháp ,đắc độ nhân thọ/thụ nhân cụ túc giới ,thành tựu uy nghi úy thận tiểu tội ,đa văn năng trì sư sở thuyết pháp ,thiện tụng nhị bộ luật phân biệt kỳ nghĩa ,năng giáo đệ-tử tăng giới học 、tăng tâm học 、tăng tuệ học ,năng trừ đệ-tử nghi diệc năng sử nhân trừ kỳ nghi ,năng trì đệ-tử bệnh diệc năng sử nhân trì kỳ bệnh ,nhược/nhã đệ-tử sanh ác tà kiến ,năng giáo lệnh xả diệc năng giáo nhân sử lệnh xả ,nhược/nhã đệ-tử quốc độ giác khởi ,năng hồi kỳ ý diệc năng sử nhân hồi chi 。nhược/nhã mãn thập tuế 、nhược quá thập tuế ,hữu thành tựu thập pháp ,ưng thọ/thụ nhân cụ túc giới 。tri trọng tội 、tri khinh tội 、tri thô tội 、tri hữu dư tội 、tri vô dư tội 、tri hữu Yết-ma tội 、tri vô Yết-ma tội nhân duyên ,mãn thập tuế 、nhược quá thập tuế ,hữu thành tựu ngũ pháp ,ưng thọ/thụ nhân cụ túc giới ,năng giáo đệ-tử tăng giới học 、tăng tâm học 、tăng tuệ học ,sở hạnh thẩm đế hệ niệm tại tiền 。hữu thành tựu ngũ pháp :tam Pháp như thượng ,thông minh 、biện tài 。hữu thành tựu ngũ pháp :giới thành tựu 、định thành tựu 、tuệ thành tựu 、giải thoát thành tựu 、giải thoát tri kiến thành tựu 。hữu thành tựu ngũ pháp :tự trụ/trú giới giáo nhân trụ/trú giới 、tự trụ định giáo tha trụ định 、tự trụ/trú tuệ giáo tha trụ/trú tuệ 、tự trụ/trú giải thoát giáo tha trụ/trú giải thoát 、tự trụ/trú giải thoát tri kiến giáo tha trụ/trú giải thoát tri kiến 。hựu thành tựu ngũ pháp :thành tựu vô học giới chúng 、vô học định chúng 、vô học tuệ chúng 、vô học giải thoát chúng 、vô học giải thoát tri kiến chúng 。hựu thành tựu ngũ pháp :năng giáo đệ-tử tăng thượng giới 、tăng thượng phạm hạnh 、tri phạm bất phạm 、tri hối quá vị hối quá 、mãn thập tuế nhược quá thập tuế ,ưng thọ/thụ nhân cụ túc giới ,độ sa di 、vi tác y chỉ diệc như thị 。

上下比丘僧皆明聽!今日歲節四方皆會,佛難得見、法難得聞、賢者會難,歲節易竟。今諸賢者,自見若干生若干死,已得生法中、已得受戒、已得聞法、已得好行。從前歲中至今所犯,若貪婬、若瞋恚、若愚癡,今日皆當說所犯罪過,相忍愚癡,不得匿藏。所犯罪人於眾人中,因欺便為妄言,墮不中止罪,便輕戒自毀。犯婬比丘字迦留多,犯殺比丘字迦留,犯盜比丘字迦留桓,犯妄語比丘字迦桓,皆在舍衛國中。起室比丘字迦留,在舍衛國中;弄陰出精比丘字迦留多,在羅閱祇國中。有比丘字迦留多,將五百弟子在尼衍國中。
thượng hạ Tỳ-kheo tăng giai minh thính !kim nhật tuế tiết tứ phương giai hội ,Phật nan đắc kiến 、Pháp nan đắc văn 、hiền giả hội nạn/nan ,tuế tiết dịch cánh 。kim chư hiền giả ,tự kiến nhược can sanh nhược can tử ,dĩ đắc sanh pháp trung 、dĩ đắc thọ/thụ giới 、dĩ đắc văn Pháp 、dĩ đắc hảo hạnh/hành/hàng 。tùng tiền tuế trung chí kim sở phạm ,nhược/nhã tham dâm 、nhược/nhã sân khuể 、nhược/nhã ngu si ,kim nhật giai đương thuyết sở phạm tội quá/qua ,tướng nhẫn ngu si ,bất đắc nặc tạng 。sở phạm tội nhân ư chúng nhân trung ,nhân khi tiện vi vọng ngôn ,đọa bất trung chỉ tội ,tiện khinh giới tự hủy 。phạm dâm Tỳ-kheo tự Ca lưu đa ,phạm sát Tỳ-kheo tự Ca lưu ,phạm đạo Tỳ-kheo tự Ca lưu hoàn ,phạm vọng ngữ Tỳ-kheo tự Ca hoàn ,giai tại Xá-Vệ quốc trung 。khởi thất Tỳ-kheo tự Ca lưu ,tại Xá-Vệ quốc trung ;lộng uẩn xuất tinh Tỳ-kheo tự Ca lưu đa ,tại La duyệt kì quốc trung 。hữu Tỳ-kheo tự Ca lưu đa ,tướng ngũ bách đệ-tử tại ni diễn quốc trung 。

十三事中,有三事不應懺。何等三?抱持匿地不應懺、不真相助不應懺、婬戲檀越婦女及青衣不應懺,是為三不應懺。其餘十事皆應懺。若犯過一日即悔,應作三日懺。若過三日不悔,應作七日懺。過七日不悔,應作十五日懺。若過十五日不悔,應作三十日懺。若過三十日不悔,當更受戒;不者非沙門。若欲懺者,當得二十人,不滿二十人不應懺。(言過三十日更受戒者,律無此文,竟不知出何典)
thập tam sự trung ,hữu tam sự bất ưng sám 。hà đẳng tam ?bão trì nặc địa bất ưng sám 、bất chân tướng trợ bất ưng sám 、dâm hí đàn việt phụ nữ cập thanh y bất ưng sám ,thị vi tam bất ưng sám 。kỳ dư thập sự giai ưng sám 。nhược/nhã phạm quá/qua nhất nhật tức hối ,ưng tác tam nhật sám 。nhược quá tam nhật bất hối ,ưng tác thất nhật sám 。quá/qua thất nhật bất hối ,ưng tác thập ngũ nhật sám 。nhược quá thập ngũ nhật bất hối ,ưng tác tam thập nhật sám 。nhược quá tam thập nhật bất hối ,đương cánh thọ/thụ giới ;bất giả phi Sa Môn 。nhược/nhã dục sám giả ,đương đắc nhị thập nhân ,bất mãn nhị thập nhân bất ưng sám 。(ngôn quá/qua tam thập nhật cánh thọ/thụ giới giả ,luật vô thử văn ,cánh bất tri xuất hà điển )

三十事皆應懺,當滿七人比丘,少一人不應懺。若犯一日即悔,應作三日懺。若過三日不悔,應作七日懺。若過七日不悔,應作十五日懺。若過十五日不悔,應作三十日懺。若過三十日不悔者,當作九十日懺。
tam thập sự giai ưng sám ,đương mãn thất nhân Tỳ-kheo ,thiểu nhất nhân bất ưng sám 。nhược/nhã phạm nhất nhật tức hối ,ưng tác tam nhật sám 。nhược quá tam nhật bất hối ,ưng tác thất nhật sám 。nhược quá thất nhật bất hối ,ưng tác thập ngũ nhật sám 。nhược quá thập ngũ nhật bất hối ,ưng tác tam thập nhật sám 。nhược quá tam thập nhật bất hối giả ,đương tác cửu thập nhật sám 。

九十事皆應懺,若犯過一日即悔,應作三日懺。過三日不悔,應作七日懺。過七日不悔,應作十五日懺。過十五日不悔,應作三十日懺。過三十日不悔,應作九十日懺。若懺,當滿四人。
cửu thập sự giai ưng sám ,nhược/nhã phạm quá/qua nhất nhật tức hối ,ưng tác tam nhật sám 。quá/qua tam nhật bất hối ,ưng tác thất nhật sám 。quá/qua thất nhật bất hối ,ưng tác thập ngũ nhật sám 。quá/qua thập ngũ nhật bất hối ,ưng tác tam thập nhật sám 。quá/qua tam thập nhật bất hối ,ưng tác cửu thập nhật sám 。nhược/nhã sám ,đương mãn tứ nhân 。

有十事應作羯磨。羯磨德:一者久正戒、二者名聞、三者智慧、四者方便、五者能起功德、六者有德、七者當可比丘僧、八者可檀越、九者能致檀越、十者當滿十歲。
hữu thập sự ưng tác Yết-ma 。Yết-ma đức :nhất giả cửu chánh giới 、nhị giả danh văn 、tam giả trí tuệ 、tứ giả phương tiện 、ngũ giả năng khởi công đức 、lục giả hữu đức 、thất giả đương khả Tỳ-kheo tăng 、bát giả khả đàn việt 、cửu giả năng trí đàn việt 、thập giả đương mãn thập tuế 。

復有四事應行:一者舍屋敗、二者無檀越、三者饒蚊虻毒虫、四者國君嫉妬道。
phục hưũ tứ sự ưng hạnh/hành/hàng :nhất giả xá ốc bại 、nhị giả vô đàn việt 、tam giả nhiêu văn manh độc trùng 、tứ giả quốc quân tật đố đạo 。

復有四事應行:一者塔使;二者比丘僧使;三者三師使;四者學盡三師所知,應從師求盡至明者。
phục hưũ tứ sự ưng hạnh/hành/hàng :nhất giả tháp sử ;nhị giả Tỳ-kheo tăng sử ;tam giả tam sư sử ;tứ giả học tận tam sư sở tri ,ưng tùng sư cầu tận chí minh giả 。

所有四事到他國不著袈裟無罪:一者無塔寺、二者無比丘僧、三者有盜賊、四者國君不樂道。
sở hữu tứ sự đáo tha quốc bất trước ca sa vô tội :nhất giả vô tháp tự 、nhị giả vô bỉ khâu tăng 、tam giả hữu đạo tặc 、tứ giả quốc quân bất lạc/nhạc đạo 。

有七事不應止:一者鬧門間、二者屠殺處、三者祠祀處、四者橋下、五者橋頭、六者四徼道、七者空閑處。此七處,惡鬼所止處。
hữu thất sự bất ưng chỉ :nhất giả nháo môn gian 、nhị giả đồ sát xứ/xử 、tam giả từ tự xứ/xử 、tứ giả kiều hạ 、ngũ giả kiều đầu 、lục giả tứ kiếu đạo 、thất giả không nhàn xứ 。thử thất xứ ,ác quỷ sở chỉ xứ/xử 。

臥起欲出戶有五事:一者起下床不得使床有聲;二者著履先當抖擻;三者正住著法衣;四者欲開戶先三彈指,不得使戶有聲;五者戶中有佛像不得背出,當還向戶而出,出不得住與人言。
ngọa khởi dục xuất hộ hữu ngũ sự :nhất giả khởi hạ sàng bất đắc sử sàng hữu thanh ;nhị giả trước/trứ lý tiên đương phấn chấn ;tam giả chánh trụ/trú trước pháp y ;tứ giả dục khai hộ tiên tam đàn chỉ ,bất đắc sử hộ hữu thanh ;ngũ giả hộ trung hữu Phật tượng bất đắc bối xuất ,đương hoàn hướng hộ nhi xuất ,xuất bất đắc trụ dữ nhân ngôn 。

澡嗽有五事:一者不得蹲、二者不得向佛塔亦莫背、三者不得向和上阿闍梨諸師亦莫背、四者不得於瀆上若淨地、五者不得中與人共語亦莫受人禮。
táo thấu hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc tồn 、nhị giả bất đắc hướng Phật tháp diệc mạc bối 、tam giả bất đắc hướng hòa thượng A-xà-lê chư sư diệc mạc bối 、tứ giả bất đắc ư độc thượng nhược/nhã tịnh địa 、ngũ giả bất đắc trung dữ nhân cọng ngữ diệc mạc thọ/thụ nhân lễ 。

用楊枝有五事:一者斷當如度、二者破當如法、三者嚼頭不得過三分、四者踈齒當中三嚙、五者當汁澡自用。
dụng dương chi hữu ngũ sự :nhất giả đoạn đương như độ 、nhị giả phá đương như pháp 、tam giả tước đầu bất đắc quá/qua tam phần 、tứ giả 踈xỉ đương trung tam 嚙、ngũ giả đương trấp táo tự dụng 。

刮舌有五事:一者不得過三返、二者舌上血出當止、三者不得大振手污僧伽梨若足、四者棄楊枝莫當人道、五者常當著屏處。
quát thiệt hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc quá/qua tam phản 、nhị giả thiệt thượng huyết xuất đương chỉ 、tam giả bất đắc Đại chấn thủ ô tăng già lê nhược/nhã túc 、tứ giả khí dương chi mạc đương nhân đạo 、ngũ giả thường đương trước/trứ bình xứ/xử 。

取袈裟著時有五事:一者手搔身不得便著,當更澡手;二者手未澡不得便持袈裟;三者袈裟不得從上牽下,當以右手逆排左手從下受;四者以下持袈裟,當先抖擻之乃申著;五者不得從前掉著臂上。
thủ ca sa trước/trứ thời hữu ngũ sự :nhất giả thủ tao thân bất đắc tiện trước/trứ ,đương cánh táo thủ ;nhị giả thủ vị táo bất đắc tiện trì ca sa ;tam giả ca sa bất đắc tòng thượng khiên hạ ,đương dĩ hữu thủ nghịch bài tả thủ tòng hạ thọ/thụ ;tứ giả dĩ hạ trì ca sa ,đương tiên phấn chấn chi nãi thân trước/trứ ;ngũ giả bất đắc tùng tiền điệu trước/trứ tý thượng 。

復有五事:一者當先到等,不得令下著地;二者當下兩頭,不得令著足;三者著袈裟不得正向佛塔亦莫背;四者不得向上坐,若三師亦莫背;五者襞袈裟不得以口銜,亦不得以兩手奮。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương tiên đáo đẳng ,bất đắc lệnh hạ trước/trứ địa ;nhị giả đương hạ lưỡng đầu ,bất đắc lệnh trước/trứ túc ;tam giả trước/trứ ca sa bất đắc chánh hướng Phật tháp diệc mạc bối ;tứ giả bất đắc hướng Thượng tọa ,nhược/nhã tam sư diệc mạc bối ;ngũ giả bích ca sa bất đắc dĩ khẩu hàm ,diệc bất đắc dĩ lưỡng thủ phấn 。

繞塔有五事:一者低頭視地、二者不得蹈虫、三者不得左右顧視、四者不得唾塔前地上、五者不得中住與人語。
nhiễu tháp hữu ngũ sự :nhất giả đê đầu thị địa 、nhị giả bất đắc đạo trùng 、tam giả bất đắc tả hữu cố thị 、tứ giả bất đắc thóa tháp tiền địa thượng 、ngũ giả bất đắc trung trụ/trú dữ nhân ngữ 。

當念有五事:一者當念佛功德、二者當念佛經戒、三者當念佛智慧、四者當念佛恩大難報、五者當念佛精進乃至泥洹。
đương niệm hữu ngũ sự :nhất giả đương niệm Phật công đức 、nhị giả đương niệm Phật Kinh giới 、tam giả đương niệm Phật trí tuệ 、tứ giả đương niệm Phật ân Đại nạn/nan báo 、ngũ giả đương niệm Phật tinh tấn nãi chí nê hoàn 。

復有五事:一者當念比丘僧、二者當念師恩、三者當念父母恩、四者當念同學恩、五者當念一切人皆使解脫離一切苦。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương niệm Tỳ-kheo tăng 、nhị giả đương niệm sư ân 、tam giả đương niệm phụ mẫu ân 、tứ giả đương niệm đồng học ân 、ngũ giả đương niệm nhất thiết nhân giai sử giải thoát ly nhất thiết khổ 。

復有五事:一者當自念學慧;二者當念除三毒;三者當念求要道;四者視塔上草生,念以手去之不得捉拔;五者見有不淨即分除。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương tự niệm học tuệ ;nhị giả đương niệm trừ tam độc ;tam giả đương niệm cầu yếu đạo ;tứ giả thị tháp thượng thảo sanh ,niệm dĩ thủ khứ chi bất đắc tróc bạt ;ngũ giả kiến hữu bất tịnh tức phần trừ 。

復有五事:一者天雨當脫履塔下乃上禮佛;二者已當從次第坐依大小坐當問訊;三者僧有眾事,若使行即當行;四者欲出行,當有所報師令知;五者聞揵槌聲即當出會。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả Thiên vũ đương thoát lý tháp hạ nãi thượng lễ Phật ;nhị giả dĩ đương tùng thứ đệ tọa y đại tiểu tọa đương vấn tấn ;tam giả tăng hữu chúng sự ,nhược/nhã sử hạnh/hành/hàng tức đương hạnh/hành/hàng ;tứ giả dục xuất hạnh/hành/hàng ,đương hữu sở báo sư lệnh tri ;ngũ giả văn kiền chùy thanh tức đương xuất hội 。

暮入戶有五事:一者欲入當住,三彈指入,不得使戶有聲;二者履污泥當於外脫去;三者當如法解袈裟著常處;四者當取履拭持著屏處;五者已當澡洗却住隨意所願。
mộ nhập hộ hữu ngũ sự :nhất giả dục nhập đương trụ/trú ,tam đàn chỉ nhập ,bất đắc sử hộ hữu thanh ;nhị giả lý ô nê đương ư ngoại thoát khứ ;tam giả đương như pháp giải ca sa trước/trứ thường xứ/xử ;tứ giả đương thủ lý thức trì trước/trứ bình xứ/xử ;ngũ giả dĩ đương táo tẩy khước trụ/trú tùy ý sở nguyện 。

欲上床有五事:一者當徐却踞床、二者不得匍匐上、三者不得使床有聲、四者不得大拂拭床席使有聲、五者洗足未燥當拭之。
dục thượng sàng hữu ngũ sự :nhất giả đương từ khước cứ sàng 、nhị giả bất đắc bồ bặc thượng 、tam giả bất đắc sử sàng hữu thanh 、tứ giả bất đắc Đại phất thức sàng tịch sử hữu thanh 、ngũ giả tẩy túc vị táo đương thức chi 。

在床上有五事:一者不得大欠、二者不得吒(口*普)(普寸)喈、三者不得歎息思念世間事、四者不得倚壁臥、五者欲起坐當以時。若意走不定,當自責本即起。
tại sàng thượng hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc Đại khiếm 、nhị giả bất đắc trá (khẩu *phổ )(phổ thốn )dê 、tam giả bất đắc thán tức tư niệm thế gian sự 、tứ giả bất đắc ỷ bích ngọa 、ngũ giả dục khởi tọa đương dĩ thời 。nhược/nhã ý tẩu bất định ,đương tự trách bổn tức khởi 。

經行有五事:一者當於閑處、二者當於戶前、三者當於講堂前、四者當於塔下、五者當於閣下。
kinh hành hữu ngũ sự :nhất giả đương ư nhàn xứ 、nhị giả đương ư hộ tiền 、tam giả đương ư giảng đường tiền 、tứ giả đương ư tháp hạ 、ngũ giả đương ư các hạ 。

復有五事:一者不得於閣上坐、二者不得持杖寺中行、三者不得臥誦經、四者不得著屐、五者不得大舉足蹈地使有聲。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc ư các Thượng tọa 、nhị giả bất đắc trì trượng tự trung hạnh/hành/hàng 、tam giả bất đắc ngọa tụng Kinh 、tứ giả bất đắc trước/trứ kịch 、ngũ giả bất đắc Đại cử túc đạo địa sử hữu thanh 。

臥有五事:一者當頭首向佛、二者不得臥視佛、三者不得雙申兩足、四者不得向壁臥亦不得伏臥、五者不得竪兩膝更上下足。要當枕手、撿兩足、累兩膝。
ngọa hữu ngũ sự :nhất giả đương đầu thủ hướng Phật 、nhị giả bất đắc ngọa thị Phật 、tam giả bất đắc song thân lưỡng túc 、tứ giả bất đắc hướng bích ngọa diệc bất đắc phục ngọa 、ngũ giả bất đắc thọ lượng (lưỡng) tất cánh thượng hạ túc 。yếu đương chẩm thủ 、kiểm lưỡng túc 、luy lượng (lưỡng) tất 。

夜起讀經有五事:一者不得念我經戒利,餘人不如我;二者設不利,不得言我經戒不利,正為某比丘事故亂我意;三者不得坐念人惡;四者設明日欲問所疑,不得說餘,直當說不解者所知而已;五者不得念言,當持是經中語以行問人使窮,但有是念非賢者法。
dạ khởi đọc Kinh hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc niệm ngã Kinh giới lợi ,dư nhân bất như ngã ;nhị giả thiết ất lợi ,bất đắc ngôn ngã Kinh giới bất lợi ,chánh vi mỗ Tỳ-kheo sự cố loạn ngã ý ;tam giả bất đắc tọa niệm nhân ác ;tứ giả thiết minh nhật dục vấn sở nghi ,bất đắc thuyết dư ,trực đương thuyết bất giải giả sở tri nhi dĩ ;ngũ giả bất đắc niệm ngôn ,đương trì thị Kinh trung ngữ dĩ hạnh/hành/hàng vấn nhân sử cùng ,đãn hữu thị niệm phi hiền giả Pháp 。

在寺中有五事:一者不得持舍後履上塔上、二者不得逆塔行、三者不得背佛出門戶、四者不得唾塔上、五者不得行塔欄木坐上。
tại tự trung hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trì xá hậu lý thượng tháp thượng 、nhị giả bất đắc nghịch tháp hạnh/hành/hàng 、tam giả bất đắc bối Phật xuất môn hộ 、tứ giả bất đắc thóa tháp thượng 、ngũ giả bất đắc hạnh/hành/hàng tháp lan mộc tọa thượng 。

復有五事:一者不得取非物著非處;二者舍後還不得過用摩摩德水澡手;三者不得妄用眾家手巾;四者不得於眾家井上澡足;五者不得妄取眾家一切人物,有所取當報主。復有五事:一者不得與白衣共調譺相罵、二者與人共語不得頷頭、三者不得於上座床上坐、四者不得於上座前踞、五者不得與和上阿闍梨並坐。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc thủ phi vật trước/trứ phi xứ ;nhị giả xá hậu hoàn bất đắc quá/qua dụng ma ma đức thủy táo thủ ;tam giả bất đắc vọng dụng chúng gia thủ cân ;tứ giả bất đắc ư chúng gia tỉnh thượng táo túc ;ngũ giả bất đắc vọng thủ chúng gia nhất thiết nhân vật ,hữu sở thủ đương báo chủ 。phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc dữ bạch y cọng điều 譺tướng mạ 、nhị giả dữ nhân cọng ngữ bất đắc hạm đầu 、tam giả bất đắc ư Thượng tọa sàng Thượng tọa 、tứ giả bất đắc ư Thượng tọa tiền cứ 、ngũ giả bất đắc dữ hòa thượng A-xà-lê tịnh tọa 。

復有五事:一者不得上樹;二者不得持梨擲與人;三者不得持水灑人;四者水中有虫不得飲若洗;五者人罵比丘,比丘不得報。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc thượng thụ/thọ ;nhị giả bất đắc trì lê trịch dữ nhân ;tam giả bất đắc trì thủy sái nhân ;tứ giả thủy trung hữu trùng bất đắc ẩm nhược/nhã tẩy ;ngũ giả nhân mạ Tỳ-kheo ,Tỳ-kheo bất đắc báo 。

復有五事:一者不得瞋恚撾罵畜生;二者不得惡口罵人作畜生;三者不得坐臥令使有畫床上;四者不得花香脂粉自著身上;五者不得歌詠作唱伎,若有音樂不得觀聽。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc sân khuể qua mạ súc sanh ;nhị giả bất đắc ác khẩu mạ nhân tác súc sanh ;tam giả bất đắc tọa ngọa lệnh sử hữu họa sàng thượng ;tứ giả bất đắc hoa hương chi phấn tự trước/trứ thân thượng ;ngũ giả bất đắc ca vịnh tác xướng kỹ ,nhược hữu âm lạc/nhạc bất đắc quán thính 。

飯時有五事:一者比丘以飯不得言:「我知何時當死?但復自飽飯來。」二者比丘飯已,飽人復持飯來與,比丘不得受。三者比丘飯有餘,不得持擲人,亦不得以擲草上。四者飯有餘,當持瀉淨地。五者人有少所餘,請比丘去飯,不應住行應請飯。
phạn thời hữu ngũ sự :nhất giả Tỳ-kheo dĩ phạn bất đắc ngôn :「ngã tri hà thời đương tử ?đãn phục tự bão phạn lai 。」nhị giả Tỳ-kheo phạn dĩ ,bão nhân phục trì phạn lai dữ ,Tỳ-kheo bất đắc thọ/thụ 。tam giả Tỳ-kheo phạn hữu dư ,bất đắc trì trịch nhân ,diệc bất đắc dĩ trịch thảo thượng 。tứ giả phạn hữu dư ,đương trì tả tịnh địa 。ngũ giả nhân hữu thiểu sở dư ,thỉnh Tỳ-kheo khứ phạn ,bất ưng trụ/trú hạnh/hành/hàng ưng thỉnh phạn 。

復有十事:一者住當彈指直入;二者當視席坐;三者席下有錢刀菓蓏不應坐;四者若兵器衣物在坐下,若承塵土,不得坐上;五者若金銀好漆器在前,不得把持形相;六者不得數顧視檀越家婦女;七者當如法坐;八者未食不得為人說法;九者不得飯上有所求索;十者飯未飽不得語。
phục hưũ thập sự :nhất giả trụ/trú đương đàn chỉ trực nhập ;nhị giả đương thị tịch tọa ;tam giả tịch hạ hữu tiễn đao quả lỏa bất ưng tọa ;tứ giả nhược/nhã binh khí y vật tại tọa hạ ,nhược/nhã thừa trần độ ,bất đắc tọa thượng ;ngũ giả nhược/nhã kim ngân hảo tất khí tại tiền ,bất đắc bả trì hình tướng ;lục giả bất đắc số cố thị đàn việt gia phụ nữ ;thất giả đương như pháp tọa ;bát giả vị thực/tự bất đắc vi nhân thuyết Pháp ;cửu giả bất đắc phạn thượng hữu sở cầu tác/sách ;thập giả phạn vị bão bất đắc ngữ 。

不應作禮有五事:一者至舍後還,不得中道為人作禮,亦莫受人禮;二者上座臥不得為作禮,亦莫受人禮;三者上座澡嗽口不得為作禮,自嗽口亦莫受人禮;四者上座收槃未竟不得為作禮,自前槃未收亦莫受人禮;五者上座飯不得為作禮,自飯亦莫受人禮。
bất ưng tác lễ hữu ngũ sự :nhất giả chí xá hậu hoàn ,bất đắc trung đạo vi nhân tác lễ ,diệc mạc thọ/thụ nhân lễ ;nhị giả Thượng tọa ngọa bất đắc vi tác lễ ,diệc mạc thọ/thụ nhân lễ ;tam giả Thượng tọa táo thấu khẩu bất đắc vi tác lễ ,tự thấu khẩu diệc mạc thọ/thụ nhân lễ ;tứ giả Thượng tọa thu bàn vị cánh bất đắc vi tác lễ ,tự tiền bàn vị thu diệc mạc thọ/thụ nhân lễ ;ngũ giả Thượng tọa phạn bất đắc vi tác lễ ,tự phạn diệc mạc thọ/thụ nhân lễ 。

不應作禮有五事:一者若讀經若持經,不應為上座作禮;二者上座在下處、自在高處,不應作禮;三者上座在前若已去,不應從後作禮;四者不得座上為上座作禮;五者不得著帽為佛作禮。若三師比丘僧上座,其罪重。
bất ưng tác lễ hữu ngũ sự :nhất giả nhược/nhã đọc Kinh nhược/nhã trì Kinh ,bất ưng vi Thượng tọa tác lễ ;nhị giả Thượng tọa tại hạ xứ/xử 、tự tại cao xứ/xử ,bất ưng tác lễ ;tam giả Thượng tọa tại tiền nhược/nhã dĩ khứ ,bất ưng tùng hậu tác lễ ;tứ giả bất đắc tọa thượng vi Thượng tọa tác lễ ;ngũ giả bất đắc trước/trứ mạo vi Phật tác lễ 。nhược/nhã tam sư Tỳ-kheo tăng Thượng tọa ,kỳ tội trọng 。

比丘著泥洹僧有五事:一者不得到持下著上、二者當使四邊等、三者襞頭當近左面、四者結帶當於右面、五者帶當三繞不得垂兩頭。
Tỳ-kheo trước/trứ nê hoàn tăng hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc đáo trì hạ trước/trứ thượng 、nhị giả đương sử tứ biên đẳng 、tam giả bích đầu đương cận tả diện 、tứ giả kết/kiết đái đương ư hữu diện 、ngũ giả đái đương tam nhiễu bất đắc thùy lưỡng đầu 。

露著泥洹僧有十事:一者上無僧迦支不得著袈裟、二者不得持上塔佛像前、三者不得持入講堂中、四者不得持三師前住、五者不得上座共說經、六者不得持與上座共並坐、七者不得持至摩波利床上坐、八者不得持入上座室中、九者不得持入食堂中若僧前、十者上無僧迦支不應出門下樓三尺。
lộ trước/trứ nê hoàn tăng hữu thập sự :nhất giả thượng vô tăng Ca chi bất đắc trước/trứ ca sa 、nhị giả bất đắc trì thượng tháp Phật tượng tiền 、tam giả bất đắc trì nhập giảng đường trung 、tứ giả bất đắc trì tam sư tiền trụ 、ngũ giả bất đắc Thượng tọa cọng thuyết Kinh 、lục giả bất đắc trì dữ Thượng tọa cọng tịnh tọa 、thất giả bất đắc trì chí ma Ba lợi sàng Thượng tọa 、bát giả bất đắc trì nhập Thượng tọa thất trung 、cửu giả bất đắc trì nhập thực đường trung nhược/nhã tăng tiền 、thập giả thượng vô tăng Ca chi bất ưng xuất môn hạ lâu tam xích 。

著三法衣有五事:一者著泥洹僧,上無中尼衛,不得著安陀會;二者著中尼衛,上無安陀會,不得著欝多羅僧;三者著安陀會,上無欝多羅僧,不得著僧伽梨;四者三衣當令中外等;五者不得過三色。如法行步,是為道法。
trước/trứ tam Pháp y hữu ngũ sự :nhất giả trước/trứ nê hoàn tăng ,thượng vô trung ni vệ ,bất đắc trước/trứ an đà hội ;nhị giả trước/trứ trung ni vệ ,thượng vô an đà hội ,bất đắc trước/trứ uất Ta-la tăng ;tam giả trước/trứ an đà hội ,thượng vô uất Ta-la tăng ,bất đắc trước/trứ tăng già lê ;tứ giả tam y đương lệnh trung ngoại đẳng ;ngũ giả bất đắc quá/qua tam sắc 。như Pháp hành bộ ,thị vi đạo pháp 。

持鉢有五事:一者當令帶堅、二者當著左腋下、三者行時當使外向、四者不得使下扈相近、五者飯已持鉢當還使自向。
trì bát hữu ngũ sự :nhất giả đương lệnh đái kiên 、nhị giả đương trước/trứ tả dịch hạ 、tam giả hạnh/hành/hàng thời đương sử ngoại hướng 、tứ giả bất đắc sử hạ hỗ tướng cận 、ngũ giả phạn dĩ trì bát đương hoàn sử tự hướng 。

澡鉢有五事:一者當用澡豆若皂莢、二者不得於淨地、三者不得向塔比丘僧若三師、四者不得跳擲棄水、五者不得以污巾拭中外。各當有常巾,手摩燥為善。急欲出會時,當著日中使燥向火。
táo bát hữu ngũ sự :nhất giả đương dụng táo đậu nhược/nhã 皂giáp 、nhị giả bất đắc ư tịnh địa 、tam giả bất đắc hướng tháp Tỳ-kheo tăng nhã tam sư 、tứ giả bất đắc khiêu trịch khí thủy 、ngũ giả bất đắc dĩ ô cân thức trung ngoại 。các đương hữu thường cân ,thủ ma táo vi thiện 。cấp dục xuất hội thời ,đương trước/trứ nhật trung sử táo hướng hỏa 。

持戶鑰有五事:一者欲出時,常當先所披貫臂著指;二者欲閉戶,不得并持鑰,牽大戶當諦視;三者欲開戶,不得并持鑰大排戶,當徐脫之;四者著常處取持自近;五者至七日當拭去鉎持。
trì hộ thược hữu ngũ sự :nhất giả dục xuất thời ,thường đương tiên sở phi quán tý trước/trứ chỉ ;nhị giả dục bế hộ ,bất đắc tinh trì thược ,khiên Đại hộ đương đế thị ;tam giả dục khai hộ ,bất đắc tinh trì thược Đại bài hộ ,đương từ thoát chi ;tứ giả trước/trứ thường xứ/xử thủ trì tự cận ;ngũ giả chí thất nhật đương thức khứ 鉎trì 。

復有五事:一者不得與女人連席坐;二者若賢明醫師不得從問諸藥諸事;三者不得與世人諍語;四者母人與比丘對坐,不得妄說不急事;五者設見因緣不可意,即當起去。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc dữ nữ nhân liên tịch tọa ;nhị giả nhược/nhã hiền minh y sư bất đắc tùng vấn chư dược chư sự ;tam giả bất đắc dữ thế nhân tránh ngữ ;tứ giả mẫu nhân dữ Tỳ-kheo đối tọa ,bất đắc vọng thuyết bất cấp sự ;ngũ giả thiết kiến nhân duyên bất khả ý ,tức đương khởi khứ 。

行至人家讀經有五事:一者當四人俱。二者往當隨次如法坐。三者當視因緣,可讀經不?不可讀經不?四者若坐席人不欲聞經,當退止。五者若座中有醉者、惡言形相經者,不應復讀。
hạnh/hành/hàng chí nhân gia đọc Kinh hữu ngũ sự :nhất giả đương tứ nhân câu 。nhị giả vãng đương tùy thứ như pháp tọa 。tam giả đương thị nhân duyên ,khả đọc Kinh bất ?bất khả đọc Kinh bất ?tứ giả nhược/nhã tọa tịch nhân bất dục văn Kinh ,đương thoái chỉ 。ngũ giả nhược/nhã tọa trung hữu túy giả 、ác ngôn hình tướng Kinh giả ,bất ưng phục độc 。

比丘至郡國縣長吏,有三事應往:一者為三師事故;二者為病死亡來呼比丘讀經故;三者請比丘飯故。
Tỳ-kheo chí quận quốc huyền trường/trưởng lại ,hữu tam sự ưng vãng :nhất giả vi tam sư sự cố ;nhị giả vi bệnh tử vong lai hô Tỳ-kheo đọc Kinh cố ;tam giả thỉnh Tỳ-kheo phạn cố 。

有七事不應往:一者不得妄往候事;二者不得事事往到;三者不得強往從請事;四者設往不得為說諸藥事;五者若呼比丘問世間事、若難異經;六者呼比丘教相星宿、視歲善惡;七者比國起兵,欲呼比丘宜軍事。如賢者不應往。
hữu thất sự bất ưng vãng :nhất giả bất đắc vọng vãng hậu sự ;nhị giả bất đắc sự sự vãng đáo ;tam giả bất đắc cường vãng tùng thỉnh sự ;tứ giả thiết vãng bất đắc vi thuyết chư dược sự ;ngũ giả nhược/nhã hô Tỳ-kheo vấn thế gian sự 、nhược/nhã nạn/nan dị Kinh ;lục giả hô Tỳ-kheo giáo tướng tinh tú 、thị tuế thiện ác ;thất giả bỉ quốc khởi binh ,dục hô Tỳ-kheo nghi quân sự 。như hiền giả bất ưng vãng 。

上高座讀經有五事:一者當先禮佛;二者當禮經法上座;三者當先一足躡阿僧提上正住坐;四者當還向上座;五者先手安座乃却坐已。
thượng cao tọa đọc Kinh hữu ngũ sự :nhất giả đương tiên lễ Phật ;nhị giả đương lễ Kinh pháp Thượng tọa ;tam giả đương tiên nhất túc niếp a tăng Đề thượng chánh trụ/trú tọa ;tứ giả đương hoàn hướng Thượng tọa ;ngũ giả tiên thủ an tọa nãi khước tọa dĩ 。

坐有五事:一者當正法衣安坐;二者犍搥聲絕當先讚偈唄;三者當隨因緣讀;四者若有不可意人,不得於座上瞋恚;五者若有持物施者,當排下著前。
tọa hữu ngũ sự :nhất giả đương chánh Pháp y an tọa ;nhị giả kiền trùy thanh tuyệt đương tiên tán kệ bái ;tam giả đương tùy nhân duyên độc ;tứ giả nhược hữu bất khả ý nhân ,bất đắc ư tọa thượng sân khuể ;ngũ giả nhược hữu trì vật thí giả ,đương bài hạ trước/trứ tiền 。

不應說經有五事:一者人不敬三師;二者人犯戒;三者誹謗佛道;四者比丘問經不如法;五者不應為白衣說比丘戒經,得罪。
bất ưng thuyết Kinh hữu ngũ sự :nhất giả nhân bất kính tam sư ;nhị giả nhân phạm giới ;tam giả phỉ báng Phật đạo ;tứ giả Tỳ-kheo vấn Kinh bất như pháp ;ngũ giả bất ưng vi ạch y thuyết Tỳ-kheo giới Kinh ,đắc tội 。

復有五事:一者相牽連臂;二者同小床;三者人知少所經,欲來難比丘;四者說經人不聽;五者人病酒。皆不應為說法。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả tướng khiên liên tý ;nhị giả đồng tiểu sàng ;tam giả nhân tri thiểu sở Kinh ,dục lai nạn/nan Tỳ-kheo ;tứ giả thuyết Kinh nhân bất thính ;ngũ giả nhân bệnh tửu 。giai bất ưng vi thuyết Pháp 。

欲坐禪復有五事:一者當隨時、二者當得安床、三者當得端坐、四者當得閑處、五者當得善知識。
dục tọa Thiền phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương tùy thời 、nhị giả đương đắc an sàng 、tam giả đương đắc đoan tọa 、tứ giả đương đắc nhàn xứ 、ngũ giả đương đắc thiện tri thức 。

復有五事:一者當得好善檀越、二者當有善意、三者當有善藥、四者當能服藥、五者當得助爾乃得猗。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương đắc hảo thiện đàn việt 、nhị giả đương hữu thiện ý 、tam giả đương hữu thiện dược 、tứ giả đương năng phục dược 、ngũ giả đương đắc trợ nhĩ nãi đắc y 。

隨時者,謂四時。安床者,謂繩床。軟座者,謂毛坐。閑處者,謂山中樹下,亦謂私寺中不與人共。善知識者,謂同居。善檀越者,謂令人無所求。善意者,謂能觀善。善藥者,謂能伏意。能服藥者,謂不念萬物。善助者,謂禪帶。
tùy thời giả ,vị tứ thời 。an sàng giả ,vị thằng sàng 。nhuyễn tọa giả ,vị mao tọa 。nhàn xứ giả ,vị sơn trung thụ hạ ,diệc vị tư tự trung bất dữ nhân cọng 。thiện tri thức giả ,vị đồng cư 。thiện đàn việt giả ,vị lệnh nhân vô sở cầu 。thiện ý giả ,vị năng quán thiện 。thiện dược giả ,vị năng phục ý 。năng phục dược giả ,vị bất niệm vạn vật 。thiện trợ giả ,vị Thiền đái 。

禪帶有五事:一者當廣一尺;二者當長八尺;三者當頭有鉤;四者當三重;五者不得用生草,亦不得用金鉤。
Thiền đái hữu ngũ sự :nhất giả đương quảng nhất xích ;nhị giả đương trường/trưởng bát xích ;tam giả đương đầu hữu câu ;tứ giả đương tam trọng ;ngũ giả bất đắc dụng sanh thảo ,diệc bất đắc dụng kim câu 。

有五事不應用坐:一者眾坐時;二者入城時;三者九十日竟時;四者與三師同處為恭敬;五者至白衣家若客舍,皆不應獨自一室中,安隱時得用作私匿。
hữu ngũ sự bất ưng dụng tọa :nhất giả chúng tọa thời ;nhị giả nhập thành thời ;tam giả cửu thập nhật cánh thời ;tứ giả dữ tam sư đồng xứ/xử vi cung kính ;ngũ giả chí bạch y gia nhược/nhã khách xá ,giai bất ưng độc tự nhất thất trung ,an ổn thời đắc dụng tác tư nặc 。

有五事:一者當用熟韋;二者當如法作;三者不過再重;四者不得絲綴之;五者著當如法,不得使濕著。
hữu ngũ sự :nhất giả đương dụng thục vi ;nhị giả đương như pháp tác ;tam giả bất quá tái trọng ;tứ giả bất đắc ti chuế chi ;ngũ giả trước/trứ đương như pháp ,bất đắc sử thấp trước/trứ 。

有五事:一者不得著禮佛、二者不得著入眾坐、三者不得著上佛塔上、四者不得著經行、五者天雨不得著自得分衛。
hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trước/trứ lễ Phật 、nhị giả bất đắc trước/trứ nhập chúng tọa 、tam giả bất đắc trước/trứ thượng Phật tháp thượng 、tứ giả bất đắc trước/trứ kinh hành 、ngũ giả Thiên vũ bất đắc trước/trứ tự đắc phần vệ 。

復有五事:一者不得著入三師室、二者不得持問經、三者不得著持為和上阿闍梨作禮、四者不得著為眾僧作禮、五者日暮不得用洗。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc trước/trứ nhập tam sư thất 、nhị giả bất đắc trì vấn Kinh 、tam giả bất đắc trước/trứ trì vi hòa thượng A-xà-lê tác lễ 、tứ giả bất đắc trước/trứ vi chúng tăng tác lễ 、ngũ giả nhật mộ bất đắc dụng tẩy 。

有五事應相入室:一者問訊、二者病瘦往瞻視、三者問經、四者有所借、五者眾人使往呼。
hữu ngũ sự ưng tướng nhập thất :nhất giả vấn tấn 、nhị giả bệnh sấu vãng chiêm thị 、tam giả vấn Kinh 、tứ giả hữu sở tá 、ngũ giả chúng nhân sử vãng hô 。

住有五事:一者當於外彈指、二者入當脫帽、三者當作禮、四者當正住人教坐乃坐、五者不得忘持入經。
trụ/trú hữu ngũ sự :nhất giả đương ư ngoại đàn chỉ 、nhị giả nhập đương thoát mạo 、tam giả đương tác lễ 、tứ giả đương chánh trụ/trú nhân giáo tọa nãi tọa 、ngũ giả bất đắc vong trì nhập Kinh 。

問經有五事:一者當如法下床問;二者不得共坐問;三者有不解直當問;四者不得持意念外因緣;五者設解,頭面著地作禮反向出戶。
vấn Kinh hữu ngũ sự :nhất giả đương như pháp hạ sàng vấn ;nhị giả bất đắc cọng tọa vấn ;tam giả hữu bất giải trực đương vấn ;tứ giả bất đắc Trì ý niệm ngoại nhân duyên ;ngũ giả thiết giải ,đầu diện trước/trứ địa tác lễ phản hướng xuất hộ 。

復有五事:一者不得教買某來我欲飯之;二者不得持菓蓏與沙彌,汝持授我,我欲食之;三者不得調譺臥人床上;四者不得唾人淨地;五者人如法呵之,不得怒去。是為恭敬。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc giáo mãi mỗ lai ngã dục phạn chi ;nhị giả bất đắc trì quả lỏa dữ sa di ,nhữ trì thọ/thụ ngã ,ngã dục thực/tự chi ;tam giả bất đắc điều 譺ngọa nhân sàng thượng ;tứ giả bất đắc thóa nhân tịnh địa ;ngũ giả nhân như pháp ha chi ,bất đắc nộ khứ 。thị vi cung kính 。

和上當有十五德:一者當知戒;二者當持戒;三者當不犯戒;四者當知經;五者當自守;六者當教經;七者當教誡;八者當教習意;九者當教稍稍受;十者當教法則;十一者當自有隱德;十二者能致檀越;十三者不得有獨匿心;十四者人持物來,當言皆為眾人物;十五者占視病瘦當令差。
hòa thượng đương hữu thập ngũ đức :nhất giả đương tri giới ;nhị giả đương trì giới ;tam giả đương bất phạm giới ;tứ giả đương tri Kinh ;ngũ giả đương tự thủ ;lục giả đương giáo Kinh ;thất giả đương giáo giới ;bát giả đương giáo tập ý ;cửu giả đương giáo sảo sảo thọ/thụ ;thập giả đương giáo pháp tức ;thập nhất giả đương tự hữu ẩn đức ;thập nhị giả năng trí đàn việt ;thập tam giả bất đắc hữu độc nặc tâm ;thập tứ giả nhân trì vật lai ,đương ngôn giai vi chúng nhân vật ;thập ngũ giả chiêm thị bệnh sấu đương lệnh sái 。

復有十五事:一者有弟子當能衣食;二者當能經紀;三者當能解經令知義;四者有深經好語,皆悉當教弟子;五者有所問當能報語;六者當能分別,為說三惡道罪;七者當能教黠慧如我勝我;八者當教持戒分別知所行;九者當教曉戒隨說;十者當審弟子意節度與。
phục hưũ thập ngũ sự :nhất giả hữu đệ-tử đương năng y thực ;nhị giả đương năng Kinh kỉ ;tam giả đương năng giải Kinh lệnh tri nghĩa ;tứ giả hữu thâm Kinh hảo ngữ ,giai tất đương giáo đệ-tử ;ngũ giả hữu sở vấn đương năng báo ngữ ;lục giả đương năng phân biệt ,vi thuyết tam ác đạo tội ;thất giả đương năng giáo hiệt tuệ như ngã thắng ngã ;bát giả đương giáo trì giới phân biệt tri sở hạnh/hành/hàng ;cửu giả đương giáo hiểu giới tùy thuyết ;thập giả đương thẩm đệ-tử ý tiết độ dữ 。

阿闍梨當有五德:一者當有四阿含、二者當有戒具德、三者當有慧德、四者當有大德、五者當自守。
A-xà-lê đương hữu ngũ đức :nhất giả đương hữu tứ A=hàm 、nhị giả đương hữu giới cụ đức 、tam giả đương hữu Tuệ Đức 、tứ giả đương hữu Đại Đức 、ngũ giả đương tự thủ 。

復有五事:一者作師當自持戒;二者設弟子衣被破敗,當能給與;三者弟子病瘦,當能瞻視;四者當致布施,分別為說罪福;五者十歲應作和上,所知當具悉。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả tác sư đương tự trì giới ;nhị giả thiết đệ-tử y bị phá bại ,đương năng cấp dữ ;tam giả đệ-tử bệnh sấu ,đương năng chiêm thị ;tứ giả đương trí bố thí ,phân biệt vi thuyết tội phước ;ngũ giả thập tuế ưng tác hòa thượng ,sở tri đương cụ tất 。

復有五事:一者當教學慧、二者當教多誦經、三者當教能解經、四者當教深經、五者當教莫與人諍經。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương giáo học tuệ 、nhị giả đương giáo đa tụng Kinh 、tam giả đương giáo năng giải Kinh 、tứ giả đương giáo thâm Kinh 、ngũ giả đương giáo mạc dữ nhân tránh Kinh 。

復有五事:一者當教誡;二者當教稍稍受;三者當教知戒;四者當教持戒;五者當教隨和上,十歲盡所知事。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương giáo giới ;nhị giả đương giáo sảo sảo thọ/thụ ;tam giả đương giáo tri giới ;tứ giả đương giáo trì giới ;ngũ giả đương giáo tùy hòa thượng ,thập tuế tận sở tri sự 。

事師有五事:一者當畏敬師、二者當隨師教誡、三者當隨順師意、四者當識師語、五者不得違師教。
sự sư hữu ngũ sự :nhất giả đương úy kính sư 、nhị giả đương tùy sư giáo giới 、tam giả đương tùy thuận sư ý 、tứ giả đương thức sư ngữ 、ngũ giả bất đắc vi sư giáo 。

復有五事:一者朝暮往問訊安否。二者往當著袈裟脫帽。三者往至戶前當三彈指,不得縱橫入。四者當頭面著地作禮,前長跪問消息。五者若師言:「賢者!某人來說卿所作不如法。汝自知犯過不?」設有,即當悔過言:「某實愚癡。」若無有,不得還語。師教去,即起作禮,還向出戶。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả triêu mộ vãng vấn tấn an phủ 。nhị giả vãng đương trước/trứ ca sa thoát mạo 。tam giả vãng chí hộ tiền đương tam đàn chỉ ,bất đắc túng hoạnh nhập 。tứ giả đương đầu diện trước/trứ địa tác lễ ,tiền trường/trưởng quỵ vấn tiêu tức 。ngũ giả nhược/nhã sư ngôn :「hiền giả !mỗ nhân lai thuyết khanh sở tác bất như pháp 。nhữ tự tri phạm quá/qua bất ?」thiết hữu ,tức đương hối quá ngôn :「mỗ thật ngu si 。」nhược/nhã vô hữu ,bất đắc hoàn ngữ 。sư giáo khứ ,tức khởi tác lễ ,hoàn hướng xuất hộ 。

復有五事:一者當為師取賓揵澡槃出淨洗,著水持還。二者當拂拭床席次襞被枕。三者當為師襞袈裟著常處。四者自却住,師教坐不得便坐,師三言坐乃應坐。若問:「卿經利不?」若不教誦不應便誦。五者若自問經戒,視時可問不應問。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương vi sư thủ tân kiền táo bàn xuất tịnh tẩy ,trước/trứ thủy trì hoàn 。nhị giả đương phất thức sàng tịch thứ bích bị chẩm 。tam giả đương vi sư bích ca sa trước/trứ thường xứ/xử 。tứ giả tự khước trụ/trú ,sư giáo tọa bất đắc tiện tọa ,sư tam ngôn tọa nãi ưng tọa 。nhược/nhã vấn :「khanh Kinh lợi bất ?」nhược/nhã bất giáo tụng bất ưng tiện tụng 。ngũ giả nhược/nhã tự vấn Kinh giới ,thị thời khả vấn bất ưng vấn 。

復有五事當報:一者沐浴剃頭;二者澡洗;三者出行、若近讀;四者若作眾事;五者病瘦服藥,有弟子事師二十事。若比丘作法衣服有五事:一者當頭面著地作禮。二者當如事說,某到、某今持作、某白如是。三者師默然不報,當起作禮去。四者若聽使作,當如法受教。五者師若言:「是未可作,某使廣若干、長若干。」當隨師教不得違。
phục hưũ ngũ sự đương báo :nhất giả mộc dục thế đầu ;nhị giả táo tẩy ;tam giả xuất hạnh/hành/hàng 、nhược/nhã cận độc ;tứ giả nhược/nhã tác chúng sự ;ngũ giả bệnh sấu phục dược ,hữu đệ-tử sự sư nhị thập sự 。nhược/nhã Tỳ-kheo tác pháp y phục hữu ngũ sự :nhất giả đương đầu diện trước/trứ địa tác lễ 。nhị giả đương như sự thuyết ,mỗ đáo 、mỗ kim trì tác 、mỗ bạch như thị 。tam giả sư mặc nhiên bất báo ,đương khởi tác lễ khứ 。tứ giả nhược/nhã thính sử tác ,đương như pháp thọ giáo 。ngũ giả sư nhược/nhã ngôn :「thị vị khả tác ,mỗ sử quảng nhược can 、trường/trưởng nhược can 。」đương tùy sư giáo bất đắc vi 。

復有五事:一者三衣不具,急當具足。二者已具,不復多作。三者法衣破敗,應當作。四者衣未極敗,不應作。五者作法衣當如度,得作三色青黃木蘭,是為衣服。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả tam y bất cụ ,cấp đương cụ túc 。nhị giả dĩ cụ ,bất phục đa tác 。tam giả Pháp y phá bại ,ứng đương tác 。tứ giả y vị cực bại ,bất ưng tác 。ngũ giả tác pháp y đương như độ ,đắc tác tam sắc thanh hoàng mộc lan ,thị vi y phục 。

染法衣有五事:一者當用淨器、二者當屏處、三者當令竿堅、四者不得離去、五者當數持視。
nhiễm Pháp y hữu ngũ sự :nhất giả đương dụng tịnh khí 、nhị giả đương bình xứ/xử 、tam giả đương lệnh can kiên 、tứ giả bất đắc ly khứ 、ngũ giả đương số trì thị 。

著法衣有五事:一者至檀越家,不得開胸前入門;二者不得以法衣掛肘入;三者不得摸法衣入門;四者不得擔法衣入門;五者不得左右顧視。
trước pháp y hữu ngũ sự :nhất giả chí đàn việt gia ,bất đắc khai hung tiền nhập môn ;nhị giả bất đắc dĩ Pháp y quải trửu nhập ;tam giả bất đắc  mạc Pháp y nhập môn ;tứ giả bất đắc đam/đảm Pháp y nhập môn ;ngũ giả bất đắc tả hữu cố thị 。

行到時著法衣有五事:一者道中見三師,當出右肩;二者覆兩肩,當從喉下出右手;三者覆兩肩,得從下出右手;四者行泥中,得持一手斂衣;五者還入戶恐污衣,得兩手斂衣。
hạnh/hành/hàng đáo thời trước pháp y hữu ngũ sự :nhất giả đạo trung kiến tam sư ,đương xuất hữu kiên ;nhị giả phước lưỡng kiên ,đương tùng hầu hạ xuất hữu thủ ;tam giả phước lưỡng kiên ,đắc tòng hạ xuất hữu thủ ;tứ giả hạnh/hành/hàng nê trung ,đắc trì nhất thủ liễm y ;ngũ giả hoàn nhập hộ khủng ô y ,đắc lưỡng thủ liễm y 。

不應著僧伽梨有三事:一者作塔事、二者作招提僧事、三者作比丘僧事。
bất ưng trước/trứ tăng già lê hữu tam sự :nhất giả tác tháp sự 、nhị giả tác chiêu đề tăng sự 、tam giả tác Tỳ-kheo tăng sự 。

復有十事:一者補未訖、二者浣未燥、三者沙彌持鑰出未入、四者大風、五者雨墮、六者大水、七者大火、八者縣官、九者盜賊、十者與女人事。
phục hưũ thập sự :nhất giả bổ vị cật 、nhị giả hoán vị táo 、tam giả sa di trì thược xuất vị nhập 、tứ giả Đại phong 、ngũ giả vũ đọa 、lục giả Đại thủy 、thất giả Đại hỏa 、bát giả huyền quan 、cửu giả đạo tặc 、thập giả dữ nữ nhân sự 。

復有五事:一者泥濕、二者霜露、三者大陰、四者入出、五者遠行。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả nê thấp 、nhị giả sương lộ 、tam giả Đại uẩn 、tứ giả nhập xuất 、ngũ giả viễn hạnh/hành/hàng 。

曝法衣有五事:一者風起不得曝、二者六日當還一曝、三者不得當人徑、四者不得太久、五者不得即襞且當盡起。
bộc Pháp y hữu ngũ sự :nhất giả phong khởi bất đắc bộc 、nhị giả lục nhật đương hoàn nhất bộc 、tam giả bất đắc đương nhân kính 、tứ giả bất đắc thái cửu 、ngũ giả bất đắc tức bích thả đương tận khởi 。

浣法衣有五事:一者不得持足蹋、二者不得兩手著擩、三者不得兩手捉提、四者不得持衣披戲人、五者不得襞著席下居。
hoán Pháp y hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trì túc đạp 、nhị giả bất đắc lưỡng thủ trước/trứ 擩、tam giả bất đắc lưỡng thủ tróc Đề 、tứ giả bất đắc trì y phi hí nhân 、ngũ giả bất đắc bích trước/trứ tịch hạ cư 。

復有五事:一者著淨巾上、二者欲襞持入當從人受、三者持入當著常處、四者不得持餘衣著上、五者不得襞法衣臥上。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả trước/trứ tịnh cân thượng 、nhị giả dục bích trì nhập đương tùng nhân thọ/thụ 、tam giả trì nhập đương trước/trứ thường xứ/xử 、tứ giả bất đắc trì dư y trước/trứ thượng 、ngũ giả bất đắc bích Pháp y ngọa thượng 。

復有五事:一者不得無三法衣入眾僧坐、二者法衣不具不得入寺中止、三者至舍後未淨手不得著衣、四者至舍後未用水不得上塔、五者至舍後當脫袈裟僧迦支。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc vô tam Pháp y nhập chúng tăng tọa 、nhị giả Pháp y bất cụ bất đắc nhập tự trung chỉ 、tam giả chí xá hậu vị tịnh thủ bất đắc trước y 、tứ giả chí xá hậu vị dụng thủy bất đắc thượng tháp 、ngũ giả chí xá hậu đương thoát ca sa tăng Ca chi 。

沐浴鬀頭報有五事:一者從十五日至十五日報,具沐浴剃頭應報;二者澡洗當報;三者除手足爪應報;四者自知常,若小小不應報;五者自知不應時,皆不應報。
mộc dục 鬀đầu báo hữu ngũ sự :nhất giả tùng thập ngũ nhật chí thập ngũ nhật báo ,cụ mộc dục thế đầu ưng báo ;nhị giả táo tẩy đương báo ;tam giả trừ thủ túc trảo ưng báo ;tứ giả tự tri thường ,nhược/nhã tiểu tiểu bất ưng báo ;ngũ giả tự tri bất ưng thời ,giai bất ưng báo 。

欲出行報有五事:一者當頭面作禮;二者當正住如事說;三者已可當禮;四者若師可止,不得違;五者欲還入室讀經。
dục xuất hạnh/hành/hàng báo hữu ngũ sự :nhất giả đương đầu diện tác lễ ;nhị giả đương chánh trụ/trú như sự thuyết ;tam giả dĩ khả đương lễ ;tứ giả nhược/nhã sư khả chỉ ,bất đắc vi ;ngũ giả dục hoàn nhập thất đọc Kinh 。

入浴室有二十五事:一者當低頭入,不得上向;二者當隨次踞,勿當日前;三者不得讀經狂語;四者日達嚫,不得以水洗;五者不得取日水用;六者不得持水澆火;七者不得呵火多少;八者不得多用人水;九者不得於中浣手巾衣;十者浴已即出去;十一者和上阿闍梨在中不得入;十二者三師浴,當入迴之;十三者三師浴,當持衣住外待;十四者已出易衣,當取浴布浣之;十五者自入浴當報;十六者入當著麻油;十七者當用土;十八者用澡豆;十九者當用灰;二十者當用湯已乃用水;二十一者當多少誦經;二十二者當持水澡浴處;二十三者不得住上座前;二十四者設無日當達嚫禮越主;二十五者出不得當風住,急入室。
nhập dục thất hữu nhị thập ngũ sự :nhất giả đương đê đầu nhập ,bất đắc thượng hướng ;nhị giả đương tùy thứ cứ ,vật đương nhật tiền ;tam giả bất đắc đọc Kinh cuồng ngữ ;tứ giả nhật đạt sấn ,bất đắc dĩ thủy tẩy ;ngũ giả bất đắc thủ nhật thủy dụng ;lục giả bất đắc trì thủy kiêu hỏa ;thất giả bất đắc ha hỏa đa thiểu ;bát giả bất đắc đa dụng nhân thủy ;cửu giả bất đắc ư trung hoán thủ cân y ;thập giả dục dĩ tức xuất khứ ;thập nhất giả hòa thượng A-xà-lê tại trung bất đắc nhập ;thập nhị giả tam sư dục ,đương nhập hồi chi ;thập tam giả tam sư dục ,đương trì y trụ/trú ngoại đãi ;thập tứ giả dĩ xuất dịch y ,đương thủ dục bố hoán chi ;thập ngũ giả tự nhập dục đương báo ;thập lục giả nhập đương trước/trứ ma du ;thập thất giả đương dụng độ ;thập bát giả dụng táo đậu ;thập cửu giả đương dụng hôi ;nhị thập giả đương dụng thang dĩ nãi dụng thủy ;nhị thập nhất giả đương đa thiểu tụng Kinh ;nhị thập nhị giả đương trì thủy táo dục xứ/xử ;nhị thập tam giả bất đắc trụ Thượng tọa tiền ;nhị thập tứ giả thiết vô nhật đương đạt sấn lễ việt chủ ;nhị thập ngũ giả xuất bất đắc đương phong trụ/trú ,cấp nhập thất 。

入溫室有二十五事:一者當隨次坐;二者各自讀經;三者當思惟念道;四者不得妄起至上座前;五者不得與下座共說世事;六者聞揵槌聲當先禮佛;七者當禮比丘僧;八者不得至上座處坐;九者不得左右顧視語;十者不得唾污淨地;十一者不得呵叱下座;十二者不得呵人火;十三者不得數起出入;十四者行不得使足有聲;十五者出當牽戶反閉之;十六者設戶已閉當彈指;十七者不得大排戶使有聲;十八者已彈指安心讀經;十九者自讀經,不得中語;二十者人讀經,不得妄語;二十一者讀經未竟,不得數起,使床有聲亂人意;二十二者讀經未竟,不得先去臥;二十三者達嚫未已,不得便開戶去;二十四者當禮佛;二十五者當禮上座。
nhập ôn thất hữu nhị thập ngũ sự :nhất giả đương tùy thứ tọa ;nhị giả các tự đọc Kinh ;tam giả đương tư tánh niệm đạo ;tứ giả bất đắc vọng khởi chí Thượng tọa tiền ;ngũ giả bất đắc dữ hạ tọa cọng thuyết thế sự ;lục giả văn kiền chùy thanh đương tiên lễ Phật ;thất giả đương lễ Tỳ-kheo tăng ;bát giả bất đắc chí Thượng tọa xứ/xử tọa ;cửu giả bất đắc tả hữu cố thị ngữ ;thập giả bất đắc thóa ô tịnh địa ;thập nhất giả bất đắc ha sất hạ tọa ;thập nhị giả bất đắc ha nhân hỏa ;thập tam giả bất đắc số khởi xuất nhập ;thập tứ giả hạnh/hành/hàng bất đắc sử túc hữu thanh ;thập ngũ giả xuất đương khiên hộ phản bế chi ;thập lục giả thiết hộ dĩ bế đương đàn chỉ ;thập thất giả bất đắc Đại bài hộ sử hữu thanh ;thập bát giả dĩ đàn chỉ an tâm đọc Kinh ;thập cửu giả tự đọc Kinh ,bất đắc trung ngữ ;nhị thập giả nhân đọc Kinh ,bất đắc vọng ngữ ;nhị thập nhất giả đọc Kinh vị cánh ,bất đắc số khởi ,sử sàng hữu thanh loạn nhân ý ;nhị thập nhị giả đọc Kinh vị cánh ,bất đắc tiên khứ ngọa ;nhị thập tam giả đạt sấn vị dĩ ,bất đắc tiện khai hộ khứ ;nhị thập tứ giả đương lễ Phật ;nhị thập ngũ giả đương lễ Thượng tọa 。

入堂室有五事;一者當禮上坐、二者不得解袈裟著上座前捨起、三者不得大聲、四者不得聚語笑、五者上座說經當一意聽。
nhập đường thất hữu ngũ sự ;nhất giả đương lễ Thượng tọa 、nhị giả bất đắc giải ca sa trước/trứ Thượng tọa tiền xả khởi 、tam giả bất đắc Đại thanh 、tứ giả bất đắc tụ ngữ tiếu 、ngũ giả Thượng tọa thuyết Kinh đương nhất ý thính 。

復有五事:一者人說經時,有是非不得中斷人語;二者已竟,徐起問疑;三者不得諍經以惡意相向;四者不得瞋恚臥人坐上;五者當思惟自責。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả nhân thuyết Kinh thời ,hữu thị phi bất đắc trung đoạn nhân ngữ ;nhị giả dĩ cánh ,từ khởi vấn nghi ;tam giả bất đắc tránh Kinh dĩ ác ý tướng hướng ;tứ giả bất đắc sân khuể ngọa nhân tọa thượng ;ngũ giả đương tư tánh tự trách 。

對問經,有三事應問、三事不應問:一者人身安隱應問;二者人歡喜時應問;三者人自說經,隨時因緣應問。人身不安隱不應問;若不歡喜不應問;人說他事不應問。
đối vấn Kinh ,hữu tam sự ưng vấn 、tam sự bất ưng vấn :nhất giả nhân thân an ẩn ưng vấn ;nhị giả nhân hoan hỉ thời ưng vấn ;tam giả nhân tự thuyết Kinh ,tùy thời nhân duyên ưng vấn 。nhân thân bất an ẩn bất ưng vấn ;nhược/nhã bất hoan hỉ bất ưng vấn ;nhân thuyết tha sự bất ưng vấn 。

大比丘三千威儀卷上
Đại Bỉ Khâu Tam Thiên Uy Nghi quyển thượng

大比丘三千威儀卷下
Đại Bỉ Khâu Tam Thiên Uy Nghi quyển hạ

後漢安息國三藏安世高譯
Hậu Hán An Tức quốc Tam Tạng An-thế-cao dịch

十二頭陀者:一者不受人請,日行乞食,亦不受比丘僧一飯食分錢財。二者止宿山上,不宿人舍郡縣聚落。三者不得從人乞衣被,人與衣被亦不受,但取丘塚間死人所棄衣補治衣之。四者止宿野田中樹下。五者一日一食,一名僧迦僧泥。六者晝夜不臥但坐,睡來起經行,一名僧泥沙者傴。七者有三領衣,無有餘衣,亦不臥被中。八者在塚間,不在佛寺中,亦不在人間,目視死人骸骨,坐禪求道。九者但欲獨處不欲見人,亦不欲與人共臥。十者先食菓蓏却食飯,食已不得復食菓。十一者但欲露臥,不在樹下屋宿。十二者不食肉亦不食醍醐,麻油不塗身。
thập nhị đầu đà giả :nhất giả bất thọ/thụ nhân thỉnh ,nhật hạnh/hành/hàng khất thực ,diệc bất thọ/thụ Tỳ-kheo tăng nhất phạn thực phần tiễn tài 。nhị giả chỉ tú sơn thượng ,bất tú nhân xá quận huyền tụ lạc 。tam giả bất đắc tùng nhân khất y bị ,nhân dữ y bị diệc bất thọ/thụ ,đãn thủ khâu trủng gian tử nhân sở khí y bổ trì y chi 。tứ giả chỉ tú dã điền trung thụ hạ 。ngũ giả nhất nhật nhất thực ,nhất danh tăng Ca tăng nê 。lục giả trú dạ bất ngọa đãn tọa ,thụy lai khởi kinh hành ,nhất danh tăng nê sa giả ủ 。thất giả hữu tam lĩnh y ,vô hữu dư y ,diệc bất ngọa bị trung 。bát giả tại trủng gian ,bất tại Phật tự trung ,diệc bất tại nhân gian ,mục thị tử nhân hài cốt ,tọa Thiền cầu đạo 。cửu giả đãn dục độc xứ/xử bất dục kiến nhân ,diệc bất dục dữ nhân cọng ngọa 。thập giả tiên thực/tự quả lỏa khước thực/tự phạn ,thực/tự dĩ bất đắc phục thực/tự quả 。thập nhất giả đãn dục lộ ngọa ,bất tại thụ hạ ốc tú 。thập nhị giả bất thực nhục diệc bất thực/tự thể hồ ,ma du bất đồ thân 。

持錫杖有二十五事:一者為地虫故。二者為年老故。三者為分衛故。四者出入見佛像,不得使頭有聲。五者不得持杖入眾。六者日中後不得復持杖出。七者不得擔著肩上。八者不得橫著肩上以手懸兩頭。九者不得手掉前却。十者不得持杖至舍後。十一者三師已持杖出,不得復持杖隨出。十二者若四人共行,一人以持杖出,不得復持杖隨後。十三者至檀越家,應杖不得離身。十四者至人門時,當三欬瘶不出,應當便去至餘處。十五者設人出,應當杖著左肘挾之。十六者杖在室中,不得使著地。十七者當持自近臥床。十八者當取拭之。十九者不得使頭有生。二十者欲持杖出,當從沙彌受、若白衣受。二十一者至病瘦家宿,應得暮杖。二十二者遠送過去,當得暮杖。二十三者遠請行宿,應得暮杖。二十四者行阿其云,應得暮杖。二十五者常當以自近,不得指人若畫地作字。
trì tích trượng hữu nhị thập ngũ sự :nhất giả vi địa trùng cố 。nhị giả vi niên lão cố 。tam giả vi phần vệ cố 。tứ giả xuất nhập kiến Phật tượng ,bất đắc sử đầu hữu thanh 。ngũ giả bất đắc trì trượng nhập chúng 。lục giả nhật trung hậu bất đắc phục trì trượng xuất 。thất giả bất đắc đam/đảm trước/trứ kiên thượng 。bát giả bất đắc hoạnh trước/trứ kiên thượng dĩ thủ huyền lưỡng đầu 。cửu giả bất đắc thủ điệu tiền khước 。thập giả bất đắc trì trượng chí xá hậu 。thập nhất giả tam sư dĩ trì trượng xuất ,bất đắc phục trì trượng tùy xuất 。thập nhị giả nhược/nhã tứ nhân cọng hạnh/hành/hàng ,nhất nhân dĩ trì trượng xuất ,bất đắc phục trì trượng tùy hậu 。thập tam giả chí đàn việt gia ,ưng trượng bất đắc ly thân 。thập tứ giả chí nhân môn thời ,đương tam khái 瘶bất xuất ,ứng đương tiện khứ chí dư xứ 。thập ngũ giả thiết nhân xuất ,ứng đương trượng trước/trứ tả trửu hiệp chi 。thập lục giả trượng tại thất trung ,bất đắc sử trước/trứ địa 。thập thất giả đương trì tự cận ngọa sàng 。thập bát giả đương thủ thức chi 。thập cửu giả bất đắc sử đầu hữu sanh 。nhị thập giả dục trì trượng xuất ,đương tùng sa di thọ/thụ 、nhược/nhã bạch y thọ/thụ 。nhị thập nhất giả chí bệnh sấu gia tú ,ưng đắc mộ trượng 。nhị thập nhị giả viễn tống quá khứ ,đương đắc mộ trượng 。nhị thập tam giả viễn thỉnh hạnh/hành/hàng tú ,ưng đắc mộ trượng 。nhị thập tứ giả hạnh/hành/hàng a kỳ vân ,ưng đắc mộ trượng 。nhị thập ngũ giả thường đương dĩ tự cận ,bất đắc chỉ nhân nhược/nhã họa địa tác tự 。

至優婆塞家有五事應往:一者為僧使、二者分衛、三者阿其云、四者請飯、五者疾病死亡。其餘一切皆不應往。
chí ưu-bà-tắc gia hữu ngũ sự ưng vãng :nhất giả vi tăng sử 、nhị giả phần vệ 、tam giả a kỳ vân 、tứ giả thỉnh phạn 、ngũ giả tật bệnh tử vong 。kỳ dư nhất thiết giai bất ưng vãng 。

比丘為優婆夷說經有五事:一者優婆夷抱小兒來問經,不應持婬意向說。二者設婬意起,不得前取小兒摩弄。三者不得牽坐著邊。四者優婆夷使比丘說麻油術經,當令男子持楊枝與比丘,當持男子手中楊枝者善不應說。五者若優婆塞與優婆夷俱來問經,若優婆塞先去,比丘亦應出,不者非法。
Tỳ-kheo vi ưu-bà-di thuyết Kinh hữu ngũ sự :nhất giả ưu-bà-di bão tiểu nhi lai vấn Kinh ,bất ưng trì dâm ý hướng thuyết 。nhị giả thiết dâm ý khởi ,bất đắc tiền thủ tiểu nhi ma lộng 。tam giả bất đắc khiên tọa trước/trứ biên 。tứ giả ưu-bà-di sử Tỳ-kheo thuyết ma du thuật Kinh ,đương lệnh nam tử trì dương chi dữ Tỳ-kheo ,đương trì nam tử thủ trung dương chi giả thiện bất ưng thuyết 。ngũ giả nhược/nhã ưu-bà-tắc dữ ưu-bà-di câu lai vấn Kinh ,nhược/nhã ưu-bà-tắc tiên khứ ,Tỳ-kheo diệc ưng xuất ,bất giả phi pháp 。

新至比丘有十德:一者禮佛已,當却住問摩摩德姓字、比丘僧幾人、日持為姓字。二者上座當禮、下座問訊。三者不得問所止處。四者人與比丘床席臥具,不得呵好醜。五者當求依止阿闍梨。六者當亦供養。七者不得呵經。八者不得自在出入。九者欲掃塔上當報摩波梨。十者欲出去,有臥具當寄主人。
tân chí Tỳ-kheo hữu thập đức :nhất giả lễ Phật dĩ ,đương khước trụ/trú vấn ma ma đức tính tự 、Tỳ-kheo tăng kỷ nhân 、nhật trì vi tính tự 。nhị giả Thượng tọa đương lễ 、hạ tọa vấn tấn 。tam giả bất đắc vấn sở chỉ xứ/xử 。tứ giả nhân dữ Tỳ-kheo sàng tịch ngọa cụ ,bất đắc ha hảo xú 。ngũ giả đương cầu y chỉ A-xà-lê 。lục giả đương diệc cúng dường 。thất giả bất đắc ha Kinh 。bát giả bất đắc tự tại xuất nhập 。cửu giả dục tảo tháp thượng đương báo ma ba lê 。thập giả dục xuất khứ ,hữu ngọa cụ đương kí chủ nhân 。

復有五事:一者當憂眾事、二者不得妄用寺中淨水、三者不得妄至人戶、四者不得逆行、五者不得踰越寺中杖木上。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương ưu chúng sự 、nhị giả bất đắc vọng dụng tự trung tịnh thủy 、tam giả bất đắc vọng chí nhân hộ 、tứ giả bất đắc nghịch hạnh/hành/hàng 、ngũ giả bất đắc du việt tự trung trượng mộc thượng 。

當以十事待新至比丘:一者當避與房。二者當給所須。三者當朝暮往問訊。四者當語國土習俗。五者當教避諱。六者當語乞匃處。七者當語僧教令。八者當語其可食。九者當語縣官禁忌。十者當語賊盜,某許可逃、某許不可逃。
đương dĩ thập sự đãi tân chí Tỳ-kheo :nhất giả đương tị dữ phòng 。nhị giả đương cấp sở tu 。tam giả đương triêu mộ vãng vấn tấn 。tứ giả đương ngữ quốc độ tập tục 。ngũ giả đương giáo tị húy 。lục giả đương ngữ khất cái xứ/xử 。thất giả đương ngữ tăng giáo lệnh 。bát giả đương ngữ kỳ khả thực/tự 。cửu giả đương ngữ huyền quan cấm kị 。thập giả đương ngữ tặc đạo ,mỗ hứa khả đào 、mỗ hứa bất khả đào 。

新至比丘欲到賢者所自歸持作依止阿闍梨,當先自說言:「今我為某遠離三師,各去是若干里。今某獨來在此,本意欲學,連遇國君不安,故來到是。今自歸賢者,當為我作依止阿闍梨。賢者用某自歸故,受某甲為弟子,當與某甲共止作弟子,當依某甲與共居,為某甲弟子。賢者當用法故,當為某甲作阿闍梨師。」已頭面作禮,因言:「阿闍梨!為用三尊故,已受某甲為師作,當教某甲所行出入法。若有強共某諍某,阿闍梨當有某甲作弟子。若阿闍梨若某欲去止,俱得自在。設某去後,復從彼面來還,阿闍梨故當受某為弟子。」如是說至三。師當言報:「賢者某聽今我所說,令卿得道,常當行如佛語,當護戒、當忍辱、當精進、當一心念道、當念慧、當止身口意滅毒、當為三法事。已作佛弟子,不得念行世間事。能如法行者,會當得道度世耳。」說竟。起作禮,持頭面著師足去,還取衣鉢往上師從受衣。若比丘受衣鉢三衣,阿闍梨比丘當自說亡失,若水火盜賊壞敗因緣。比丘先自歸言:「明賢者!慧行淨戒是某三師。」為某如是便三說本因緣已,三說便上若鉢若衣受阿闍梨,便說教誡:「某賢者聽!人有六情,當護當念清淨。雖世間淨潔,不能到清淨,行慧者道當護內外清淨,不垢不漏內外相應,是為能致清淨道者,是故當依當攝當護。是為鉢事依者,當言數持視數著以時浣。比丘譬如賢者,亦世間處身,樂沐浴薰香衣服臥具,寧欲令身不安隱、意不安隱。所有可意有破服。不設具堅安隱。亦不能致清淨慧者道中。若漏濕為虫所食腐,譬身若一處腐爛,從是不安隱、不致慧者道。譬身若一處為虫所食瘡、若痛若痒、從是不安隱、不致慧者道。從上至竟依、護內外洗淨、是為除貪亦少欲、使致賢者清淨。是為依事。」
tân chí Tỳ-kheo dục đáo hiền giả sở tự quy trì tác y chỉ A-xà-lê ,đương tiên tự thuyết ngôn :「kim ngã vi mỗ viễn ly tam sư ,các khứ thị nhược can lý 。kim mỗ độc lai tại thử ,bản ý dục học ,liên ngộ quốc quân bất an ,cố lai đáo thị 。kim tự quy hiền giả ,đương vi ngã tác y chỉ A-xà-lê 。hiền giả dụng mỗ tự quy cố ,thọ/thụ mỗ giáp vi đệ-tử ,đương dữ mỗ giáp cọng chỉ tác đệ-tử ,đương y mỗ giáp dữ cọng cư ,vi mỗ giáp đệ-tử 。hiền giả đương dụng Pháp cố ,đương vi mỗ giáp tác A-xà-lê sư 。」dĩ đầu diện tác lễ ,nhân ngôn :「A-xà-lê !vi dụng tam tôn cố ,dĩ thọ/thụ mỗ giáp vi sư tác ,đương giáo mỗ giáp sở hạnh xuất nhập Pháp 。nhược hữu cường cọng mỗ tránh mỗ ,A-xà-lê đương hữu mỗ giáp tác đệ-tử 。nhược/nhã A-xà-lê nhược/nhã mỗ dục khứ chỉ ,câu đắc tự tại 。thiết mỗ khứ hậu ,phục tòng bỉ diện lai hoàn ,A-xà-lê cố đương thọ/thụ mỗ vi đệ-tử 。」như thị thuyết chí tam 。sư đương ngôn báo :「hiền giả mỗ thính kim ngã sở thuyết ,lệnh khanh đắc đạo ,thường đương hạnh/hành/hàng như Phật ngữ ,đương hộ giới 、đương nhẫn nhục 、đương tinh tấn 、đương nhất tâm niệm đạo 、đương niệm tuệ 、đương chỉ thân khẩu ý diệt độc 、đương vi tam Pháp sự 。dĩ tác Phật đệ tử ,bất đắc niệm hạnh/hành/hàng thế gian sự 。năng như Pháp hành giả ,hội đương đắc đạo độ thế nhĩ 。」thuyết cánh 。khởi tác lễ ,trì đầu diện trước/trứ sư túc khứ ,hoàn thủ y bát vãng thượng sư tùng thọ/thụ y 。nhược/nhã Tỳ-kheo thọ/thụ y bát tam y ,A-xà-lê Tỳ-kheo đương tự thuyết vong thất ,nhược/nhã thủy hỏa đạo tặc hoại bại nhân duyên 。Tỳ-kheo tiên tự quy ngôn :「minh hiền giả !tuệ hạnh/hành/hàng tịnh giới thị mỗ tam sư 。」vi mỗ như thị tiện tam thuyết bổn nhân duyên dĩ ,tam thuyết tiện thượng nhược/nhã Bát-nhã y thọ/thụ A-xà-lê ,tiện thuyết giáo giới :「mỗ hiền giả thính !nhân hữu lục tình ,đương hộ đương niệm thanh tịnh 。tuy thế gian tịnh khiết ,bất năng đáo thanh tịnh ,hạnh/hành/hàng tuệ giả đạo đương hộ nội ngoại thanh tịnh ,bất cấu bất lậu nội ngoại tướng ứng ,thị vi năng trí thanh tịnh đạo giả ,thị cố đương y đương nhiếp đương hộ 。thị vi bát sự y giả ,đương ngôn số trì thị số trước/trứ dĩ thời hoán 。Tỳ-kheo thí như hiền giả ,diệc thế gian xứ/xử thân ,lạc/nhạc mộc dục huân hương y phục ngọa cụ ,ninh dục lệnh thân bất an ẩn 、ý bất an ẩn 。sở hữu khả ý hữu phá phục 。bất thiết cụ kiên an ổn 。diệc bất năng trí thanh tịnh tuệ giả đạo trung 。nhược/nhã lậu thấp vi trùng sở thực/tự hủ ,thí thân nhược/nhã nhất xứ/xử hủ lạn/lan ,tùng thị bất an ẩn 、bất trí tuệ giả đạo 。thí thân nhược/nhã nhất xứ/xử vi trùng sở thực/tự sang 、nhược/nhã thống nhược/nhã dương 、tùng thị bất an ẩn 、bất trí tuệ giả đạo 。tòng thượng chí cánh y 、hộ nội ngoại tẩy tịnh 、thị vi trừ tham diệc thiểu dục 、sử trí hiền giả thanh tịnh 。thị vi y sự 。」

依止阿闍梨教弟子有十五事:一者比丘僧會時,當教如法視上下。二者比丘僧有令語,使莫犯。三者當教隨順僧上下。四者當教令恭敬。五者當語國土方俗忌諱,所可食飯、應爾不應爾。六者當語匃處,某處可往、某許不可往。七者若有賊盜,某處可逃、某處不可逃。八者病瘦,當占視之。九者衣被破壞,當給與。十者若有去住不得留難。十一者當相視人意。十二者當隨方便所住。十三者來有問當答讓。十四者欲澆灑地常當謙讓。十五者有過,不得言我不復與卿語。是為依止阿闍梨法。
y chỉ A-xà-lê giáo đệ-tử hữu thập ngũ sự :nhất giả Tỳ-kheo tăng hội thời ,đương giáo như pháp thị thượng hạ 。nhị giả Tỳ-kheo tăng hữu lệnh ngữ ,sử mạc phạm 。tam giả đương giáo tùy thuận tăng thượng hạ 。tứ giả đương giáo lệnh cung kính 。ngũ giả đương ngữ quốc độ phương tục kị húy ,sở khả thực/tự phạn 、ưng nhĩ bất ưng nhĩ 。lục giả đương ngữ cái xứ/xử ,mỗ xứ/xử khả vãng 、mỗ hứa bất khả vãng 。thất giả nhược hữu tặc đạo ,mỗ xứ/xử khả đào 、mỗ xứ/xử bất khả đào 。bát giả bệnh sấu ,đương chiêm thị chi 。cửu giả y bị phá hoại ,đương cấp dữ 。thập giả nhược hữu khứ trụ/trú bất đắc lưu nạn/nan 。thập nhất giả đương tướng thị nhân ý 。thập nhị giả đương tùy phương tiện sở trụ 。thập tam giả lai hữu vấn đương đáp nhượng 。thập tứ giả dục kiêu sái địa thường đương khiêm nhượng 。thập ngũ giả hữu quá ,bất đắc ngôn ngã bất phục dữ khanh ngữ 。thị vi y chỉ A-xà-lê Pháp 。

弟子依止阿闍梨有五事:一者當數往、二者往至戶當三彈指、三者入當頭面禮、四者長跪問消息、五者去當還出戶。
đệ-tử y chỉ A-xà-lê hữu ngũ sự :nhất giả đương số vãng 、nhị giả vãng chí hộ đương tam đàn chỉ 、tam giả nhập đương đầu diện lễ 、tứ giả trường/trưởng quỵ vấn tiêu tức 、ngũ giả khứ đương hoàn xuất hộ 。

復有五事:一者旦夕往問訊;二者師呼即著袈裟往應,不得單身著屐入;三者當掃地具澡水拂拭床席;四者若自有所作、若出入行止當報;五者往受經問解,得不得不應有恐意。是為五事,自依止阿闍梨法。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đán tịch vãng vấn tấn ;nhị giả sư hô tức trước/trứ ca sa vãng ưng ,bất đắc đan thân trước/trứ kịch nhập ;tam giả đương tảo địa cụ táo thủy phất thức sàng tịch ;tứ giả nhược/nhã tự hữu sở tác 、nhược/nhã xuất nhập hạnh/hành/hàng chỉ đương báo ;ngũ giả vãng thọ/thụ Kinh vấn giải ,đắc bất đắc bất ưng hữu khủng ý 。thị vi ngũ sự ,tự y chỉ A-xà-lê Pháp 。

賢者比丘不應畜七種藥:一者辟穀藥、二者消穀藥、三者吐下藥、四者強中藥、五者服食藥、六者毒藥、七者兵瘡藥。無有病,一切不應服藥,亦不得與他人使服,墮罪。
hiền giả Tỳ-kheo bất ưng súc thất chủng dược :nhất giả tích cốc dược 、nhị giả tiêu cốc dược 、tam giả thổ hạ dược 、tứ giả cường trung dược 、ngũ giả phục thực/tự dược 、lục giả độc dược 、thất giả binh sang dược 。vô hữu bệnh ,nhất thiết bất ưng phục dược ,diệc bất đắc dữ tha nhân sử phục ,đọa tội 。

比丘欲起沙彌法有五事:一者當知四阿含、二者當知戒、三者當知經、四者當知有慧、五者當有德。
Tỳ-kheo dục khởi sa di pháp hữu ngũ sự :nhất giả đương tri tứ A=hàm 、nhị giả đương tri giới 、tam giả đương tri Kinh 、tứ giả đương tri hữu tuệ 、ngũ giả đương hữu đức 。

復有五事:一者當持戒、二者當不犯戒、三者當能解經、四者當忍辱、五者當自守一切。具有是行者,乃可舉沙彌;不悉知,不應起沙彌。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương trì giới 、nhị giả đương bất phạm giới 、tam giả đương năng giải Kinh 、tứ giả đương nhẫn nhục 、ngũ giả đương tự thủ nhất thiết 。cụ hữu thị hành giả ,nãi khả cử sa di ;bất tất tri ,bất ưng khởi sa di 。

比丘有沙彌,當教行五事:一者沙彌作眾事未竟,不得呼使;二者不得令沙彌求賢者長短;三者不得信沙彌語;四者不得於眾中大聲罵沙彌;五者不得獨使令,當給眾事。
Tỳ-kheo hữu sa di ,đương giáo hạnh/hành/hàng ngũ sự :nhất giả sa di tác chúng sự vị cánh ,bất đắc hô sử ;nhị giả bất đắc lệnh sa di cầu hiền giả trường/trưởng đoản ;tam giả bất đắc tín sa di ngữ ;tứ giả bất đắc ư chúng trung Đại thanh mạ sa di ;ngũ giả bất đắc độc sử lệnh ,đương cấp chúng sự 。

有三事不應與沙彌共居:一者愛端正好、二者見之欲瞋、三者疾病。
hữu tam sự bất ưng dữ sa di cọng cư :nhất giả ái đoan chánh hảo 、nhị giả kiến chi dục sân 、tam giả tật bệnh 。

有三事應逐去:一者言犯戒無罪、二者言無佛法僧、三者行向人說和上阿闍梨善惡。
hữu tam sự ưng trục khứ :nhất giả ngôn phạm giới vô tội 、nhị giả ngôn vô Phật pháp tăng 、tam giả hạnh/hành/hàng hướng nhân thuyết hòa thượng A-xà-lê thiện ác 。

若欲遠行,持沙彌寄人,有五事:一者先問沙彌某可汝意不?二者汝承事主能可人意不?三者設呵罵汝,不得言非我阿闍梨,罵我為非。四者承事主如視我。五者如法教汝,不得捨去。
nhược/nhã dục viễn hạnh/hành/hàng ,trì sa di kí nhân ,hữu ngũ sự :nhất giả tiên vấn sa di mỗ khả nhữ ý bất ?nhị giả nhữ thừa sự chủ năng khả nhân ý bất ?tam giả thiết ha mạ nhữ ,bất đắc ngôn phi ngã A-xà-lê ,mạ ngã vi phi 。tứ giả thừa sự chủ như thị ngã 。ngũ giả như pháp giáo nhữ ,bất đắc xả khứ 。

持沙彌至,主許寄時,有五事:一者當教頭面禮;二者教自歸;三者當言卿視我沙彌如卿沙彌;四者我從彼來還,自當歸我;五者若我無常,長屬卿。
trì sa di chí ,chủ hứa kí thời ,hữu ngũ sự :nhất giả đương giáo đầu diện lễ ;nhị giả giáo tự quy ;tam giả đương ngôn khanh thị ngã sa di như khanh sa di ;tứ giả ngã tòng bỉ lai hoàn ,tự đương quy ngã ;ngũ giả nhược/nhã ngã vô thường ,trường/trưởng chúc khanh 。

受人寄沙彌有五事:一者當教讀經、二者教莫犯戒、三者當教隨眾上下、四者當教行步法則、五者教恭敬眾人。
thọ/thụ nhân kí sa di hữu ngũ sự :nhất giả đương giáo đọc Kinh 、nhị giả giáo mạc phạm giới 、tam giả đương giáo tùy chúng thượng hạ 、tứ giả đương giáo hạnh/hành/hàng bộ Pháp tức 、ngũ giả giáo cung kính chúng nhân 。

比丘僧飯時有五事:一者上座未坐不得先坐、二者上座未受案不得先受、三者上座未飯不得先飯、四者上座飯未訖不得先止、五者上座未起不得先起。
Tỳ-kheo tăng phạn thời hữu ngũ sự :nhất giả Thượng tọa vị tọa bất đắc tiên tọa 、nhị giả Thượng tọa vị thọ/thụ án bất đắc tiên thọ/thụ 、tam giả Thượng tọa vị phạn bất đắc tiên phạn 、tứ giả Thượng tọa phạn vị cật bất đắc tiên chỉ 、ngũ giả Thượng tọa vị khởi bất đắc tiên khởi 。

受案有五事:一者當持手巾并受、二者當決闊尺六、三者當持手巾連案若机足、四者當却膝、五者兩肘不得離膝。
thọ/thụ án hữu ngũ sự :nhất giả đương trì thủ cân tinh thọ/thụ 、nhị giả đương quyết khoát xích lục 、tam giả đương trì thủ cân liên án nhược/nhã cơ/ky/kỷ túc 、tứ giả đương khước tất 、ngũ giả lượng (lưỡng) trửu bất đắc ly tất 。

復有五事:一者已受莫離;二者不得狂左右顧視;三者已離當從上座受;四者設人不應不得食;五者若人宿與不相便,可當自作方便、若自呼人。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả dĩ thọ/thụ mạc ly ;nhị giả bất đắc cuồng tả hữu cố thị ;tam giả dĩ ly đương tòng thượng tọa thọ/thụ ;tứ giả thiết nhân bất ưng bất đắc thực/tự ;ngũ giả nhược/nhã nhân tú dữ bất tướng tiện ,khả đương tự tác phương tiện 、nhược/nhã tự hô nhân 。

復有五事:一者左右手不得有所携持、二者不得大呼有所求索、三者授人鉢當視上下相前人、四者授鉢當右手撫上、五者當護所受。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả tả hữu thủ bất đắc hữu sở huề trì 、nhị giả bất đắc đại hô hữu sở cầu tác/sách 、tam giả thọ/thụ nhân bát đương thị thượng hạ tướng tiền nhân 、tứ giả thọ/thụ bát đương hữu thủ phủ thượng 、ngũ giả đương hộ sở thọ 。

復有五事:一者人來授物,手近當更澡手;二者不得持上著鉢中;三者若見不可意不應食,亦不得使左右人知;四者食中不得唾上座前;五者不應飯而飯之,墮罪。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả nhân lai thọ/thụ vật ,thủ cận đương cánh táo thủ ;nhị giả bất đắc trì thượng trước/trứ bát trung ;tam giả nhược/nhã kiến bất khả ý bất ưng thực/tự ,diệc bất đắc sử tả hữu nhân tri ;tứ giả thực/tự trung bất đắc thóa Thượng tọa tiền ;ngũ giả bất ưng phạn nhi phạn chi ,đọa tội 。

復有五事:一者不得以手摩抆面目、二者左手已污不得近右手、三者若手已污不得獲鉢水、四者不得已污手正袈裟、五者不得持手巾拭膩手。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc dĩ thủ ma vấn diện mục 、nhị giả tả thủ dĩ ô bất đắc cận hữu thủ 、tam giả nhược/nhã thủ dĩ ô bất đắc hoạch bát thủy 、tứ giả bất đắc dĩ ô thủ chánh ca sa 、ngũ giả bất đắc trì thủ cân thức nị thủ 。

復有五事:一者前杯著設橫當正之,不正者不得食;二者食具已墮不應復食;三者若人來有所益,常當以指隨柱之;四者不見來時不應食;五者飯食在前不得甞味。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả tiền bôi trước/trứ thiết hoạnh đương chánh chi ,bất chánh giả bất đắc thực/tự ;nhị giả thực/tự cụ dĩ đọa bất ưng phục thực/tự ;tam giả nhược/nhã nhân lai hữu sở ích ,thường đương dĩ chỉ tùy trụ chi ;tứ giả bất kiến lai thời bất ưng thực/tự ;ngũ giả phạn thực tại tiền bất đắc 甞vị 。

復有五事:一者飯時不得於坐上失風;二者飯未已不得中唾前地;三者急欲唾,唾履下;四者已澡手不得復持履;五者已持履自知手污,不取拭者不得以持袈裟。右飯食四十條事。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả phạn thời bất đắc ư tọa thượng thất phong ;nhị giả phạn vị dĩ bất đắc trung thóa tiền địa ;tam giả cấp dục thóa ,thóa lý hạ ;tứ giả dĩ táo thủ bất đắc phục trì lý ;ngũ giả dĩ trì lý tự tri thủ ô ,bất thủ thức giả bất đắc dĩ trì ca sa 。hữu phạn thực tứ thập điều sự 。

飯食上澡漱有五事:一者不得挼手杯上、二者不得手指挑撩口中、三者不得涕鼻大唾鉢中、四者漱口不得令有飯吐鉢中、五者不得大奮手污濺左右人。
phạn thực thượng táo thấu hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc nã thủ bôi thượng 、nhị giả bất đắc thủ chỉ thiêu liêu khẩu trung 、tam giả bất đắc thế Tỳ Đại thóa bát trung 、tứ giả thấu khẩu bất đắc lệnh hữu phạn thổ bát trung 、ngũ giả bất đắc Đại phấn thủ ô tiên tả hữu nhân 。

復有五事:一者持手巾不得教軟,當先熟歷手;二者不得奮濕取燥;三者不得以手拭面目鼻口;四者不得言我自有,不取持去;五者當如法用之。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả trì thủ cân bất đắc giáo nhuyễn ,đương tiên thục lịch thủ ;nhị giả bất đắc phấn thấp thủ táo ;tam giả bất đắc dĩ thủ thức diện mục Tỳ khẩu ;tứ giả bất đắc ngôn ngã tự hữu ,bất thủ trì khứ ;ngũ giả đương như pháp dụng chi 。

復有五事:一者以拭手燥即當藏弆膝上巾;二者已即當正袈裟,不得羅左右人;三者下座澡未已,不得呵令使來;四者日達嚫不得亂語;五者達嚫未竟不得妄起。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả dĩ thức thủ táo tức đương tạng khí tất thượng cân ;nhị giả dĩ tức đương chánh ca sa ,bất đắc La tả hữu nhân ;tam giả hạ tọa táo vị dĩ ,bất đắc ha lệnh sử lai ;tứ giả nhật đạt sấn bất đắc loạn ngữ ;ngũ giả đạt sấn vị cánh bất đắc vọng khởi 。

復有五事:一者若上座為檀越說經,當正坐聽;二者若急欲去作眾事,當過白摩波利;三者急欲東西使,當語下坐人;四者若得錢分即當撿藏之;五者若有所還、若欲寄人,不得以足推徙,亦不得遙擲與。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả nhược/nhã Thượng tọa vi đàn việt thuyết Kinh ,đương chánh tọa thính ;nhị giả nhược/nhã cấp dục khứ tác chúng sự ,đương quá/qua bạch ma Ba lợi ;tam giả cấp dục Đông Tây sử ,đương ngữ hạ tọa nhân ;tứ giả nhược/nhã đắc tiễn phần tức đương kiểm tạng chi ;ngũ giả nhược hữu sở hoàn 、nhược/nhã dục kí nhân ,bất đắc dĩ túc thôi tỉ ,diệc bất đắc dao trịch dữ 。

飯上有十事,左右顧視無不有罪:一者當視上座受案未;二者當視上座前具未;三者視下座亦爾;四者人皆飯,當復視之,上座前少,何等有盡者為呼益;五者視下座亦爾;六者飯未已,當復中止視,上座欲得何等;七者視下座亦爾;八者當視上座已未,設自先已,以手持前所有,不得坐視人;九者視下座亦爾;十者不得先取案,當排之、當持待人。
phạn thượng hữu thập sự ,tả hữu cố thị vô bất hữu tội :nhất giả đương thị Thượng tọa thọ/thụ án vị ;nhị giả đương thị Thượng tọa tiền cụ vị ;tam giả thị hạ tọa diệc nhĩ ;tứ giả nhân giai phạn ,đương phục thị chi ,Thượng tọa tiền thiểu ,hà đẳng hữu tận giả vi hô ích ;ngũ giả thị hạ tọa diệc nhĩ ;lục giả phạn vị dĩ ,đương phục trung chỉ thị ,Thượng tọa dục đắc hà đẳng ;thất giả thị hạ tọa diệc nhĩ ;bát giả đương thị Thượng tọa dĩ vị ,thiết tự tiên dĩ ,dĩ thủ trì tiền sở hữu ,bất đắc tọa thị nhân ;cửu giả thị hạ tọa diệc nhĩ ;thập giả bất đắc tiên thủ án ,đương bài chi 、đương trì đãi nhân 。

比丘持賓揵澡槃有二十五事:一者手不淨不得擭上飾手;二者手不淨不得擭上蓋;三者手不淨不得擭前口;四者手不淨不得使益水;五者手不淨不得擭前頸;六者當從下捧腹;七者水少但當小洗手使淨;八者當出益水、還入善澆;九者欲益澡水,當先澆水三洗令淨;十者欲著水,當三倒易水滿持入;十一者欲持入,不得當道住;十二者安著屏處;十三者下常當使有枝;十四者安正上蓋;十五者當宿盛水令滿;十六者持澡槃不得曳有聲;十七者不得使上邊污;十八者不得使中有飯;十九者棄不淨水;二十者棄水不得遠,手徐徐瀉之;二十一者澡槃當先澡內外使澡淨;二十二者持澡槃手不淨,不得中止持漱口;二十三者持澡槃手污,不得擭賓揵上拭若口;二十四者不得取竈下水用澡賓揵;二十五者中外各當三更水澡乃得持入。欲持賓揵著槃中,不得大投使有聲。
Tỳ-kheo trì tân kiền táo bàn hữu nhị thập ngũ sự :nhất giả thủ bất tịnh bất đắc hoạch thượng sức thủ ;nhị giả thủ bất tịnh bất đắc hoạch thượng cái ;tam giả thủ bất tịnh bất đắc hoạch tiền khẩu ;tứ giả thủ bất tịnh bất đắc sử ích thủy ;ngũ giả thủ bất tịnh bất đắc hoạch tiền cảnh ;lục giả đương tòng hạ phủng phước ;thất giả thủy thiểu đãn đương tiểu tẩy thủ sử tịnh ;bát giả đương xuất ích thủy 、hoàn nhập thiện kiêu ;cửu giả dục ích táo thủy ,đương tiên kiêu thủy tam tẩy lệnh tịnh ;thập giả dục trước/trứ thủy ,đương tam đảo dịch thủy mãn trì nhập ;thập nhất giả dục trì nhập ,bất đắc đương đạo trụ/trú ;thập nhị giả an trước/trứ bình xứ/xử ;thập tam giả hạ thường đương sử hữu chi ;thập tứ giả an chánh thượng cái ;thập ngũ giả đương tú thịnh thủy lệnh mãn ;thập lục giả trì táo bàn bất đắc duệ hữu thanh ;thập thất giả bất đắc sử thượng biên ô ;thập bát giả bất đắc sử trung hữu phạn ;thập cửu giả khí bất tịnh thủy ;nhị thập giả khí thủy bất đắc viễn ,thủ từ từ tả chi ;nhị thập nhất giả táo bàn đương tiên táo nội ngoại sử táo tịnh ;nhị thập nhị giả trì táo bàn thủ bất tịnh ,bất đắc trung chỉ trì thấu khẩu ;nhị thập tam giả trì táo bàn thủ ô ,bất đắc hoạch tân kiền thượng thức nhược/nhã khẩu ;nhị thập tứ giả bất đắc thủ táo hạ thủy dụng táo tân kiền ;nhị thập ngũ giả trung ngoại các đương tam cánh thủy táo nãi đắc trì nhập 。dục trì tân kiền trước/trứ bàn trung ,bất đắc Đại đầu sử hữu thanh 。

當用手巾有五事:一者當拭上下頭;二者當用一頭拭手,以一頭拭面目;三者不得持拭鼻;四者以用拭膩污當即浣之;五者不得拭身體,若澡浴各當自有巾。
đương dụng thủ cân hữu ngũ sự :nhất giả đương thức thượng hạ đầu ;nhị giả đương dụng nhất đầu thức thủ ,dĩ nhất đầu thức diện mục ;tam giả bất đắc trì thức Tỳ ;tứ giả dĩ dụng thức nị ô đương tức hoán chi ;ngũ giả bất đắc thức thân thể ,nhược/nhã táo dục các đương tự hữu cân 。

若著僧伽梨時,持手巾有五事:一者不得使巾頭垂見;二者不得持白巾;三者當敗色令黑;四者不得拭面;五者飯當用覆膝上,飯已當下去。設不去,若有來作禮、若起去,先取襞去之。
nhược/nhã trước/trứ tăng già lê thời ,trì thủ cân hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc sử cân đầu thùy kiến ;nhị giả bất đắc trì bạch cân ;tam giả đương bại sắc lệnh hắc ;tứ giả bất đắc thức diện ;ngũ giả phạn đương dụng phước tất thượng ,phạn dĩ đương hạ khứ 。thiết ất khứ ,nhược hữu lai tác lễ 、nhược/nhã khởi khứ ,tiên thủ bích khứ chi 。

比丘僧有七人,不應作摩波利及直日:一者年老不任事、二者病疹瘡不淨潔、三者久病羸極、四者眾人共使養病、五者上座日、六者摩摩德、七者直歲。是七人皆不應作,若有強揵,如反不欲作者,不應訶問。自是後世珍寶藏也。
Tỳ-kheo tăng hữu thất nhân ,bất ưng tác ma Ba lợi cập trực nhật :nhất giả niên lão bất nhâm sự 、nhị giả bệnh chẩn sang bất tịnh khiết 、tam giả cửu bệnh luy cực 、tứ giả chúng nhân cọng sử dưỡng bệnh 、ngũ giả Thượng tọa nhật 、lục giả ma ma đức 、thất giả trực tuế 。thị thất nhân giai bất ưng tác ,nhược hữu cường kiền ,như phản bất dục tác giả ,bất ưng ha vấn 。tự thị hậu thế trân bảo tạng dã 。

作鉢泥僧摩波利,當行百六十德。作直月,當行六十德。作直日,當行十德。作摩摩德,當行三十德。作直歲,當行十德。此上五人如上行者,久會至無為度世道矣。
tác bát nê tăng ma Ba lợi ,đương hạnh/hành/hàng bách lục thập đức 。tác trực nguyệt ,đương hạnh/hành/hàng lục thập đức 。tác trực nhật ,đương hạnh/hành/hàng thập đức 。tác ma ma đức ,đương hạnh/hành/hàng tam thập đức 。tác trực tuế ,đương hạnh/hành/hàng thập đức 。thử thượng ngũ nhân như thượng hành giả ,cửu hội chí vô vi độ thế đạo hĩ 。

鉢泥僧摩波利,有十五德:一者用佛故;二者用法故;三者用比丘僧故;四者當惜眾物;五者當惜招提僧物;六者當惜比丘僧物;七者當知佛事;八者當知招提僧事;九者當知比丘僧事;十者不得持塔物著招提僧物中;十一者不得持塔物著比丘僧物中;十二者不得持招提僧物著塔物中;十三者不得持招提僧物著比丘僧物中;十四者不得持比丘僧物著塔物中;十五者不得持比丘僧物著招提。
bát nê tăng ma Ba lợi ,hữu thập ngũ đức :nhất giả dụng Phật cố ;nhị giả dụng Pháp cố ;tam giả dụng Tỳ-kheo tăng cố ;tứ giả đương tích chúng vật ;ngũ giả đương tích chiêu đề tăng vật ;lục giả đương tích Tỳ-kheo tăng vật ;thất giả đương tri Phật sự ;bát giả đương tri chiêu đề tăng sự ;cửu giả đương tri Tỳ-kheo tăng sự ;thập giả bất đắc trì tháp vật trước/trứ chiêu đề tăng vật trung ;thập nhất giả bất đắc trì tháp vật trước/trứ Tỳ-kheo tăng vật trung ;thập nhị giả bất đắc trì chiêu đề tăng vật trước/trứ tháp vật trung ;thập tam giả bất đắc trì chiêu đề tăng vật trước/trứ Tỳ-kheo tăng vật trung ;thập tứ giả bất đắc trì Tỳ-kheo tăng vật trước/trứ tháp vật trung ;thập ngũ giả bất đắc trì Tỳ-kheo tăng vật trước/trứ chiêu đề 。

僧物中復有十五德:一者欲有所作,當白報眾人。二者不得割奪眾物獨匿自入。三者不得持眾人物私意饒益親厚。四者不得斷取眾家物以匿施用作名字。五者當數護理眾家臥具。六者若有病痛當占視,隨所思持與之。七者當恭敬瞻視比丘僧。八者為比丘僧作飯食當令淨潔。九者當隨婆羅門意。十者譬如事鬼神無有異。十一者不得自瞋喜。十二者欲行清淨,不得露身於竈下作事。十三者日暮常當自起按行門戶,視諸比丘戶皆閉不?設見異人,不得即呵,問言:「卿為是沙門?」許當復待明日。十四者不得掃寒著熱。十五者不得掃熱著寒。是為十五事。
tăng vật trung phục hưũ thập ngũ đức :nhất giả dục hữu sở tác ,đương bạch báo chúng nhân 。nhị giả bất đắc cát đoạt chúng vật độc nặc tự nhập 。tam giả bất đắc trì chúng nhân vật tư ý nhiêu ích thân hậu 。tứ giả bất đắc đoạn thủ chúng gia vật dĩ nặc thí dụng tác danh tự 。ngũ giả đương số hộ lý chúng gia ngọa cụ 。lục giả nhược hữu bệnh thống đương chiêm thị ,tùy sở tư trì dữ chi 。thất giả đương cung kính chiêm thị Tỳ-kheo tăng 。bát giả vi Tỳ-kheo tăng tác phạn thực đương lệnh tịnh khiết 。cửu giả đương tùy Bà-la-môn ý 。thập giả thí như sự quỷ thần vô hữu dị 。thập nhất giả bất đắc tự sân hỉ 。thập nhị giả dục hạnh/hành/hàng thanh tịnh ,bất đắc lộ thân ư táo hạ tác sự 。thập tam giả nhật mộ thường đương tự khởi án hạnh/hành/hàng môn hộ ,thị chư Tỳ-kheo hộ giai bế bất ?thiết kiến dị nhân ,bất đắc tức ha ,vấn ngôn :「khanh vi thị Sa Môn ?」hứa đương phục đãi minh nhật 。thập tứ giả bất đắc tảo hàn trước/trứ nhiệt 。thập ngũ giả bất đắc tảo nhiệt trước/trứ hàn 。thị vi thập ngũ sự 。

營事維那,飯時於堂中當行二十五德:一者已布空案,當自身行遍視下竟皆遍淨不。二者不得先布空案。三者上座已有應分飯。四者一切有所分布,皆當至沙彌,若白衣受。五者三師在中不得持增益。六者作分上下當使平等。七者分飯自當更手令平。八者欲分羹當三迴杓乃斟。九者令汁滓調。十者不得即以釜中羹著人鉢中,皆當先更分著器中。十一者所有分不得於上語笑。十二者不得遙大呼言取某來。十三者眾中有不食羹者,為取所便與之。十四者若眾中有不相便可者,不得即於坐中呵罵。十五者急當念養病。十六者飯時人持物來,當即分布盡之,不得言當遺後日。十七者急先益羹。十八者急當益中飯盡。十九者不得中止踞視僧。二十者不得遠離僧於前捨出。二十一者皆已飯,當自視中所不具者,復視多少益。二十二者不得住大呼從人撿挍食具去。二十三者蓋藏無令有聲、捐棄著地。二十四者當教人豫具掃帚澡水手巾。二十五者當住待僧達嚫竟,自當白畢竟乃出去。
doanh sự duy na ,phạn thời ư đường trung đương hạnh/hành/hàng nhị thập ngũ đức :nhất giả dĩ bố không án ,đương tự thân hạnh/hành/hàng biến thị hạ cánh giai Biến tịnh bất 。nhị giả bất đắc tiên bố không án 。tam giả Thượng tọa dĩ hữu ưng phần phạn 。tứ giả nhất thiết hữu sở phân bố ,giai đương chí sa di ,nhược/nhã bạch y thọ/thụ 。ngũ giả tam sư tại trung bất đắc trì tăng ích 。lục giả tác phần thượng hạ đương sử bình đẳng 。thất giả phần phạn tự đương cánh thủ lệnh bình 。bát giả dục phần canh đương tam hồi tiêu nãi châm 。cửu giả lệnh trấp chỉ điều 。thập giả bất đắc tức dĩ phủ trung canh trước/trứ nhân bát trung ,giai đương tiên cánh phần trước/trứ khí trung 。thập nhất giả sở hữu phần bất đắc ư thượng ngữ tiếu 。thập nhị giả bất đắc dao đại hô ngôn thủ mỗ lai 。thập tam giả chúng trung hữu bất thực/tự canh giả ,vi thủ sở tiện dữ chi 。thập tứ giả nhược/nhã chúng trung hữu bất tướng tiện khả giả ,bất đắc tức ư tọa trung ha mạ 。thập ngũ giả cấp đương niệm dưỡng bệnh 。thập lục giả phạn thời nhân trì vật lai ,đương tức phân bố tận chi ,bất đắc ngôn đương di hậu nhật 。thập thất giả cấp tiên ích canh 。thập bát giả cấp đương ích trung phạn tận 。thập cửu giả bất đắc trung chỉ cứ thị tăng 。nhị thập giả bất đắc viễn ly tăng ư tiền xả xuất 。nhị thập nhất giả giai dĩ phạn ,đương tự thị trung sở bất cụ giả ,phục thị đa thiểu ích 。nhị thập nhị giả bất đắc trụ đại hô tùng nhân kiểm hiệu thực/tự cụ khứ 。nhị thập tam giả cái tạng vô lệnh hữu thanh 、quyên khí trước/trứ địa 。nhị thập tứ giả đương giáo nhân dự cụ tảo trửu táo thủy thủ cân 。nhị thập ngũ giả đương trụ/trú đãi tăng đạt sấn cánh ,tự đương bạch tất cánh nãi xuất khứ 。

竈下有二十五德:一者為鉢泥僧盡力忍辱。二者當佛法行恭敬等視上下。三者若人從有所索,有即當一切與,不得逆言無有。四者當早起行,視當一切具。五者一切使人行,若有所買不得施乞之。六者欲呼使不得遙大作聲呼。七者一切有所作,不得使物器大有聲。八者一切當可眾人意,不得自在直行強。九者若人持飯來、若餘物多少,即當白眾人使達嚫,不得獨受便遣令去。十者即分布令遍,設使過時當藏弆,不得便先當視。十一者若檀越來言欲作飯,未見所有,不得即對人說;若主人持錢來作比丘僧飯,若鉢泥僧與主人,若白賢者,共議所當兩作,不得獨自可。十二者汲水不得大投瓶井中令水濁。十三者不得自擇米。十四者澡釜三易水令淨。十五者勿持釜中熱湯澆瀆中。十六者不得自然竈。十七者不得自掃生草斷去根。十八者不得以生菜根葉著火中。十九者不得持食飯注瀆中。二十者一切飯具當覆上,不得使受塵坌。二十一者不得教人作長分,設僧不食當自置棄之。二十二者不得持眾物猗身以作恩惠。二十三者蓋藏自當行視令堅。二十四者不得分今日食遺旦日。二十五者不得持旦食遺今日。
táo hạ hữu nhị thập ngũ đức :nhất giả vi bát nê tăng tận lực nhẫn nhục 。nhị giả đương Phật Pháp hạnh/hành/hàng cung kính đẳng thị thượng hạ 。tam giả nhược/nhã nhân tùng hữu sở tác/sách ,hữu tức đương nhất thiết dữ ,bất đắc nghịch ngôn vô hữu 。tứ giả đương tảo khởi hạnh/hành/hàng ,thị đương nhất thiết cụ 。ngũ giả nhất thiết sử nhân hạnh/hành/hàng ,nhược hữu sở mãi bất đắc thí khất chi 。lục giả dục hô sử bất đắc dao Đại tác thanh hô 。thất giả nhất thiết hữu sở tác ,bất đắc sử vật khí Đại hữu thanh 。bát giả nhất thiết đương khả chúng nhân ý ,bất đắc tự tại trực hạnh/hành/hàng cường 。cửu giả nhược/nhã nhân trì phạn lai 、nhược/nhã dư vật đa thiểu ,tức đương bạch chúng nhân sử đạt sấn ,bất đắc độc thọ/thụ tiện khiển lệnh khứ 。thập giả tức phân bố lệnh biến ,thiết sử quá thời đương tạng khí ,bất đắc tiện tiên đương thị 。thập nhất giả nhược/nhã đàn việt lai ngôn dục tác phạn ,vị kiến sở hữu ,bất đắc tức đối nhân thuyết ;nhược/nhã chủ nhân trì tiễn lai tác Tỳ-kheo tăng phạn ,nhược/nhã bát nê tăng dữ chủ nhân ,nhược/nhã bạch hiền giả ,cọng nghị sở đương lượng (lưỡng) tác ,bất đắc độc tự khả 。thập nhị giả cấp thủy bất đắc Đại đầu bình tỉnh trung lệnh thủy trược 。thập tam giả bất đắc tự trạch mễ 。thập tứ giả táo phủ tam dịch thủy lệnh tịnh 。thập ngũ giả vật trì phủ trung nhiệt thang kiêu độc trung 。thập lục giả bất đắc tự nhiên táo 。thập thất giả bất đắc tự tảo sanh thảo đoạn khứ căn 。thập bát giả bất đắc dĩ sanh thái căn diệp trước/trứ hỏa trung 。thập cửu giả bất đắc trì thực/tự phạn chú độc trung 。nhị thập giả nhất thiết phạn cụ đương phước thượng ,bất đắc sử thọ/thụ trần bộn 。nhị thập nhất giả bất đắc giáo nhân tác trường/trưởng phần ,thiết tăng bất thực/tự đương tự trí khí chi 。nhị thập nhị giả bất đắc trì chúng vật y thân dĩ tác ân huệ 。nhị thập tam giả cái tạng tự đương hạnh/hành/hàng thị lệnh kiên 。nhị thập tứ giả bất đắc phần kim nhật thực/tự di đán nhật 。nhị thập ngũ giả bất đắc trì đán thực/tự di kim nhật 。

有七事以待新至比丘:一者來至即當問消息、二者當為次座上下、三者當給與房室、四者當給臥具被枕、五者當給與燈火、六者當語比丘僧教令、七者當語國土習俗。
hữu thất sự dĩ đãi tân chí Tỳ-kheo :nhất giả lai chí tức đương vấn tiêu tức 、nhị giả đương vi thứ tọa thượng hạ 、tam giả đương cấp dữ phòng thất 、tứ giả đương cấp ngọa cụ bị chẩm 、ngũ giả đương cấp dữ đăng hỏa 、lục giả đương ngữ Tỳ-kheo tăng giáo lệnh 、thất giả đương ngữ quốc độ tập tục 。

教人市買有五事:一者當教莫與人諍、二者當教買淨者、三者莫使侵人、四者不得走促人、五者當護人意。
giáo nhân thị mãi hữu ngũ sự :nhất giả đương giáo mạc dữ nhân tránh 、nhị giả đương giáo mãi tịnh giả 、tam giả mạc sử xâm nhân 、tứ giả bất đắc tẩu xúc nhân 、ngũ giả đương hộ nhân ý 。

買肉有五事:一者設見肉完,未斷不應便買;二者人已斷,餘乃應買;三者設見肉少,不得盡買;四者若肉少,不得妄增錢取;五者設肉已盡,不得言當多買。
mãi nhục hữu ngũ sự :nhất giả thiết kiến nhục hoàn ,vị đoạn bất ưng tiện mãi ;nhị giả nhân dĩ đoạn ,dư nãi ưng mãi ;tam giả thiết kiến nhục thiểu ,bất đắc tận mãi ;tứ giả nhược/nhã nhục thiểu ,bất đắc vọng tăng tiễn thủ ;ngũ giả thiết nhục dĩ tận ,bất đắc ngôn đương đa mãi 。

教人汲水有五事:一者當使先淨澡器、二者當使著屏處、三者當覆上令淨、四者不得持膩汁污、五者若人有污不得復用。
giáo nhân cấp thủy hữu ngũ sự :nhất giả đương sử tiên tịnh táo khí 、nhị giả đương sử trước/trứ bình xứ/xử 、tam giả đương phước thượng lệnh tịnh 、tứ giả bất đắc trì nị trấp ô 、ngũ giả nhược/nhã nhân hữu ô bất đắc phục dụng 。

教人破薪有五事:一者莫當道、二者先視斧柄令堅、三者不得使破有青草薪、四者不得妄破塔材、五者積著燥處。
giáo nhân phá tân hữu ngũ sự :nhất giả mạc đương đạo 、nhị giả tiên thị phủ bính lệnh kiên 、tam giả bất đắc sử phá hữu thanh thảo tân 、tứ giả bất đắc vọng phá tháp tài 、ngũ giả tích trước/trứ táo xứ/xử 。

教人擇米有五事:一者當自量視多少、二者不得有草、三者擇去鼠屎、四者不得令有穬、五者向淨地。
giáo nhân trạch mễ hữu ngũ sự :nhất giả đương tự lượng thị đa thiểu 、nhị giả bất đắc hữu thảo 、tam giả trạch khứ thử thỉ 、tứ giả bất đắc lệnh hữu 穬、ngũ giả hướng tịnh địa 。

教人洮米有五事:一者當用堅器、二者用淨水、三者五易水令淨、四者內著屏處、五者覆上令密。
giáo nhân thao mễ hữu ngũ sự :nhất giả đương dụng kiên khí 、nhị giả dụng tịnh thủy 、tam giả ngũ dịch thủy lệnh tịnh 、tứ giả nội trước/trứ bình xứ/xử 、ngũ giả phước thượng lệnh mật 。

澡釜有五事:一者不得持汁大衝釜底、二者當使蓋器受污水出棄之、三者當添滿水、四者淨澡木蓋覆上、五者日暮覆上看令堅。
táo phủ hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trì trấp Đại xung phủ để 、nhị giả đương sử cái khí thọ/thụ ô thủy xuất khí chi 、tam giả đương thiêm mãn thủy 、tứ giả tịnh táo mộc cái phước thượng 、ngũ giả nhật mộ phước thượng khán lệnh kiên 。

燃竈有五事:一者燃火不得橫薪、二者不得燃生薪、三者不得燃釜倒逆薪、四者不得自以口吹火燃、五者不得持熱湯澆火滅。
nhiên táo hữu ngũ sự :nhất giả nhiên hỏa bất đắc hoạnh tân 、nhị giả bất đắc nhiên sanh tân 、tam giả bất đắc nhiên phủ đảo nghịch tân 、tứ giả bất đắc tự dĩ khẩu xuy hỏa nhiên 、ngũ giả bất đắc trì nhiệt thang kiêu hỏa diệt 。

教人炊米有五事:一者當教待氣出而莊之;二者隨氣上米稍稍炊之;三者安正甑不得令氣泄;四者著米甑中隨覆之;五者已熟下之,亦當覆上莫使露也。
giáo nhân xuy mễ hữu ngũ sự :nhất giả đương giáo đãi khí xuất nhi trang chi ;nhị giả tùy khí thượng mễ sảo sảo xuy chi ;tam giả an chánh tắng bất đắc lệnh khí tiết ;tứ giả trước/trứ mễ tắng trung tùy phước chi ;ngũ giả dĩ thục hạ chi ,diệc đương phước thượng mạc sử lộ dã 。

擇菜有五事:一者當去根、二者當令等、三者不得令青黃合、四者當使澡淨、五者皆當令向火知之乃得布用。
trạch thái hữu ngũ sự :nhất giả đương khứ căn 、nhị giả đương lệnh đẳng 、tam giả bất đắc lệnh thanh hoàng hợp 、tứ giả đương sử táo tịnh 、ngũ giả giai đương lệnh hướng hỏa tri chi nãi đắc bố dụng 。

作羹有五事:一者當教如次內物、二者當令熟、三者令味調適、四者當自視令淨潔、五者已熟當去下火覆之。
tác canh hữu ngũ sự :nhất giả đương giáo như thứ nội vật 、nhị giả đương lệnh thục 、tam giả lệnh vị điều thích 、tứ giả đương tự thị lệnh tịnh khiết 、ngũ giả dĩ thục đương khứ hạ hỏa phước chi 。

教人澡案一切食具有五事:一者皆當三易水使淨、二者拭使淨、三者布案使相去二尺、四者皆當案正下橙令堅、五者不得令污比丘僧衣。
giáo nhân táo án nhất thiết thực/tự cụ hữu ngũ sự :nhất giả giai đương tam dịch thủy sử tịnh 、nhị giả thức sử tịnh 、tam giả bố án sử tướng khứ nhị xích 、tứ giả giai đương án chánh hạ chanh lệnh kiên 、ngũ giả bất đắc lệnh ô Tỳ-kheo tăng y 。

揵椎有五事:一者常會時、二者旦食時、三者晝飯時、四者暮投槃時、五者一切無常。
kiền chuy hữu ngũ sự :nhất giả thường hội thời 、nhị giả đán thực thời 、tam giả trú phạn thời 、tứ giả mộ đầu bàn thời 、ngũ giả nhất thiết vô thường 。

復有七法:一者縣官、二者大火、三者大水、四者盜賊、五者會沙彌、六者會優婆塞、七者呼私兒。
phục hưũ thất pháp :nhất giả huyền quan 、nhị giả Đại hỏa 、tam giả Đại thủy 、tứ giả đạo tặc 、ngũ giả hội sa di 、lục giả hội ưu-bà-tắc 、thất giả hô tư nhi 。

當復知十二時揵椎。常會時先從小起稍至大,大下擊二十,稍小二十一下,小小十下,復大三下。旦食大下八,晝食一通,投槃亦一通。會沙彌三下,優婆塞三下,無常者隨視時。縣官、水火、盜賊亦隨時。呼私兒一下,持一通至比丘揵椎無後音。
đương phục tri thập nhị thời kiền chuy 。thường hội thời tiên tùng tiểu khởi sảo chí Đại ,Đại hạ kích nhị thập ,sảo tiểu nhị thập nhất hạ ,tiểu tiểu thập hạ ,phục Đại tam hạ 。đán thực/tự Đại hạ bát ,trú thực/tự nhất thông ,đầu bàn diệc nhất thông 。hội sa di tam hạ ,ưu-bà-tắc tam hạ ,vô thường giả tùy thị thời 。huyền quan 、thủy hỏa 、đạo tặc diệc tùy thời 。hô tư nhi nhất hạ ,trì nhất thông chí Tỳ-kheo kiền chuy vô hậu âm 。

有百六十事鉢泥僧會,摩波利所當行。鉢泥僧會時,有五事:一者當禮佛、二者當禮僧、三者隨次坐、四者不得大踞床有聲、五者遺上座處。
hữu bách lục thập sự bát nê tăng hội ,ma Ba lợi sở đương hạnh/hành/hàng 。bát nê tăng hội thời ,hữu ngũ sự :nhất giả đương lễ Phật 、nhị giả đương lễ tăng 、tam giả tùy thứ tọa 、tứ giả bất đắc Đại cứ sàng hữu thanh 、ngũ giả di Thượng tọa xứ/xử 。

復有五事:一者不得諍坐上下;二者當恭敬上座;三者當隨眾法令;四者若摩波利次直日,若使作即當如法受;五者已畢,起坐,當過白和上阿闍梨。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc tránh tọa thượng hạ ;nhị giả đương cung kính Thượng tọa ;tam giả đương tùy chúng Pháp lệnh ;tứ giả nhược/nhã ma Ba lợi thứ trực nhật ,nhược/nhã sử tác tức đương như pháp thụ ;ngũ giả dĩ tất ,khởi tọa ,đương quá/qua bạch hòa thượng A-xà-lê 。

已受直日有五事:一者當先受戶鑰、二者當數銅佛像、三者當數銅香爐、四者當數銅燈、五者當正坐席自承比。
dĩ thọ/thụ trực nhật hữu ngũ sự :nhất giả đương tiên thọ/thụ hộ thược 、nhị giả đương số đồng Phật tượng 、tam giả đương số đồng hương lô 、tứ giả đương số đồng đăng 、ngũ giả đương chánh tọa tịch tự thừa bỉ 。

掃塔上有五事:一者不得著履上、二者不得背佛掃塔、三者不得取上墡土持下棄、四者當下佛像上故花、五者當且過澡手自持淨巾還。
tảo tháp thượng hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trước/trứ lý thượng 、nhị giả bất đắc bối Phật tảo tháp 、tam giả bất đắc thủ thượng thiện độ trì hạ khí 、tứ giả đương hạ Phật tượng thượng cố hoa 、ngũ giả đương thả quá/qua táo thủ tự trì tịnh cân hoàn 。

拭佛像復有五事:一者當堅持、二者常拭令淨、三者不得以手摩近面目羅手指、四者當自出錢買花、五者當布與人令散佛上。
thức Phật tượng phục hưũ ngũ sự :nhất giả đương kiên trì 、nhị giả thường thức lệnh tịnh 、tam giả bất đắc dĩ thủ ma cận diện mục La thủ chỉ 、tứ giả đương tự xuất tiễn mãi hoa 、ngũ giả đương bố dữ nhân lệnh tán Phật thượng 。

掃塔下有五事:一者當先灑地、二者當使調、三者當待燥、四者不得逆掃、五者不得逆風掃。
tảo tháp hạ hữu ngũ sự :nhất giả đương tiên sái địa 、nhị giả đương sử điều 、tam giả đương đãi táo 、tứ giả bất đắc nghịch tảo 、ngũ giả bất đắc nghịch phong tảo 。

掃除又有五事:一者不得去墡土、二者當自手拾草、三者當取中土轉著下處、四者不得令四角掃處有迹、五者掃塔前六步使淨。
tảo trừ hựu hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc khứ thiện độ 、nhị giả đương tự thủ thập thảo 、tam giả đương thủ trung độ chuyển trước/trứ hạ xứ/xử 、tứ giả bất đắc lệnh tứ giác tảo xứ/xử hữu tích 、ngũ giả tảo tháp tiền lục bộ sử tịnh 。

設大比丘僧會時,掃除講堂中有七事:一者當早起行視門戶開未;二者當撿空燈當摒之;三者當掃拭佛像去前宿花;四者當燒香著佛前;五者當作大燈火著堂中央,却正比丘僧坐席;六者僧比丘事畢去,徐當灑地;七者當更淨掃地。
thiết Đại Tỳ-kheo tăng hội thời ,tảo trừ giảng đường trung hữu thất sự :nhất giả đương tảo khởi hạnh/hành/hàng thị môn hộ khai vị ;nhị giả đương kiểm không đăng đương bính chi ;tam giả đương tảo thức Phật tượng khứ tiền tú hoa ;tứ giả đương thiêu hương trước/trứ Phật tiền ;ngũ giả đương tác Đại đăng hỏa trước/trứ đường trung ương ,khước chánh Tỳ-kheo tăng tọa tịch ;lục giả tăng Tỳ-kheo sự tất khứ ,từ đương sái địa ;thất giả đương cánh tịnh tảo địa 。

有五事灑地:一者當却行、二者當輕手、三者當令遍、四者當待燥、五者不得濺人衣。
hữu ngũ sự sái địa :nhất giả đương khước hạnh/hành/hàng 、nhị giả đương khinh thủ 、tam giả đương lệnh biến 、tứ giả đương đãi táo 、ngũ giả bất đắc tiên nhân y 。

掃塔地有五事:一者不得背佛;二者大得不掉手污人足;三者不得掃去墡土;四者當自手除出棄之;五者不得當人道,亦莫棄水中及圊中。
tảo tháp địa hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc bối Phật ;nhị giả Đại đắc bất điệu thủ ô nhân túc ;tam giả bất đắc tảo khứ thiện độ ;tứ giả đương tự thủ trừ xuất khí chi ;ngũ giả bất đắc đương nhân đạo ,diệc mạc khí thủy trung cập thanh trung 。

撿燈有五事:一者不得滅中炷、二者當瀉中餘膏作大燈燃著佛前、三者當取空燈內著常處、四者不得妄破碎、五者若亡物皆當應買償著常處。
kiểm đăng hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc diệt trung chú 、nhị giả đương tả trung dư cao tác Đại đăng nhiên trước/trứ Phật tiền 、tam giả đương thủ không đăng nội trước/trứ thường xứ/xử 、tứ giả bất đắc vọng phá toái 、ngũ giả nhược/nhã vong vật giai đương ưng mãi thường trước/trứ thường xứ/xử 。

燒香著佛前有三事:一者易中故火、二者當自出香、三者當布與人。
thiêu hương trước/trứ Phật tiền hữu tam sự :nhất giả dịch trung cố hỏa 、nhị giả đương tự xuất hương 、tam giả đương bố dữ nhân 。

整頓比丘僧床席有三事:一者當安隱視床足使堅;二者當下意掃拭令淨;三者拂拭席當使遍,不得令污比丘僧衣。
chỉnh đốn Tỳ-kheo tăng sàng tịch hữu tam sự :nhất giả đương an ổn thị sàng túc sử kiên ;nhị giả đương hạ ý tảo thức lệnh tịnh ;tam giả phất thức tịch đương sử biến ,bất đắc lệnh ô Tỳ-kheo tăng y 。

具香爐有三事:一者當先除去故火,拾取中香聚一面;二者當拭令淨乃著火,還取故香著中;三者著火不得大熾火、不得少,令灰火疾滅冥。
cụ hương lô hữu tam sự :nhất giả đương tiên trừ khứ cố hỏa ,thập thủ trung hương tụ nhất diện ;nhị giả đương thức lệnh tịnh nãi trước/trứ hỏa ,hoàn thủ cố hương trước/trứ trung ;tam giả trước/trứ hỏa bất đắc Đại sí hỏa 、bất đắc thiểu ,lệnh hôi hỏa tật diệt minh 。

燃燈有五事:一者當持淨巾拭中外令淨;二者當作淨炷;三者當自作麻油;四者著膏不得令滿,亦不得令少;五者當護令堅,莫懸妨人道污人。是直日法,如上行之得福。右六十事直日所行。
Nhiên Đăng hữu ngũ sự :nhất giả đương trì tịnh cân thức trung ngoại lệnh tịnh ;nhị giả đương tác tịnh chú ;tam giả đương tự tác ma du ;tứ giả trước/trứ cao bất đắc lệnh mãn ,diệc bất đắc lệnh thiểu ;ngũ giả đương hộ lệnh kiên ,mạc huyền phương nhân đạo ô nhân 。thị trực nhật Pháp ,như thượng hạnh/hành/hàng chi đắc phước 。hữu lục thập sự trực nhật sở hạnh 。

摩摩德有十五德:一者用佛故;二者用法故;三者用比丘僧故;四者用和上阿闍梨故;五者用我棄家作沙門故;六者用作主人,耐忍四遠故;七者當待四遠故;八者眾中人有過,不得於前言當擅罰之;九者眾中一人有過,眾人欲罰,當下座請之,不得獨匿;十者當有德;十一者當能致檀越;十二者四遠比丘來,衣被破壞,當為乞匃補納之;十三者飯食一切當共用;十四者占視病瘦當等;十五者聞外有病比丘,當往看視之。
ma ma đức hữu thập ngũ đức :nhất giả dụng Phật cố ;nhị giả dụng Pháp cố ;tam giả dụng Tỳ-kheo tăng cố ;tứ giả dụng hòa thượng A-xà-lê cố ;ngũ giả dụng ngã khí gia tác Sa Môn cố ;lục giả dụng tác chủ nhân ,nại nhẫn tứ viễn cố ;thất giả đương đãi tứ viễn cố ;bát giả chúng trung nhân hữu quá/qua ,bất đắc ư tiền ngôn đương thiện phạt chi ;cửu giả chúng trung nhất nhân hữu quá/qua ,chúng nhân dục phạt ,đương hạ tọa thỉnh chi ,bất đắc độc nặc ;thập giả đương hữu đức ;thập nhất giả đương năng trí đàn việt ;thập nhị giả tứ viễn Tỳ-kheo lai ,y bị phá hoại ,đương vi khất cái bổ nạp chi ;thập tam giả phạn thực nhất thiết đương cọng dụng ;thập tứ giả chiêm thị bệnh sấu đương đẳng ;thập ngũ giả văn ngoại hữu bệnh Tỳ-kheo ,đương vãng khán thị chi 。

復有六事:一者不得招提僧物著塔物、二者不得持招提僧物著比丘物、三者不得塔物著招提僧物、四者不得塔物著比丘僧物、五者不得持比丘僧物著塔物、六者不得持比丘僧物著招提僧物。
phục hưũ lục sự :nhất giả bất đắc chiêu đề tăng vật trước/trứ tháp vật 、nhị giả bất đắc trì chiêu đề tăng vật trước/trứ Tỳ-kheo vật 、tam giả bất đắc tháp vật trước/trứ chiêu đề tăng vật 、tứ giả bất đắc tháp vật trước/trứ Tỳ-kheo tăng vật 、ngũ giả bất đắc trì Tỳ-kheo tăng vật trước/trứ tháp vật 、lục giả bất đắc trì Tỳ-kheo tăng vật trước/trứ chiêu đề tăng vật 。

復有三事:一者一切從如毛髮至無數,不得有匿。二者從沙彌上至日,若有疾病、衣被壞,當買與易,不得持作恩惠求名聞,皆當使作平等。三者一切塔有物、若招提僧所有物,不得行來出入,如此輩不得先受彼福。能護是事者,可為摩摩德。
phục hưũ tam sự :nhất giả nhất thiết tùng như mao phát chí vô số ,bất đắc hữu nặc 。nhị giả tùng sa di thượng chí nhật ,nhược hữu tật bệnh 、y bị hoại ,đương mãi dữ dịch ,bất đắc trì tác ân huệ cầu danh văn ,giai đương sử tác bình đẳng 。tam giả nhất thiết tháp hữu vật 、nhược/nhã chiêu đề tăng sở hữu vật ,bất đắc hạnh/hành/hàng lai xuất nhập ,như thử bối bất đắc tiên thọ/thụ bỉ phước 。năng hộ thị sự giả ,khả vi ma ma đức 。

復有四事:一者從四月十五日至七月十五日,當與比丘僧共對計,具視凡疏白。如是已計眾人皆知要,當所餘視皆現在分明。二者槃泥僧從十五日至十五日,若摩波利若僧共計視疏念非常,是為四行。三者若比丘欲到彼面設宿,從問三法事等,問塔、若佛像、若僧數雜物、若比丘僧、若日名檀越姓字一切所問,皆當報語使得具知。四者若國尊、長者、寺主、檀越持物多少來,即白僧令知具聞。如是四事,賢者所值已不惜,是為摩摩德功効,自淨得度世道。
phục hưũ tứ sự :nhất giả tùng tứ nguyệt thập ngũ nhật chí thất nguyệt thập ngũ nhật ,đương dữ Tỳ-kheo tăng cọng đối kế ,cụ thị phàm sớ bạch 。như thị dĩ kế chúng nhân giai tri yếu ,đương sở dư thị giai hiện tại phân minh 。nhị giả bàn nê tăng tùng thập ngũ nhật chí thập ngũ nhật ,nhược/nhã ma Ba lợi nhược/nhã tăng cọng kế thị sớ niệm phi thường ,thị vi tứ hạnh/hành/hàng 。tam giả nhược/nhã Tỳ-kheo dục đáo bỉ diện thiết tú ,tùng vấn tam Pháp sự đẳng ,vấn tháp 、nhược/nhã Phật tượng 、nhược/nhã tăng số tạp vật 、nhược/nhã Tỳ-kheo tăng 、nhược/nhã nhật danh đàn việt tính tự nhất thiết sở vấn ,giai đương báo ngữ sử đắc cụ tri 。tứ giả nhược/nhã quốc tôn 、Trưởng-giả 、tự chủ 、đàn việt trì vật đa thiểu lai ,tức bạch tăng lệnh tri cụ văn 。như thị tứ sự ,hiền giả sở trị dĩ bất tích ,thị vi ma ma đức công hiệu ,tự tịnh đắc độ thế đạo 。

直歲有十德:一者為三法盡力。二者若有比丘從遠方來,當逆安隱。三者當給與床席若燈火三日至七日。四者設房皆滿,當自避,持處與之。五者當數往問訊占視。六者當為說國土習俗。七者當憂所不具足。八者若中有共諍者,不得有所助,常當和解令安隱。九者若宿與不相便安,不得於眾中呵罵,亦不得呼人使共作某,令主不可。十者不得與摩波利共諍求長短,數於眾中若行說之,亦不得取三法中所有物持行作恩惠。如法行者可作直歲。萬物何因緣生?有五事:一者四時五行、二者種性、三者自然、四者施與、五者功德。直歲以是五事,會當得佛。
trực tuế hữu thập đức :nhất giả vi tam Pháp tận lực 。nhị giả nhược hữu Tỳ-kheo tùng viễn phương lai ,đương nghịch an ổn 。tam giả đương cấp dữ sàng tịch nhược/nhã đăng hỏa tam nhật chí thất nhật 。tứ giả thiết phòng giai mãn ,đương tự tị ,trì xứ/xử dữ chi 。ngũ giả đương số vãng vấn tấn chiêm thị 。lục giả đương vi thuyết quốc độ tập tục 。thất giả đương ưu sở bất cụ túc 。bát giả nhược/nhã trung hữu cọng tránh giả ,bất đắc hữu sở trợ ,thường đương hòa giải lệnh an ổn 。cửu giả nhược/nhã tú dữ bất tướng tiện an ,bất đắc ư chúng trung ha mạ ,diệc bất đắc hô nhân sử cọng tác mỗ ,lệnh chủ bất khả 。thập giả bất đắc dữ ma Ba lợi cọng tránh cầu trường/trưởng đoản ,số ư chúng trung nhược/nhã hạnh/hành/hàng thuyết chi ,diệc bất đắc thủ tam Pháp trung sở hữu vật trì hạnh/hành/hàng tác ân huệ 。như Pháp hành giả khả tác trực tuế 。vạn vật hà nhân duyên sanh ?hữu ngũ sự :nhất giả tứ thời ngũ hành 、nhị giả chủng tánh 、tam giả tự nhiên 、tứ giả thí dữ 、ngũ giả công đức 。trực tuế dĩ thị ngũ sự ,hội đương đắc Phật 。

都摩波利揵椎有五事:一者當會、二者常會讀經、三者布薩、四者會僧飯、五者一切非常。復有五事:一者撾揵椎時當先視早晚;二者常當報上座;三者當復待檀越視般泥僧具未;四者當可眾人意;五者當次僧坐處,不得數起僧。
đô ma Ba lợi kiền chuy hữu ngũ sự :nhất giả đương hội 、nhị giả thường hội đọc Kinh 、tam giả bố tát 、tứ giả hội tăng phạn 、ngũ giả nhất thiết phi thường 。phục hưũ ngũ sự :nhất giả qua kiền chuy thời đương tiên thị tảo vãn ;nhị giả thường đương báo Thượng tọa ;tam giả đương phục đãi đàn việt thị bát nê tăng cụ vị ;tứ giả đương khả chúng nhân ý ;ngũ giả đương thứ tăng tọa xứ/xử ,bất đắc số khởi tăng 。

復有五事:一者不得正對僧坐、二者不得先自檀罰人、三者語但順人意、四者白事不得增減人語、五者若有所分皆當調等。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc chánh đối tăng tọa 、nhị giả bất đắc tiên tự đàn phạt nhân 、tam giả ngữ đãn thuận nhân ý 、tứ giả bạch sự bất đắc tăng giảm nhân ngữ 、ngũ giả nhược hữu sở phần giai đương điều đẳng 。

復有五事:一者若僧中不如法者,不應便自於眾中呵罵;二者不得違僧正令;三者不得數捨僧出妄行;四者事畢當從僧悔,若語言不可、分布不等,乞除罪;五者白彼已不得先出去。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả nhược/nhã tăng trung bất như pháp giả ,bất ưng tiện tự ư chúng trung ha mạ ;nhị giả bất đắc vi tăng chánh lệnh ;tam giả bất đắc số xả tăng xuất vọng hạnh/hành/hàng ;tứ giả sự tất đương tòng tăng hối ,nhược/nhã ngữ ngôn bất khả 、phân bố bất đẳng ,khất trừ tội ;ngũ giả bạch bỉ dĩ bất đắc tiên xuất khứ 。

復有五事:一者朝暮當行視病瘦;二者當日行問訊上座諸大人;三者當時往至檀越家勞問;四者若有遠許比丘來當安隱之;五者若同學中有命盡,當占視遠送之。是都摩波利二十五德。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả triêu mộ đương hạnh/hành/hàng thị bệnh sấu ;nhị giả đương nhật hạnh/hành/hàng vấn tấn Thượng tọa chư đại nhân ;tam giả đương thời vãng chí đàn việt gia lao vấn ;tứ giả nhược hữu viễn hứa Tỳ-kheo lai đương an ổn chi ;ngũ giả nhược/nhã đồng học trung hữu mạng tận ,đương chiêm thị viễn tống chi 。thị đô ma Ba lợi nhị thập ngũ đức 。

從是五德:一者後世在所從生,若有被病著床,當有自然持神藥往瞻視護汝。二者後世若在厄難處,無所聞知,當有自然呼者。三者後世若在無穀水漿之處,當有自然持香甘美食往與之。四者後世若在不安隱處地飢渴,當有自然持甘露與之。五者已受是福,後世會當得道神足。
tùng thị ngũ đức :nhất giả hậu thế tại sở tùng sanh ,nhược hữu bị bệnh trước/trứ sàng ,đương hữu tự nhiên trì Thần dược vãng chiêm thị hộ nhữ 。nhị giả hậu thế nhược/nhã tại ách nạn xứ/xử ,vô sở văn tri ,đương hữu tự nhiên hô giả 。tam giả hậu thế nhược/nhã tại vô cốc thủy tương chi xứ/xử ,đương hữu tự nhiên trì hương cam mỹ thực/tự vãng dữ chi 。tứ giả hậu thế nhược/nhã tại bất an ẩn xứ địa cơ khát ,đương hữu tự nhiên trì cam lồ dữ chi 。ngũ giả dĩ thọ/thụ thị phước ,hậu thế hội đương đắc đạo thần túc 。

當會揵椎,當先從小起,大下三十,次下二十,次下十,小小下五。如是至三,後大下三。會沙門時,便大下四十,次下三十,次下二十,次下十,小小下五。上三通,後三大下。若布薩時,先小小下七,大下五十,次四十,次三十,次二十,次小小下十。亦三通,大下三。僧飯時,先大下四,疏直下二十,次下十,小小下亦十,次下五,後再通。先數隨時,趣三通當視因緣。非常時無數,先急後緩或時先緩後急,是都摩波利揵椎法。
đương hội kiền chuy ,đương tiên tùng tiểu khởi ,Đại hạ tam thập ,thứ hạ nhị thập ,thứ hạ thập ,tiểu tiểu hạ ngũ 。như thị chí tam ,hậu Đại hạ tam 。hội Sa Môn thời ,tiện Đại hạ tứ thập ,thứ hạ tam thập ,thứ hạ nhị thập ,thứ hạ thập ,tiểu tiểu hạ ngũ 。thượng tam thông ,hậu tam đại hạ 。nhược/nhã bố tát thời ,tiên tiểu tiểu hạ thất ,Đại hạ ngũ thập ,thứ tứ thập ,thứ tam thập ,thứ nhị thập ,thứ tiểu tiểu hạ thập 。diệc tam thông ,Đại hạ tam 。tăng phạn thời ,tiên Đại hạ tứ ,sớ trực hạ nhị thập ,thứ hạ thập ,tiểu tiểu hạ diệc thập ,thứ hạ ngũ ,hậu tái thông 。tiên số tùy thời ,thú tam thông đương thị nhân duyên 。phi thường thời vô số ,tiên cấp hậu hoãn hoặc thời tiên hoãn hậu cấp ,thị đô ma Ba lợi kiền chuy Pháp 。

當會有五事:一者聞揵椎聲即當著袈裟出戶如法;二者於講堂戶外當止住正袈裟脫帽乃入;三者有佛像者當頭面著地作禮却禮僧;四者當隨次向上座;五者當遺上座處,上座隨坐踞隨踞。
đương hội hữu ngũ sự :nhất giả văn kiền chuy thanh tức đương trước/trứ ca sa xuất hộ như pháp ;nhị giả ư giảng đường hộ ngoại đương chỉ trụ chánh ca sa thoát mạo nãi nhập ;tam giả hữu Phật tượng giả đương đầu diện trước/trứ địa tác lễ khước lễ tăng ;tứ giả đương tùy thứ hướng Thượng tọa ;ngũ giả đương di Thượng tọa xứ/xử ,Thượng tọa tùy tọa cứ tùy cứ 。

踞坐有五事:一者不得交足、二者不得雙前兩足、三者不得却踞兩手掉捎兩足、四者不得支柱一足申一足、五者不得上下足。
cứ tọa hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc giao túc 、nhị giả bất đắc song tiền lưỡng túc 、tam giả bất đắc khước cứ lưỡng thủ điệu sao lưỡng túc 、tứ giả bất đắc chi trụ nhất túc thân nhất túc 、ngũ giả bất đắc thượng hạ túc 。

正坐有五事:一者不得倚壁、二者不得以兩手前據、三者不得以肘據床、四者不得伏臥以兩手捧頭、五者不得以手指拄頰。
chánh tọa hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc ỷ bích 、nhị giả bất đắc dĩ lưỡng thủ tiền cứ 、tam giả bất đắc dĩ trửu cứ sàng 、tứ giả bất đắc phục ngọa dĩ lưỡng thủ phủng đầu 、ngũ giả bất đắc dĩ thủ chỉ trụ giáp 。

復有五事:一者不得倚左右人肩、二者不得妄起至上座前邊坐、三者不得妄咄叱摩波利若下坐、四者不得解袈裟著上座舍出、五者不得坐自搖使床有聲。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả bất đắc ỷ tả hữu nhân kiên 、nhị giả bất đắc vọng khởi chí Thượng tọa tiền biên tọa 、tam giả bất đắc vọng đốt sất ma Ba lợi nhược/nhã hạ tọa 、tứ giả bất đắc giải ca sa trước/trứ Thượng tọa xá xuất 、ngũ giả bất đắc tọa tự diêu/dao sử sàng hữu thanh 。

復有五事:一者欲出當先正袈裟,不得參差;二者欲正袈裟,視左右不得令拂人面;三者起時視地,不得過六尺;四者起出不得使袈裟被地;五者行直視前,不得左右顧視。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả dục xuất đương tiên chánh ca sa ,bất đắc tham sái ;nhị giả dục chánh ca sa ,thị tả hữu bất đắc lệnh phất nhân diện ;tam giả khởi thời thị địa ,bất đắc quá/qua lục xích ;tứ giả khởi xuất bất đắc sử ca sa bị địa ;ngũ giả hạnh/hành/hàng trực thị tiền ,bất đắc tả hữu cố thị 。

復有五事:一者上座說經,不得從下是正。二者設有上座自共諍語,不得從下有所助。三者下座共諍語,若有所白,不得強呵止。四者摩波利來前,有所白使行,上座者即當起下床坐,當言諾。五者不得言上座某次當行,下座某常示,為我前自以作某。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả Thượng tọa thuyết Kinh ,bất đắc tòng hạ thị chánh 。nhị giả thiết hữu Thượng tọa tự cọng tránh ngữ ,bất đắc tòng hạ hữu sở trợ 。tam giả hạ tọa cọng tránh ngữ ,nhược hữu sở bạch ,bất đắc cường ha chỉ 。tứ giả ma Ba lợi lai tiền ,hữu sở bạch sử hạnh/hành/hàng ,Thượng tọa giả tức đương khởi hạ sàng tọa ,đương ngôn nặc 。ngũ giả bất đắc ngôn Thượng tọa mỗ thứ đương hạnh/hành/hàng ,hạ tọa mỗ thường thị ,vi ngã tiền tự dĩ tác mỗ 。

復有五事:一者已白彼去,不得於後說某今日所作為強自用耳。二者不得言我今日欲難某,但欲用某故置之耳。三者和尚阿闍梨有所過當隨,若教先去有所取,當如教受語。四者若自共歸,不得先歸入門,當隨後倚右面,若行日中不得蹈師影。五者人欲止留飯者,當報師以去,不得使留止飯。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả dĩ bạch bỉ khứ ,bất đắc ư hậu thuyết mỗ kim nhật sở tác vi cường tự dụng nhĩ 。nhị giả bất đắc ngôn ngã kim nhật dục nạn/nan mỗ ,đãn dục dụng mỗ cố trí chi nhĩ 。tam giả hòa thượng A-xà-lê hữu sở quá/qua đương tùy ,nhược/nhã giáo tiên khứ hữu sở thủ ,đương như giáo thọ/thụ ngữ 。tứ giả nhược/nhã tự cọng quy ,bất đắc tiên quy nhập môn ,đương tùy hậu ỷ hữu diện ,nhược/nhã hạnh/hành/hàng nhật trung bất đắc đạo sư ảnh 。ngũ giả nhân dục chỉ lưu phạn giả ,đương báo sư dĩ khứ ,bất đắc sử lưu chỉ phạn 。

復有五事:一者設人堅坐留飯不得報師,飯已即當求去,不得坐至冥。二者若至冥歸,當如事自說悔過。三者不得屏處自譽言:「某今日獨留我止飯,無所不有。」四者不得於人前言:「我今日自當還飯,某強留我飯,使我腹中不安隱。」五者還且當經行入室思惟念道,不得妄至人室中說世間事。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả thiết nhân kiên tọa lưu phạn bất đắc báo sư ,phạn dĩ tức đương cầu khứ ,bất đắc tọa chí minh 。nhị giả nhược/nhã chí minh quy ,đương như sự tự thuyết hối quá 。tam giả bất đắc bình xứ/xử tự dự ngôn :「mỗ kim nhật độc lưu ngã chỉ phạn ,vô sở bất hữu 。」tứ giả bất đắc ư nhân tiền ngôn :「ngã kim nhật tự đương hoàn phạn ,mỗ cường lưu ngã phạn ,sử ngã phước trung bất an ẩn 。」ngũ giả hoàn thả đương kinh hành nhập thất tư tánh niệm đạo ,bất đắc vọng chí nhân thất trung thuyết thế gian sự 。

布薩時入眾有五事:一者不得著靼(革*區)入眾、二者不得拄錫杖入眾、三者不得持入竹扇持白手巾入眾、四者不得白履入眾、五者不得著屐入眾。
bố tát thời nhập chúng hữu ngũ sự :nhất giả bất đắc trước/trứ đát (cách *khu )nhập chúng 、nhị giả bất đắc trụ tích trượng nhập chúng 、tam giả bất đắc trì nhập trúc phiến trì bạch thủ cân nhập chúng 、tứ giả bất đắc bạch lý nhập chúng 、ngũ giả bất đắc trước/trứ kịch nhập chúng 。

復有五事:一者比丘僧會,不得但著結袈裟入行眾中。二者不得當講堂戶中觀僧。三者不得踞戶外聽僧語。四者不得住戶中大呼留上人。五者設講堂戶已閉,不得排開,急欲入當三彈指。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả Tỳ-kheo tăng hội ,bất đắc đãn trước/trứ kết/kiết ca sa nhập hạnh/hành/hàng chúng trung 。nhị giả bất đắc đương giảng đường hộ trung quán tăng 。tam giả bất đắc cứ hộ ngoại thính tăng ngữ 。tứ giả bất đắc trụ hộ trung đại hô lưu thượng nhân 。ngũ giả thiết giảng đường hộ dĩ bế ,bất đắc bài khai ,cấp dục nhập đương tam đàn chỉ 。

復有五事:一者已讀經戒,不應復作禮。二者當低頭從上下至坐。三者不得排奪人處。四者勿道口說外因緣事。五者已安坐,不得語比丘僧今日會何大早。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả dĩ độc Kinh giới ,bất ưng phục tác lễ 。nhị giả đương đê đầu tòng thượng hạ chí tọa 。tam giả bất đắc bài đoạt nhân xứ/xử 。tứ giả vật đạo khẩu thuyết ngoại nhân duyên sự 。ngũ giả dĩ an tọa ,bất đắc ngữ Tỳ-kheo tăng kim nhật hội hà Đại tảo 。

復有五事:一者眾人議事不得戲語、二者不得妄唾前地、三者不得持手捧膝、四者不得持手捧頭睡臥、五者不得大張口欠。
phục hưũ ngũ sự :nhất giả chúng nhân nghị sự bất đắc hí ngữ 、nhị giả bất đắc vọng thóa tiền địa 、tam giả bất đắc trì thủ phủng tất 、tứ giả bất đắc trì thủ phủng đầu thụy ngọa 、ngũ giả bất đắc Đại trương khẩu khiếm 。

至舍後有二十五事:一者欲大小便當行時,不得道上為上座作禮。二者亦莫受人禮。三者往時當直低頭視地。四者往當三彈指。五者已有人彈指,不得逼。六者已止住,三彈指乃踞。七者正踞中。八者不得一足前一足却。九者不得令身倚。十者斂衣不得使垂圊中。十一者不得大咽使面赤。十二者當直視前不得顧聽。十三者不得唾污四壁。十四者不得低頭視圊中。十五者不得視陰。十六者不得以手持陰。十七者不得持草畫地作字。十八者不得持草畫壁作字。十九者用水不得大費。二十者不得污濺。二十一者用水不得使前手著後手。二十二者用土當三過。二十三者當澡豆。二十四者三過水。二十五者設見水草土盡,當語直日主者,若自手取為善。
chí xá hậu hữu nhị thập ngũ sự :nhất giả dục Đại tiểu tiện đương hạnh/hành/hàng thời ,bất đắc đạo thượng vi Thượng tọa tác lễ 。nhị giả diệc mạc thọ/thụ nhân lễ 。tam giả vãng thời đương trực đê đầu thị địa 。tứ giả vãng đương tam đàn chỉ 。ngũ giả dĩ hữu nhân đàn chỉ ,bất đắc bức 。lục giả dĩ chỉ trụ ,tam đàn chỉ nãi cứ 。thất giả chánh cứ trung 。bát giả bất đắc nhất túc tiền nhất túc khước 。cửu giả bất đắc lệnh thân ỷ 。thập giả liễm y bất đắc sử thùy thanh trung 。thập nhất giả bất đắc Đại yết sử diện xích 。thập nhị giả đương trực thị tiền bất đắc cố thính 。thập tam giả bất đắc thóa ô tứ bích 。thập tứ giả bất đắc đê đầu thị thanh trung 。thập ngũ giả bất đắc thị uẩn 。thập lục giả bất đắc dĩ thủ trì uẩn 。thập thất giả bất đắc trì thảo họa địa tác tự 。thập bát giả bất đắc trì thảo họa bích tác tự 。thập cửu giả dụng thủy bất đắc Đại phí 。nhị thập giả bất đắc ô tiên 。nhị thập nhất giả dụng thủy bất đắc sử tiền thủ trước/trứ hậu thủ 。nhị thập nhị giả dụng độ đương tam quá 。nhị thập tam giả đương táo đậu 。nhị thập tứ giả tam quá thủy 。nhị thập ngũ giả thiết kiến thủy thảo độ tận ,đương ngữ trực nhật chủ giả ,nhược/nhã tự thủ thủ vi thiện 。

不應用水有十事:一者作塔事、二者作比丘僧事、三者大寒、四者行道、五者不與女人共圊、六者欲起經、七者寫經、八者作法衣、九者染衣、十者遠行應請,是皆不得用水;若有香草得用水。
bất ưng dụng thủy hữu thập sự :nhất giả tác tháp sự 、nhị giả tác Tỳ-kheo tăng sự 、tam giả Đại hàn 、tứ giả hành đạo 、ngũ giả bất dữ nữ nhân cọng thanh 、lục giả dục khởi Kinh 、thất giả tả Kinh 、bát giả tác pháp y 、cửu giả nhiễm y 、thập giả viễn hạnh/hành/hàng ưng thỉnh ,thị giai bất đắc dụng thủy ;nhược hữu hương thảo đắc dụng thủy 。

陰起有十事、五事有罪、五事無罪:一者見色起、二者聞因緣起、三者思念女人端正、四者思念故宿因緣、五者手持起,有罪。無罪:一者謂臥臏申、二者常習、三者臥頻申、四者體有瘡手把近、五者欲行小便逼捉不得,陰起無罪。
uẩn khởi hữu thập sự 、ngũ sự hữu tội 、ngũ sự vô tội :nhất giả kiến sắc khởi 、nhị giả văn nhân duyên khởi 、tam giả tư niệm nữ nhân đoan chánh 、tứ giả tư niệm cố tú nhân duyên 、ngũ giả thủ trì khởi ,hữu tội 。vô tội :nhất giả vị ngọa tẫn thân 、nhị giả thường tập 、tam giả ngọa tần thân 、tứ giả thể hữu sang thủ bả cận 、ngũ giả dục hạnh/hành/hàng tiểu tiện bức tróc bất đắc ,uẩn khởi vô tội 。

從八月十六日至臘月十五日為一時,百二十日屬冬。從臘月十六日至四月十五日為一時,百二十日屬春。從四月十六日至八月十五日為一時,百二十日屬夏,為長歲盡。從八月十六日至臘月十五日即屬冬。作沙門不更夏,雖得鉢惒蘭不得歲。或有十五日得歲者,或十六日得歲者沙門。
tùng bát nguyệt thập lục nhật chí lạp nguyệt thập ngũ nhật vi nhất thời ,bách nhị thập nhật chúc đông 。tùng lạp nguyệt thập lục nhật chí tứ nguyệt thập ngũ nhật vi nhất thời ,bách nhị thập nhật chúc xuân 。tùng tứ nguyệt thập lục nhật chí bát nguyệt thập ngũ nhật vi nhất thời ,bách nhị thập nhật chúc hạ ,vi trường/trưởng tuế tận 。tùng bát nguyệt thập lục nhật chí lạp nguyệt thập ngũ nhật tức chúc đông 。tác Sa Môn bất cánh hạ ,tuy đắc bát hòa lan bất đắc tuế 。hoặc hữu thập ngũ nhật đắc tuế giả ,hoặc thập lục nhật đắc tuế giả Sa Môn 。

薩和多部者,博通敏智導利法化,應著絳袈裟。曇無德部者,奉執重戒斷當法律,應著皂袈裟。迦葉維部者,精勤勇決拯護眾生,應著木蘭袈裟。彌沙塞部,禪思入微究暢玄幽,應著青袈裟。摩訶僧部者,勤學眾經敷演義理,應著黃袈裟。
tát hòa đa bộ giả ,bác thông mẫn trí đạo lợi pháp hóa ,ưng trước/trứ giáng ca sa 。đàm vô đức bộ giả ,phụng chấp trọng giới đoạn đương pháp luật ,ưng trước/trứ 皂ca sa 。Ca-diếp-duy bộ giả ,tinh cần dũng quyết chửng hộ chúng sanh ,ưng trước/trứ mộc lan ca sa 。di sa tắc bộ ,Thiền tư nhập vi cứu sướng huyền u ,ưng trước/trứ thanh ca sa 。Ma-ha tăng bộ giả ,cần học chúng Kinh phu diễn nghĩa lý ,ưng trước/trứ hoàng ca sa 。

昔佛在此時,眾被服唯純直,不衣雜白。自後起比丘羅旬踰,每行分衛輒飢空還,佛知其宿罪,欲視殃福示後世明戒故,眾僧分為五部,著五色袈裟,於是遂相承制。直至佛度世後,立號稱名舉取長名其被色。
tích Phật tại thử thời ,chúng bị phục duy thuần trực ,bất y tạp bạch 。tự hậu khởi Tỳ-kheo La tuần du ,mỗi hạnh/hành/hàng phần vệ triếp cơ không hoàn ,Phật tri kỳ tú tội ,dục thị ương phước thị hậu thế minh giới cố ,chúng tăng phần vi ngũ bộ ,trước/trứ ngũ sắc ca sa ,ư thị toại tướng thừa chế 。trực chí Phật độ thế hậu ,lập hiệu xưng danh cử thủ trường/trưởng danh kỳ bị sắc 。

諸人集會悉共忍聽!今比丘規度四方,諸可瑞應及施餘業,眾僧時會皆共和忍,於是同辭專精禁戒,修行平等淨護諸學。今者結界,此之言教悉共忍聽與並規度四方,以說禁戒結精舍界。堪能爾,咸共寂然;若能忍,便說不可。眾僧會,以共專精平等結界,已說禁戒。眾僧可之,便默然持。
chư nhân tập hội tất cọng nhẫn thính !kim Tỳ-kheo quy độ tứ phương ,chư khả thụy ưng cập thí dư nghiệp ,chúng tăng thời hội giai cộng hòa nhẫn ,ư thị đồng từ chuyên tinh cấm giới ,tu hành bình đẳng tịnh hộ chư học 。kim giả kết giới ,thử chi ngôn giáo tất cọng nhẫn thính dữ tịnh quy độ tứ phương ,dĩ thuyết cấm giới kết/kiết Tịnh Xá giới 。kham năng nhĩ ,hàm cọng tịch nhiên ;nhược/nhã năng nhẫn ,tiện thuyết bất khả 。chúng tăng hội ,dĩ cọng chuyên tinh bình đẳng kết giới ,dĩ thuyết cấm giới 。chúng tăng khả chi ,tiện mặc nhiên trì 。

大比丘三千威儀卷下
Đại Bỉ Khâu Tam Thiên Uy Nghi quyển hạ

* * *
* * *

============================================================
TUỆ QUANG 慧光 FOUNDATION http://www.vnbaolut.com/daitangvietnam
Nguyên Tánh Trần Tiễn Khanh & Nguyên Hiển Trần Tiễn Huyến
Phiên Âm Mon Oct 22 09:11:53 2018
============================================================

BÀI CÙNG CHUYÊN MỤC

About Đoàn, Thoại MD

Chúng sanh có 8 vạn 4 ngàn phiền não, thì Đức Phật cũng chỉ bày 8 vạn bốn ngàn pháp môn đối trị. Hãy chọn ít nhất một Pháp môn và luôn tự lỗ lực bản thân, không một ai có thể giúp bạn rũ bỏ những điều bất tịnh. Ngay cả chư Phật và Bồ tát cũng không thể giúp bạn được. Các Ngài chỉ giống như tấm bảng chỉ đường và hướng dẫn bạn mà thôi.

Leave a comment

Your email address will not be published.


*